Czy można kompostować liście orzecha włoskiego?

Kompostowanie liści orzecha włoskiego budzi wiele wątpliwości. Wynika to z powszechnie znanego negatywnego wpływu orzecha włoskiego na rosnące w jego pobliżu rośliny. Czy oznacza to, że musimy rezygnować z bogatego źródła materii organicznej, jaką są opadające jesienią liście tego drzewa? Wyjaśniamy czy liście orzecha włoskiego można kompostować, a także podpowiadamy jak wykorzystać kompost z liści orzecha włoskiego oraz kiedy lepiej unikać jego stosowania.

Czy można kompostować liście orzecha włoskiego?
Czy można kompostować liście orzecha włoskiego?
Fot. depositphotos.com

Allelopatyczne oddziaływanie orzecha włoskiego na rosnące w jego pobliżu rośliny stwierdzone zostało już w 1925 roku. Odpowiedzialna za to jest substancja o nazwie juglon, który obecny jest w liściach orzecha włoskiego (Juglans regia), a także orzecha czarnego (Juglans nigra), orzecha szarego (Juglans cinerea) oraz innych przedstawicieli rodziny orzechowatych (Juglandaceae). Juglon wykazuje bardzo silne działanie allelopatyczne na rośliny, a nawet na niektóre owady. Uważa się, że juglon należy do substancji o najsilniejszych właściwościach allelopatycznych w świecie roślin. Zawartość juglonu w liściach orzecha włoskiego jest zmienna. Najwięcej zawierają go liście jesienne, a najmniej młode liście wiosenne. Największe stężenie juglonu znajduje się w liściach starszych gałęzi w dolnej części drzewa.

Wewnątrz liści orzecha włoskiego juglon jest zupełnie nieszkodliwy, dopiero dostając się do gleby przechodzi w formę toksyczną. Juglon przedostaje się do gleby poprzez wymywanie go z liści przez deszcz, wydzielanie przez korzenie oraz w wyniku rozkładu liści opadających jesienią i zielonych okryw owoców orzecha włoskiego. Zalegający w glebie juglon oddziałuje niekorzystnie na niektóre gatunki roślin, powodując, że rosną one w pobliżu orzecha włoskiego marnie lub w ogóle. Zjawisko to nazywane jest "zamieraniem orzechowym".

Do gatunków roślin szczególnie wrażliwych na juglon należą: pomidory, różaneczniki, azalie, sosna, dąb, jabłoń, winorośl, jeżyna, ziemniak, kapusta, krokus, lipa, piwonia, ogórki, groch i tymianek. U roślin wrażliwych juglon hamuje kiełkowanie nasion i wzrost siewek, ogranicza wzrost pędów i korzeni, obniża liczbę liści, niekorzystnie wpływa na plonowanie, zakłóca procesy fotosyntety i oddychania.

Warto wiedzieć!
Liście orzecha włoskiego warto wkładać do korytarzy wydrążonych przez nornice. To bardzo dobry sposób aby pozbyć się nornic z ogrodu.

Istnieje jednak wiele roślin tolerujących juglon, są to: cebula, topinambur, burak, fasola, tuja, jesion, wiśnie, porzeczki czerwone i czarne, lobelia, paprocie, tulipan, aster, pierwiosnek, trawy i czarny bez. Ponadto juglon korzystnie wpływa na kiełkowanie nasion melona.

Działanie juglonu na rośliny może być odmienne na różnych rodzajach gleb. Gleby ciężkie, gliniaste i wilgotne lepiej akumulują juglon, który zalega w nich przez wiele lat zachowując swoją toksyczną formę. Natomiast na glebach suchych, dobrze napowietrzonych juglon łatwo utlenia się tworząc mniej toksyczne pochodne. Dlatego zdarza się, że np. piwonie rosnące w sąsiedztwie orzecha włoskiego na glebach lekkich pięknie kwitną i nie chorują.

Co można kompostować? Oto 7 najlepszych składników na kompost!Co można kompostować? Oto 7 najlepszych składników na kompost!
Aby uzyskać pełnowartościowy ekologiczny kompost, należy użyć odpowiednich składników - bogatych w składniki mineralne i bezpiecznych dla środowiska. A takie znajdą się w każdym ogrodzie i domu. Zobacz co można można kompostować, aby uzyskany kompost był bezpieczny w stosowaniu, wolny od patogenów oraz bogaty w próchnicę. Więcej...

