Sagowiec odwinięty, cykas - pielęgnacja i uprawa w domu
Sagowiec odwinięty to jedna z najciekawszych roślin, jakie można uprawiać w mieszkaniach. W swoim wyglądzie łączy cechy palmy i paproci, chociaż nie jest żadną z nich. Jego ozdobą jest pióropusz sztywnych liści, wyrastających na szczycie bulwiastej, twardej podstawy. Zobacz jak powinna wyglądać uprawa sagowca w domu oraz jakie warunki należy mu zapewnić do zdrowego wzrostu. Zdradzamy tajniki pielęgnacji sagowca odwiniętego, dzięki którym roślina ta będzie pięknie rosła przez wiele lat!
Sagowiec odwinięty - Cycas revoluta
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl
Sagowiec odwinięty - pochodzenie
Sagowiec odwinięty (Cycas revoluta) pochodzi z Południowej Japonii. Należy do rodziny sagowców (Cycadaceae), roślin które pojawiły się na Ziemi już w erze mezozoicznej. Są to rośliny z pogranicza paproci i roślin iglastych. Sagowiec odwinięty jest rośliną długowieczną (w naturalnym środowisku osiąga wiek kilku tysięcy lat!) o powolnym wzroście - w ciągu roku wytwarza 1-2 liście, a po 50 latach osiąga jedynie 6-7 m wysokości.
Jak wygląda sagowiec?
Sagowiec odwinięty ma niezwykle efektowne, sztywne pierzaste liście, które mogą osiągać niesamowite rozmiary. W naturze dorastają do 150 cm długości, a w uprawie domowej osiągają około 50-60 cm. Pojedyncze listki są sztywne, ostro zakończone i wywinięte do dołu. Dolne listki są przekształcone w ostre, haczykowate ciernie. Ogonki liściowe mają ok. 10 cm i pokryte są drobnymi cierniami.
Sagowiec odwinięty - Cycas revoluta
Fot. depositphotos
Szczególnie interesująca jest budowa "pnia" sagowca. Z biologicznego punktu widzenia nie jest on pniem, ponieważ sagowce nie są drzewami. Jest to tzw. kłodzina, powstająca z drewniejących nasad liści. Po obumarciu górne części liści odpadają, a zdrewniałe nasady pozostają, tworząc z biegiem czasu twardą, cylindryczną skorupę. Im sagowiec jest starszy, tym wyższa jest kłodzina.
Sagowce są roślinami dwupiennymi. W środowisku naturalnym osobniki żeńskie wytwarzają imponujące kwiatostany w kształcie szyszki (do 1 m wysokości). W polskich warunkach kwitnienie sagowca to rzadkość, możliwa jedynie w ogrodach botanicznych.
Kwiat sagowca odwiniętego
Fot. pixabay
Czy sagowiec jest trujący?
Przepiękne sagowce to niestety trujące rośliny doniczkowe. Wszystkie części sagowca zawierają niebezpieczną dla człowieka paraliżującą naurotoksynę. Trujące związki zawarte w sagowcu to przede wszystkim cykazyna i beta-metyloamino-l-alanina. Szczególnie wysokie stężenie trucizny znajduje się w młodych liściach sagowca ale wysoce trujące są też nasiona sagowca oraz jego pień.
Dlatego przy wszelkich zabiegach pielęgnacyjnych wykonywanych przy sagowcu należy nosić rękawiczki ochronne. Lepiej zrezygnować z uprawy sagowca, jeśli w domu mieszka małe dziecko lub mamy zwierzęta domowe. Sagowce są silnie trujące dla kota i psa. Spożycie części tej rośliny przez zwierzęta domowe prowadzi do niewydolności wątroby, co może skutkować wymiotami, letargiem i utratą apetytu.
Sagowiec odwinięty - uprawa i pielęgnacja
Sagowiec odwinięty powinien być uprawiany w miejscu z dużą ilością światła słonecznego. Należy jednak unikać bezpośredniego nasłonecznienia, szczególnie latem, ponieważ powoduje to zasychanie liści. Sagowiec nie powinien stać zbyt daleko od okna, ponieważ liście silnie odginają się w kierunku światła i roślina traci symetryczny wygląd. Przy zbyt małej ilości światła sagowiec ginie.
Sagowiec odwinięty - Cycas revoluta
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl
Sagowiec - jaka temperatura?
Sagowiec odwinięty wymaga wysokiej temperatury powietrza. Optymalna temperatura uprawy sagowca do 20-25°C. Nocą temperatura może być niższa (10-18°C). Sagowiec jest wrażliwy na temperatury niższe niż 8°C. Zimą należy bardzo uważać na przeciągi.
