Tuja - sadzenie, nawożenie, cięcie

Tuja to roślina ciesząca się niezmierną popularnością wśród miłośników ogrodnictwa, chętnie sadzona szczególnie na żywopłoty. Na jej popularność wpłynęła stosunkowo łatwa uprawa, zachowanie walorów ozdobnych przez cały rok, jak i dostępność rozmaitych form, różniących się pokrojem (np. kuliste, stożkowate, kolumnowe), barwą, tempem wzrostu i osiąganą wielkością. Warto jednak wiedzieć, że w zależności od gatunku, wymagania tui są nieco inne, a przy niewłaściwej pielęgnacji, rośliny te mogą sprawiać kłopoty i zapadać na choroby. Co więcej, na ich temat istnieje kilka nieprawdziwych mitów, prowadzących do popełniania błędów w uprawie. Zobacz jak wyglądać powinno sadzenie tui w ogrodzie, czy nawożenie tui to skomplikowana sprawa oraz kiedy najlepiej wykonać cięcie tui. Oto, co trzeba wiedzieć aby utrzymać tuje w znakomitej kondycji.

tuja
Tuja, żywotnik

Tuja, której bardziej poprawna nazwa to żywotnik (łac. Thuja) to rodzaj zimozielonych drzew i krzewów z rodziny cyprysowatych (Cupressaceae). Należy do niego zaledwie kilka gatunków, a w ogrodach spotykane są 3 z nich: żywotnik zachodni (Thuja occdentalis) oraz rzadziej żywotnik wschodni (Thuja orientalis) i żywotnik olbrzymi (Thuja plicata). Największą popularnością cieszą się odmiany żywopłotowe żywotnika zachodniego, takie jak tuja Brabant oraz tuja Szmaragd.

Uwaga - zmiany w klasyfikacji tui !!!
Przy w/w podziale żywotników warto zaznaczyć, że jest on już nieaktualny, choć nadal powszechnie stosowany. Według najnowszej klasyfikacji, ze względu na różnice morfologiczne, żywotnik wschodni został wydzielony do oddzielnego rodzaju biota wschodnia (Biota orientalis, syn. Platycladus orientalis). W praktyce jednak ta informacja jest jeszcze mało rozpowszechniona, a w sprzedaży rośliny nadal znajdziemy pod nazwą tuja lub żywotnik. Nie bądźcie jednak zaskoczeni, jeżeli z pozoru dobrze znaną roślinę ktoś przedstawi Wam jako biotę.

Środowiskiem naturalnym tui jest Ameryka Północna i Azja, natomiast w ogrodach liczne odmiany żywotników są uprawiane na niemal całym świecie. U nas najczęściej tuje sadzone są w parkach, na cmentarzach i wykorzystywane na szybko rosnące, formowane żywopłoty.

Gałązki tui są wiotkie i bardzo gęste, zazwyczaj aż do samej ziemi, choć czasem starsze egzemplarze mogą się ogołacać od dołu. Pędy są pokryte, gęsto przylegającymi do siebie, płaskimi, łuskowatymi liśćmi. Po roztarciu wydzielają wyraźny żywiczny zapach.

Rośliny te wytwarzają także jajowate szyszki złożone z kilku skórzastych łusek. Nasiona są eliptyczne, mogą być płaskie i oskrzydlone lub grube, ziarnkowate i bez skrzydełek.

Jak odróżnić tuję od cyprysika?

Ze względu na podobny wygląd, tuje są często mylone z cyprysikami. Aby je odróżnić, warto zwrócić uwagę, że u tui wierzchołki pędów zawsze są wyprostowane (u cyprysików zwisają), a łuski nigdy nie wybarwiają się na niebiesko. Omyłkowe zakupienie cyprysika zamiast tui kończy się zazwyczaj niepowodzeniem w uprawie, gdyż cyprysiki są mniej mrozoodporne i mają wyższe wymagania uprawowe, a ewentualne niedopatrzenia z naszej strony znoszą bardzo źle.

Tuja - wymagania, uprawa

Omawiając wymagania tui warto zwrócić uwagę, że są one nieco odmienne w zależności od gatunku i odmiany. Błędem jest traktowanie wszystkich żywotników jednakowo.

