Krwawnik pospolity - właściwości i zastosowanie w ogrodzie

Krwawnik pospolity to wieloletnia roślina, powszechnie porastająca pola i nieużytki, przez wielu uważana za uciążliwy chwast. Dla ogrodnika krwawnik może jednak stanowić prawdziwy skarb. Warto docenić właściwości lecznicze krwawnika, a także wykorzystać go do sporządzania preparatów przeciwko chorobom i szkodnikom roślin. Zastosowanie krwawnika w ogrodzie może być bardzo szerokie - od sadzenia w celu ochrony roślin przed patogenami, po uprawę w celach ozdobnych. Zobacz jakie możliwości daje to niezwykłe ziółko!

krwawnik pospolity
Krwawnik pospolity (Achillea millefolium)
Fot. AnRo0002, licencja CCO, Wikimedia Commons

Krwawnik pospolity - opis

Krwawnik pospolity (Achillea millefolium) jest gatunkiem z rodziny astrowatych. Może być byliną lub przybierać formę półkrzewu o wysokości 50-80 cm. Sztywne łodygi pokryte są licznymi pierzastosiecznymi liśćmi o lancetowatym kształcie, zaś kwiaty zebrane są w baldachokształtne kwiatostany, pojawiające się na szczycie pędu. Roślina kwitnie od czerwca do października na biało lub różowo. Spotykane są też ogrodowe odmiany krwawnika o kwiatach pomarańczowych, czerwonych, wiśniowych czy fioletowych.

Krwawnik ogrodowy. Ozdobne odmiany krwawnika i uprawa w ogrodzieKrwawnik ogrodowy. Ozdobne odmiany krwawnika i uprawa w ogrodzie
Krwawnik ogrodowy to po prostu hodowlane odmiany krwawnika pospolitego, przeznaczone do uprawy w ogrodach. Rośliny te posiadają liczne walory ozdobne, różnobarwne kwiaty i charakteryzują się większą przydatnością do upraw. Poznaj najpiękniejsze ozdobne odmiany krwawnika i przekonaj się jak łatwa jest uprawa krwawnika w ogrodzie! Więcej...

Jako roślina ekspansywna, intensywnie rozrastająca się z podziemnych kłączy, krwawnik powszechnie uważany jest za chwast. W ogrodnictwie do zwalczania krwawnika pospolitego na trawnikach wykorzystuje się herbicydy selektywne, takie jak Mniszek 540 SL, które niszczą chwasty dwuliścienne, nie uszkadzając samego trawnika.

Zanim jednak sięgniemy po herbicyd, warto się zastanowić czy nie lepiej przeprowadzić zbiór krwawnika na surowiec zielarski, wykorzystując jego cenne właściwości lecznicze lub przeznaczyć go produkcji ekologicznych maceratów na choroby i szkodniki roślin.

Jak zbierać ziele krwawnika pospolitego?

Jako surowiec zielarski zbiera się zarówno liście i kwiaty krwawnika pospolitego, ścinając rośliny 10 cm nad ziemią w okresie kwitnienia, od czerwca do września. Najlepiej ścinać rośliny ze stanowisk dobrze nasłonecznionych, gdyż wówczas zawierają najwięcej olejków eterycznych. W celu wysuszenia zebrany surowiec rozkłada się cienką warstwą i suszy w miejscu ocienionych i przewiewnym. Surowiec krwawnika suszy się także w piekarniku, w temp. do 35°C. Zasuszone ziele należy chronić przed światłem.

krwawnik pospolity
Krwawnik pospolity (Achillea millefolium)
Fot. pixabay.com

Krwawnik pospolity - właściwości lecznicze

Krwawnik pospolity jest bogaty w olejki eteryczne o właściwościach bakteriostatycznych (azulen, cyneol, borneol). Zawiera też cholinę związki flawonoidowe, gorycze, garbniki, witaminę C i sole mineralne (głównie cynku i magnezu). Te związki wpłynęły na cenne właściwości lecznicze krwawnika.

W medycynie naturalnej krwawnik pospolity ma zastosowanie w leczeniu zaburzeń żołądkowo-jelitowych, braku apetytu, wzdęć i skurczy jelit, niestrawności i choroby wrzodowej. W tym celu wykorzystuje się napary z krwawnika i świeżo wyciśnięty sok. Zewnętrznie krwawnik bywa zaś stosowany w celu łagodzenia stanów zapalnych skóry i błon śluzowych oraz w formie okładów jako środek przyspieszający gojenie ran.

Krwawnik może być też wykorzystywany w kuchni jako dodatek do sosów i zup. Wykorzystuje się jego młode liście, które charakteryzuje gorzkawosłony, korzenny smak.

