Poziomki ogrodowe - odmiany, sadzenie, uprawa

Poziomki to rośliny blisko spokrewnione z truskawkami, dające podobne w wyglądzie, jednak znacznie mniejsze owoce. Są one bardzo smaczne i aromatyczne, doskonałe do spożycia na surowo. Poziomki występują dość powszechnie na terenie naszego kraju, porastając głównie obrzeża lasów, uprawiane zaś są głównie amatorsko. Poznaj najlepsze odmiany poziomek do uprawy ogrodowej oraz zobacz jak wygląda sadzenie i uprawa poziomek na działce.

poziomki ogrodowe
Poziomki ogrodowe

Między truskawką a poziomką istnieje duże podobieństwo ze względu na przynależność do tego samego rodzaju. Poziomki jednak wydają znacznie mniejsze owoce i nie mają tak silnej siły wzrostu. Wegetację poziomki rozpoczynają na początku kwietnia, w zależności od warunków pogodowych. Najbardziej obfite owocowanie występuje od połowy czerwca do połowy lipca, a potem zmniejsza się, choć nadal trwa do września. Natomiast uprawne odmiany poziomek, potocznie określane jako poziomki ogrodowe, charakteryzują się znacznie dłuższym okresem jednoczesnego kwitnienia i owocowania, który może trwać od kwietnia aż do września! Jednoczesne kwitnienie i owocowanie jest charakterystyczną cechą poziomki.

Poziomki - odmiany ogrodowe

Do tej pory wyselekcjonowano niewiele uprawnych odmian poziomek, wielokrotnie mniej niż w przypadku truskawek. Znane są odmiany poziomek rozłogowe oraz odmiany bezrozłogowe. Dużo łatwiejsze do prowadzenia są odmiany bezrozłogowe, ponieważ nie wymagają regularnego przycinania i usuwania nowych rozłogów. Odmiany bezrozłogowe plonują też obficiej od odmian poziomek rozłogowych.

Jak można się domyślić, odmiany poziomek ogrodowych wywodzą się w prostej linii od swojej dzikiej krewniaczki, różnią się jednak od niej większymi owocami i bardziej obfitym wzrostem. Choć trzeba oddać sprawiedliwość, że owoce dzikich poziomek są o wiele bardziej aromatyczne i znacznie bardziej słodkie, niż owoce odmian poziomek upranych.

Najpopularniejsze odmiany poziomki ogrodowej to: 'Baron Solemacher' oraz 'Rugia'.

Poziomka Baron Solemacher - owoce duże, sercowate lub jajowate. Kolor skórki może być jasnożółty lub ciemnoczerwony. Długi okres kwitnienia i owocowania, który zaczyna się od początku czerwca i trwa aż do października. Odmiana bardzo plenna, choć liście są mniejsze i jaśniejsze od liści odmiany 'Rugia'. Lepiej plonuje na glebach żyznych i dostatecznie wilgotnych. W porównaniu do 'Rugi', ta odmiana jest bardziej podatna na mróz oraz na choroby.

Poziomka Rugia - owoce średniej wielkości, mocno wydłużone, są bardziej aromatyczne niż owoce 'Baron Solemacher'. Odmiana owocuje od połowy czerwca aż do pierwszych mrozów, posiada wysoką plenność. Pokrój zwarty i wzniesiony. Najlepiej rośnie na glebach zasobnych w wilgoć, jest dość wytrzymała na mróz i choroby.

Uprawa poziomki

Do uprawy poziomki należy przede wszystkim wybrać odpowiednie stanowisko, które w uprawie jest już połową sukcesu. Poziomka ogrodowa nie ma zbyt wysokich wymagań, jednak mimo to, im lepsze stanowisko jej zapewnimy, tym smaczniejsze owoce będzie wydawała. Przede wszystkim należy pamiętać, iż poziomka nie wykształca głębokiego systemu korzeniowego. Dlatego należy zapewnić jej gleby wilgotne i bogate w składniki organiczne. Należy unikać gleb piaszczystych i żwirowatych oraz gliniastych, które po wyschnięciu pękają, uszkadzając system korzeniowy.