Stanowisko. Tuje wymagają stanowisk słonecznych do lekko półcienistych. Jeżeli nie możemy zapewnić im pełnego słońca, warto przed wyborem danej odmiany dokładnie poznać jej wymagania, gdyż nie wszystkie tolerują półcień.

Mrozoodporność. Większość tui jest też w pełni mrozoodporna ale ta cecha również zależy od gatunku i odmiany. Najbardziej mrozoodporne egzemplarze znajdziemy wśród odmian żywotnika zachodniego.

Gleba. Tuje uchodzą za rośliny mało wymagające co do gleb ale najlepiej rosną na glebach dobrze użyźnionych, zasobnych w składniki pokarmowe i dostatecznie wilgotnych. Tuja posadzona w glebę zbyt suchą i ubogą w składniki pokarmowe zareaguje utratą barwy, brązowieniem i niekiedy intensywnym zrzucaniem łusek lub ogołacaniem dolnych gałęzi. U tak osłabionych roślin łatwo dochodzi do infekcji grzybem, wywołującym zamieranie pędów drzew i krzewów iglastych. Jeżeli już do tego dojdzie, trzeba wykonać opryski fungicydami Topsin M 500 SC lub Dithane NeoTec 75 WG.

Uwaga - tysiące osób popełnia ten błąd!
Trzeba też rozróżnić wymagania glebowe żywotnika zachodniego i żywotnika wschodniego. Otóż żywotnik zachodni wymaga świeżej, żyznej i wilgotnej gleby o odczynie lekko kwaśnym, zaś żywotnik wschodni jest bardziej tolerancyjny wobec gleb, choć najlepiej czuje się na glebach wapiennych, głęboko uprawionych, przepuszczalnych i ciepłych. Tutaj uwydatnia się podstawowy błąd w uprawie żywotników - uporczywe zakwaszanie gleby pod tymi roślinami, co wcale nie wychodzi im na dobre.

Tuja - sadzenie

Sadzenie tui przeprowadza się najczęściej wczesną wiosną lub jesienią. Wówczas rośliny najlepiej się aklimatyzują do nowego stanowiska. W sprzedaży są jednak głównie tuje w pojemnikach, co pozwala sadzić je przez cały sezon wegetacyjny - od wiosny do jesieni. Przed sadzeniem glebę warto dokładnie oczyścić z chwastów, gdyż konkurencja z nimi o składniki pokarmowe w glebie mocno osłabia tuje. Następnie wykopujemy odpowiednio głęboki dołek, który na dnie warto zaprawić ziemią kompostową, torfem lub dobrze rozłożonym obornikiem. Po umieszczeniu rośliny i zasypaniu dołka, tuje warto obficie podlać. Glebę pod roślinami wyściółkujmy korą, która nie tylko dobrze wygląda pod tujami ale też ograniczy wyparowywanie wody z gleby i wyrastanie chwastów.

Jak sadzić tuje na żywopłot? FILM!!!
Tuje to jedne z najpopularniejszych roślin żywopłotowych - szybko rosną i są zimozielone. Na filmie zobaczysz jak sadzić tuje, jak odmierzyć odległości między roślinami oraz co zrobić aby posadzić je prosto i równo. Dowiesz się także jak głębokie dołki wykopać pod rośliny, czym wzbogacić glebę oraz co jest najważniejsze tuż po posadzeniu. Zobacz krótki poradnik sadzenia tui. Więcej...

Tuja - podlewanie

Podlewanie. Tuje wymagają gleb wilgotnych, a długotrwałe okresy suszy mogą im zaszkodzić. Dotyczy to szczególnie żywotnika wschodniego. Dlatego w okresach słonecznej i suchej pogody należy je obficie podlewać przynajmniej raz w tygodniu, a tuje uprawiane w donicach jeszcze częściej. Warto też wiedzieć, że bardzo ważne jest podlewanie roślin w zimie. Otóż zimozielone pędy tui cały czas potrzebują wody, a zimą dodatkowo wysuszają je mroźne, suche wiatry. Tymczasem po zamarznięciu gleby roślinom ciężko jest pobrać wodę. Dlatego późną jesienią, przed pierwszymi mrozami, tuje warto obficie podlać i zabieg ten powtórzyć zimą, w czasie odwilży. Dzięki temu tuje doczekają wiosny w znacznie lepszej kondycji.