Warto wspomnieć także o zastosowaniu krwawnika w kosmetyce, gdzie wyciąg z krwawnika dodawany jest do łagodzących i regenerujących maseczek, kremów i płynów do twarzy.

Nas ogrodników chyba najbardziej jednak zainteresuje przydatność tej rośliny w ogrodzie.

Krwawnik pospolity - zastosowanie w ogrodzie

Krwawnik pospolity może mieć wielorakie zastosowanie w ogrodzie. Ostatnio coraz częściej doceniane są ozdobne odmiany krwawnika, które sadzi się na rabatach kwiatowych. Warto to robić, gdyż krwawnik rosnący w sąsiedztwie innych roślin zwiększa ich odporność na choroby. Na surowiec zielarski krwawnik warto uprawiać w ogródku ziołowym, gdzie pozytywnie wpływa on też na aromat innych ziół. Dodatek liści krwawnika do kompostu to sposób aby przyspieszyć proces kompostowania.

Z krwawnika przygotować możemy też ekologiczne środki ochrony roślin - wyciąg, wywar i napar.

Wyciąg z krwawnika - 1 kg świeżego ziela lub 100g suszonego krwawnika zalewa się 10 litrami wody i pozostawia na 24 godziny. Następnie przecedzamy przez podwójną warstwę gazy i rozcieńczamy z wodą w stosunku 1:10. Opryskujemy rośliny przeciwko takim chorobom jak: mączniak prawdziwy, brunatna zgnilizna drzew pestkowych, plamistości liści, kędzierzawość liści brzoskwini. Stosuje się zapobiegawczo od początku fazy kwitnienia drzew owocowych i po zaobserwowaniu objawów chorobowych. Wyciąg należy zużyć natychmiast po przygotowaniu.

Wywar z krwawnika - 1 kg świeżych lub 100g suszonych roślin krwawnika zalewamy 10 litrami wody i odstawiamy na 24 godziny (do tego momentu robimy wszystko identycznie jak w przypadku wyciągu), a następnie gotujemy przez 30 minut. Gotowanie pozwala na przechowywanie wywaru w zamkniętych słoikach przez okres do 3 miesięcy (trzeba zakręcić słoiki gdy wywar jest gorący). Wywar z krwawnika można stosować przeciwko szkodnikom drzew owocowych i warzyw kapustnych. Zwalczamy nim mszyce, miodówki, larwy pluskwiaków, gąsienice objadające liście (gąsienice zwójek na drzewach owocowych, gąsienice bielinka kapustnika i tantnisia krzyżowiaczka w uprawie warzyw kapustnych).

Napar z krwawnika - 1kg świeżego lub 100g suszonego ziela krwawnika zalewa się 5 litrami gorącej wody i pozostawia na 12 godzin. Stosujemy identycznie jak w przypadku wywaru z krwawnika.

Przeczytaj również:

Wrotycz pospolity - zastosowanie w ogrodzieWrotycz pospolity - zastosowanie w ogrodzie
Wrotycz pospolity jest byliną z rodziny astrowatych, występującą u nas pospolicie nieopodal pól i dróg. Zastosowanie wrotyczu w ogrodzie to przede wszystkim zwalczanie szkodników, choć warto wiedzieć, że wrotycz ma też odmiany ozdobne. Zobacz jak zrobić gnojówkę, wyciąg i wywar z wrotyczu oraz jak je stosować i wykorzystywać do zwalczania szkodników. Więcej...

Mniszek lekarski - opis, zastosowanie, właściwości, przepisyMniszek lekarski - opis, zastosowanie, właściwości, przepisy
Mniszek lekarski to roślina przez wielu uważana za chwast. Tymczasem ma on wiele pożytecznych właściwości, które możemy wykorzystać w domu i w ogrodzie. Od lat mniszek lekarski ma szerokie zastosowanie w medycynie i ziołolecznictwie, a ogrodnicy na jego bazie przygotowują preparaty pomocne w ochronie roślin przed szkodnikami. Poznaj sekret jak wykorzystać tę roślinę, która tylko z pozoru jest chwastem! Więcej...

Pokrzywa - właściwości, zastosowanie w nawożeniu i ochronie roślin
Pokrzywa zazwyczaj jest kojarzona jako uciążliwy i nieprzyjemnie parzący chwast, którego trzeba się bezwzględnie pozbyć z ogrodu. Tymczasem zamiast ją wyrzucać, można przyrządzić z niej wartościową gnojówkę, wyciąg lub wywar i wykorzystać do nawożenia i ochrony roślin. Co ciekawe, pokrzywa ma też zastosowanie w zielarstwie, kuchni i kosmetyce. Więcej...