Do uprawy poziomki odczyn gleby powinien być lekko kwaśny pH 5,5 - 6,5. Stanowisko powinno być nasłonecznione, im więcej słońca tym bardziej słodkie i aromatyczne owoce. Bowiem tylko dzięki słońcu owoce poziomki uzyskują swój charakterystyczny smak i aromat. Glebę do uprawy poziomki należy odpowiednio przygotować, najlepiej dodając do nie dobrze rozłożony (przekompostowany) obornik.

Sadzenie poziomki

Termin sadzenia poziomek może być różny - od połowy maja do połowy września, w zależności od tego kiedy uda nam się nabyć sadzonki. Jeżeli chcemy jednak mieć plon w tym samym roku, to poziomki powinny być posadzone nie później niż w drugiej połowie maja.

Do uprawy poziomek możemy zakupić gotowe sadzonki lub uzyskać je z siewu nasion. Aby mieć sadzonki poziomek gotowe do wysadzenia w drugiej połowie maja, nasiona musimy wysiać już pod koniec lutego, gdyż produkcja rozsady poziomek trwa od 3 do 4 miesięcy. Zanim przeprowadzimy sadzenie poziomek na zagonach, pamiętajmy aby najpierw rozsadę zahartować, czyli stopniowo przyzwyczaić do niższych temperatur panujących na zewnątrz.

Do sadzenia poziomek najlepiej nadają się zagony o szerokości ok. 1,0 - 1,2 m. W zagonie powinny znaleźć się 4 rzędy w odstępach co 30 cm. Poziomki sadzi się w odstępach co 15-20 cm.

Jeżeli sadzimy poziomki w maju, wtedy plon z około 1 m² powinien wynieść około 30 dag. Najobfitszy zbiór będzie z sierpnia i września. W kolejnym roku plon powinien już zwiększyć się do ok. 1 - 1,2 kg. Największy zbiór przypada wtedy na czerwiec i lipiec. Niestety w trzecim roku plon spadnie do 60-70 dag. To sygnał aby za rok lub dwa wymienić rośliny na nowe. Plantację poziomki wymienia się co 3 - 4 lata.

Katarzyna Matuszak

Zobacz również:

uprawa truskawek na działceUprawa truskawek na działce
Truskawki są niskimi bylinami zielnymi, nadającymi się do uprawy w większości ogrodów, zarówno w gruncie jak i w pojemnikach. Owoce nadają się do spożycia na surowo, a także są doskonałe na mrożonki, dżemy i konfitury. Zobacz jak wygląda uprawa truskawek na działce oraz jakie odmiany truskawek najlepiej nadają się do uprawy amatorskiej. Więcej...

truskawki na balkonieTruskawki na balkonie - odmiany, uprawa, kiedy sadzić
Truskawki na balkonie to doskonała propozycja dla wszystkich osób, które nie mają własnego ogrodu, a chciały by się cieszyć zdrowymi, ekologicznymi owocami z własnej uprawy. Istnieją bardzo ciekawe odmiany truskawek na balkon o długich, zwisających pędach, owocujące nieprzerwanie od końca wiosny aż do jesieni. Zobacz kiedy sadzić truskawki na balkonie i jak wygląda ich uprawa w donicach lub skrzynkach balkonowych. Więcej...

Choroby i szkodniki truskawek - objawy, zdjęcia, zwalczanie
Truskawki są bardzo lubianymi owocami. Rośliny te mogą być uprawiane w ogrodach ale też w doniczkach na balkonach i tarasach. Trudno się zatem dziwić, że tak chętnie decydujemy się na własną uprawę truskawek. Warto jednak poznać choroby i szkodniki truskawek, które mogą sprawić nam kłopoty. Zobacz jakie są objawy występowania chorób i szkodników truskawek oraz jak prowadzić ich zwalczanie. Oto sprawdzone sposoby na zdrowe truskawki! Więcej...

Opracowano na podstawie: Truskawki i poziomki, Wydawnictwo Działkowiec, Warszawa 2003, s. 56-61. Fot. sxc.hu