W okresie zimowym można przenieść sagowca do chłodniejszego pomieszczenia (10-15°C), aby przeszedł w stan spoczynku. Ograniczamy wówczas podlewanie do minimum, dbając o to, aby ziemia w doniczce nie była całkowicie sucha. Taki odpoczynek w chłodniejszych warunkach pozytywnie wpływa na ogólną kondycję rośliny i pobudza ją do wytwarzania nowych liści (najczęściej w maju).
Jaka ziemia do sagowca?
Najlepszym podłożem do uprawy sagowca odwiniętego jest lekka mieszanka o porowatej strukturze, składająca się z ziemi liściowej, torfu i gruboziarnistego piasku w proporcji 3:2:1. Ciężkie podłoże w donicy będzie zatrzymywało zbyt długo wodę i utrudniało rozwój systemu korzeniowego. Odczyn podłoża powinien być na poziomie pH 5-6,5. Na dnie donicy koniecznie trzeba ułożyć warstwę drenażu z kamyków lub keramzytu.
Jaka doniczka do sagowca?
Sagowca należy uprawiać w płytkich i szerokich donicach, aby ograniczyć wzrost głównego korzenia palowego, a pobudzić rozwój korzeni bocznych. Korzenie boczne żyją w symbiozie z sinicami zdolnymi wiązać azot z powietrza. Dzięki temu sagowiec nie wymaga częstego nawożenia i zasobnego w składniki pokarmowe podłoża.
Sagowiec - nawożenie
Sagowca nawozi się 1-2 razy w roku nawozem z małą ilością azotu, za to z wysoką zawartością potasu. Doskonale sprawdzi się płynny nawóz w płynie do draceny, juki i palmy.
Dorosła roślina sagowca rosnąca w Egipcie
Fot. Karelj, Public Domain, Wikimedia Commons
Sagowiec - podlewanie
Podlewanie sagowca powinno być umiarkowane ale regularne. W okresie letnim podłoże powinno być stale lekko wilgotne, a w okresie spoczynku zimowego prawie suche. Dobrym rozwiązaniem jest obłożenie ziemi w doniczce wokół kłodziny mchem, który będzie zatrzymywał wilgoć w podłożu. Zbyt silne podlewanie sagowca powoduje żółknięcie liści i zgniliznę korzeni. Po podlaniu sagowca, usuwamy wodę, która nagromadziła się w podstawce.
Do podlewania sagowca używamy wody miękkiej. Może być to woda wodociągowa odstana przez co najmniej 1 dobę, a najlepiej woda przegotowana lub przefiltrowana i potem odstana.
Czy sagowiec lubi zraszanie?
Co kilka dni liście sagowca należy spryskiwać miękką wodą, aby zapobiec zasychaniu ich końcówek. Zwilżanie liści najlepiej wykonywać rano, aby krople wody zdążyły wyschnąć przed nocą.
Jak przesadzać sagowiec?
Sagowiec rośnie bardzo powoli, dlatego nie wymaga częstej zmiany doniczki. Młode rośliny przesadza się raz w roku wiosną. Starsze rośliny przesadza się raz na 4-6 lat, gdy korzenie całkowicie wypełnią donicę. Zabieg przesadzania sagowca należy wykonywać bardzo ostrożnie, ponieważ jego korzenie są bardzo wrażliwe. Posadzoną w nowej donicy roślinę, ustawiamy na kilka dni w lekko zacienionym miejscu, aby spokojnie zaaklimatyzowała się w nowym podłożu.
Sagowiec - rozmnażanie
Podczas przesadzania starszych sagowców można zauważyć pojawiające się wokół korzeni odrosty. Można je delikatnie oddzielić i ukorzeniać w oddzielnych doniczkach. To prosty sposób na rozmnażanie sagowca odwiniętego w domowej uprawie.
Przeczytaj również:
- Daktylowiec, palma daktylowa - pielęgnacja i uprawa w domu, choroby
- Palma kokosowa - uprawa w domu, pielęgnacja, choroby
- Paproć drzewiasta, Dicksonia antarctica - uprawa w Polsce
- Jakich kwiatów nie trzymać w domu? Szkodliwe rośliny doniczkowe
Opracowano na podstawie:
1. P. Kardasz, Pielęgnacja roślin pokojowych poczatku XXI wieku, Videograf II, Katowice 2002, str. 86-88;
2. J. Rak, Pielęgnowanie rośin pokojowych cz. II, Multico Oficyna Wydawnicza, Warszawa 1998, str. 64-65;
3. G. Łabanowski, L. Orlikowski, A. Wojdyła, Pielęgnowanie roślin doniczkowych. Choroby i szkodniki, Multico Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2010, str. 166