Wrzucając liście orzecha włoskiego do kompostownika musimy liczyć się z tym, że juglon będzie obecny w uzyskanym kompoście, a po jego wykorzystaniu dostanie się do gleby. Wówczas podczas uprawy roślin źle reagujących na obecność juglonu w podłożu, nie będziemy mogli skorzystać z uzyskanego nawozu. Ale w przypadku gatunków roślin niewrażliwych na juglon stosowanie kompostu, którego składnikiem były liście orzecha włoskiego, nie będzie stanowiło żadnego zagrożenia. Jednak wprowadzony do gleby wraz z kompostem juglon będzie w niej obecny jeszcze przez dłuższy czas, co wykluczy uprawę roślin na niego wrażliwych.

Dlaczego orzechy włoskie czerniejąDlaczego orzechy włoskie czernieją?
W momencie, kiedy orzechy dojrzewają, skóra na nich nie pęka, tylko czarna przylega i zasycha. Orzechy na drzewie są czarne, a w środku gniją. Też masz ten problem z orzechem włoskim? Zobacz dlaczego orzechy włoskie czernieją i jak sobie z tym poradzić! Więcej...

Dlatego, biorąc pod uwagę właściwości juglonu, liście orzecha włoskiego możemy kompostować, jednak w oddzielnym, dobrze opisanym worku lub pojemniku. Unikniemy w ten sposób ryzyka przypadkowego wprowadzenia juglonu do gleby. Uzyskana z liści orzecha włoskiego ziemia liściowa może być użyta jako ściółka lub cenny dodatek spulchniający do podłoży dla roślin tolerujących juglon.

Dodatkowo warto zaznaczyć, że obecność juglonu oraz innych związków o charakterze fenolowych i terpenowym w liściach orzecha włoskiego powoduje, że ich rozkład trwa bardzo długo (nawet 2 lata). Liście orzecha włoskiego wrzucone do kompostownika będą spowalniały proces kompostowania. Również dlatego liście orzecha włoskiego lepiej kompostować oddzielnie.

mgr inż. Agnieszka Lach

Przeczytaj również:

Czego nie wrzucać do kompostownika? Oto często popełniane błędy!Czego nie wrzucać do kompostownika? Oto często popełniane błędy!
Nnieprzemyślane wrzucanie do kompostownika niektórych odpadków może sprawić, że kompost będzie całkowicie niezdatny do użytku, pełen patogenów i toksycznych substancji. Zobacz czego nie wolno wrzucać do kompostownika i jak uniknąć podstawowych błędów, często popełnianych podczas przygotowywania kompostu. Więcej...

orzech włoskiOrzech włoski - odmiany, uprawa, sadzenie, cięcie
Orzech włoski jest gatunkiem stosunkowo popularnym w naszym kraju. Nie jest trudny w uprawie, a jego owoce są nie tylko smaczne ale i bardzo zdrowe. Warto mieć w swoim ogrodzie choć jednego orzecha włoskiego ale trzeba uważać, gdyż drzewo to może się mocno rozrastać. Dowiedz się więcej jak wygląda sadzenie i uprawa orzecha włoskiego oraz wybierz odmianę odpowiednią do Twojego ogrodu. Więcej...

Kiedy zbierać i jak przechowywać orzechy włoskie?Kiedy zbierać i jak przechowywać orzechy włoskie?
Jaki jest najlepszy termin zbioru orzechów włoskich i jak długo można je przechowywać? Na wszystkie te pytania odpowiada nasz ekspert. Zobacz kiedy zbierać orzechy włoskie i jak je przechowywać aby jak najdłużej zachowały świeżość! Więcej...

Opracowano na podstawie: A.Kozak, B. Leszczyński, C. Sempruch, H. Sytykiewicz, Allelopatyczne oddziaływanie juglonu, Kosmos. Problemy Nauk Biologicznych, Tom 63 nr 4 (305), 2014, str. 611-622; K. Falińska, Ekologia roślin, PWN, Warszawa 2012, str. 127; Praca zbiorowa pod red. J. Kopcewicza i S. Lewaka, Fizjologia Roślin, PWN, Warszawa 2015, str. 196-197.