Tuja - nawożenie

Nawożenie tui rozpoczynamy wiosną i kontynuujemy do połowy lipca. Można wykorzystywać nawozy mineralne uniwersalne i nawozy dla iglaków, zgodnie z instrukcją ich stosowania (przeważnie podsypuje się nawozem raz w miesiącu). Późniejsze nawożenie tymi nawozami nie jest korzystne gdyż spowalnia drewnienie pędów. Od sierpnia do września można natomiast podawać ubogie w azot nawozy jesienne.

Nawożenie tui. Jak wybrać najlepszy nawóz do tui?Nawożenie tui. Jak wybrać najlepszy nawóz do tui?
Nawożenie tui jest bardzo ważnym zabiegiem, w szczególności na glebach ubogich i w pierwszych latach po posadzeniu tych popularnych roślin. Zobacz jak nawozić tuje, jak wybrać najlepszy nawóz do tui oraz kiedy rozpocząć nawożenie tui aby rośliny prawidłowo rozpoczęły okres wegetacji i szybko odzyskały wigor po zimie. Więcej...

Tuja - cięcie

Cięcie tui zależy głównie od odmiany i przeznaczenia posadzonych roślin. Regularnego cięcia wymagają głównie tuje rosnące w żywopłotach. Uogólniając - bez obaw w celach formowania czy usuwania brązowiejących gałązek, tuje można przycinać od wiosny do połowy lata. Szczególnie wiosną warto wyciąć przemarznięte pędy, a lekkie skrócenie pozostałych przyczyni się do rozkrzewienia i zagęszczenia rośliny. Od sierpnia tui już nie tniemy, gdyż zbyt poźne cięcie naraża rośliny na przemarzanie.

Te produkty pomogą Ci w pielęgnacji tui

Przeczytaj także:

Jak i kiedy przycinać tujeJak i kiedy przycinać tuje
Niektóre tuje rosną wolno i zachowują swój pokrój, nie wymagając przycinania, inne zaś wymagają regularnego cięcia. Zobacz które tuje wymagają cięcia, kiedy przycinać tuje aby wybrać moment najlepiej wpływający na ich wzrost, jak przycinać tuje aby zachowały gęsty, ładny pokrój oraz jak przycinać tuje na żywopłot aby uzyskać równo rosnący szpaler. Więcej...

Iglaki - pielęgnacja i nawożenie FILM !!!
Poznaj SEKRET zdrowych iglaków. Dlaczego podłoże powinno być 10 razy droższe od rośliny? Kiedy brązownie igieł jest kwestią choroby rośliny, a kiedy wynika z niedoborów składników pokarmowych? W jaki sposób stosować nawozy do iglaków oraz jakie zabiegi pielęgnacyjne mają największe znaczenie? Sekrety zdrowych iglaków zdradza ekspert, Pan Janusz Mazurek. Więcej...

Jak zrobić sadzonki tujiJak zrobić sadzonki tui
Pobranie sadzonek, to bardzo dobry sposób na rozmnażanie tui. W ten sposób tanio możemy pozyskać większą liczbę roślin potrzebnych np. na żywopłot. Rozmnażanie tui z sadzonek jest dość łatwe, dlatego każdy może sam tego spróbować. Zobacz kiedy i jak pobierać sadzonki tui, jak je sadzić i jak o nie dbać aby się ukorzeniły. Oto instrukcja rozmnażania tui z sadzonek - krok po kroku. Więcej...

Opracowano na podstawie: Wielka ilustrowana encyklopedia roślin ogrodowych, Reader's Digest Przegląd Sp. z o.o., Warszawa 2004, s. 656 - 658; T. Bojarczuk, Żywotniki - najpopularniejsze iglaki, Działkowiec, Nr 8/2003, s. 12 - 13 oraz Katalog roślin - drzewa, krzewy, byliny polecane przez Związek Szkółkarzy Polskich, Agencja Promocji Zieleni Sp. z o.o., Warszawa 2006, s. 42 - 45.