Ściółkowanie gleby w ogrodzie

Ściółkowanie gleby jest bardzo ważnym zabiegiem pielęgnacyjnym w ogrodzie. Polega ono na przykrywaniu wierzchniej warstwy gleby wokół roślin warstwą odpowiedniego materiału organicznego lub nieorganicznego. Ściółkowanie gleby wokół roślin w ogrodzie daje nam wiele korzyści:

  • ogranicza rozwój chwastów,
  • chroni przed nadmiernym wyparowywaniem wody z gleby,
  • chroni podłoże przed rozmywaniem w czasie deszczu lub podlewania, a także ogranicza wypłukiwanie z gleby składników pokarmowych,
  • pomaga utrzymać stałą temperaturę gleby, chłodząc ją latem i ogrzewając zimą,
  • pobudza rozwój mikroorganizmów glebowych, które wzbogacają glebę w składniki pokarmowe,
  • zmniejsza ryzyko porażenia truskawek i warzyw przez choroby grzybowe, a także zapobiega ich brudzeniu się w wyniku kontaktu z glebą.


Kontrast barw przy zastosowaniu różnych materiałów ściółkowych
- żwiru i dwóch rodzajów kory

Decydując się na ściółkowanie gleby, mamy do wyboru szereg materiałów (ściółek), różniących się pomiędzy sobą właściwościami. Ważne jest abyśmy dobrali ściółkę odpowiednią do naszego typu ogrodu. Oto najpopularniejsze materiały, które możemy stosować jako ściółkę:

  • zmielona kora z drzew iglastych i liściastych (zarówno świeża jak i przekompostowana), jako ściółka z kory drzew iglastych najczęściej stosowana jest kora sosnowa, pomaga utrzymać kwaśny odczyn gleby i jest przydatna szczególnie w uprawie roślin kwasolubnych (iglaków, wrzosów, różaneczników i azalii, borówki amerykańskiej), jeżeli natomiast chcemy odkwasić glebę, warto zastosować ściółkę z kory bukowej, która jest bogata w wapń,
  • żwir oraz grys, materiałami tymi ściółkujemy głównie glebę na rabatach z roślinami ozdobnymi, gdzie poza tym, że zapobiegają one występowaniu chwastów i przesuszeniu gleby, stanowią także atrakcyjny element dekoracyjny,
  • skoszona trawa, przed zastosowaniem jako ściółka musi być ona dokładnie wysuszona (świeża trawa rozłożona grubszą warstwą zacznie szybko gnić i zamiast przynieść korzyści, może zwiększyć ryzyko wystąpienia chorób grzybowych i szkodników),
  • słoma, która rozkłada się bardzo wolno, przez co stanowi idealny materiał do ściółkowania gatunków warzyw, których uprawa trwa długo i wymaga dostatecznej ilości wody w glebie, pociętą słomę warto również wyłożyć w międzyrzędziach pomiędzy truskawkami (najlepiej zrobić to w okresie kwitnienia), ściółka ze słomy zawiera dużo kwasu krzemowego, wzmacniającego tkanki roślin, oraz skutecznie zapobiega występowaniu chorób grzybowych,
  • folia, która jest stosowana w uprawie warzyw, powoduje ona wzrost temperatury gleby i skutecznie zapobiega kiełkowaniu chwastów,


Folia wykorzystana jako ściółka w uprawie na działce

Poza wyżej wymienionymi materiałami, jako ściółkę możemy zastosować również trociny, suche liście, kompost lub wełnę drzewną.

Kiedy i jak rozkładać ściółkę ?

Najlepszym terminem na ściółkowanie jest wczesna wiosna, gdy gleba zawiera dużo wilgoci i jest jeszcze wolna od chwastów. Zanim rozłożymy ściółkę, glebę musimy odpowiednio przygotować. Glebę spulchniamy i - jeżeli pojawiły się już pierwsze chwasty - dokładnie je usuwamy.

Materiał użyty do ściółkowania powinien być wilgotny, luźny i rozdrobniony. Ściółkę rozsypujemy równomiernie po całej powierzchni, tworząc warstwę grubości od kilku (pomiędzy warzywami i niewielkimi roślinami ozdobnymi) do kilkunastu centymetrów (pomiędzy większymi krzewami i drzewami). Ściółkę rozłóżmy tak, aby nie dotykała bezpośrednio łodyg ani pni, gdyż może przyczynić się do ich podgniwania. Pamiętajmy również o zasadzie, iż lepiej ściółkować częściej (co roku) cienką warstwą niż rzadziej warstwą grubszą. Jeżeli w naszym ogrodzie licznie występują ślimaki, po rozłożeniu ściółki, warto posypać ją z wierzchu mączką bazaltową, która nieco odstrasza ślimaki.

Uwaga: nie przykrywaj ściółką gleby zmarzniętej, gdyż ze względu na właściwości izolacyjne ściółki, gleba będzie wolniej rozmarzać! Ściółkujemy zatem wczesną wiosną, ale dopiero po całkowitym rozmarznięciu gleby.

Po więcej informacji o ściółkowaniu gleby w ogrodzie zapraszamy na naszego bloga, na którym prezentujemy artykuł: Jak ściółkować glebę w ogrodzie?

Opracowano na podstawie: H. Legutowska, Ściółkowanie gleby, Ogrody, nr 4/2003, s. 82, oraz Naturalne materiały ściółkowe, Mój Piękny Ogród, nr 5/98, s. 88-89.