Nawożenie roślin doniczkowych

Nawożenie roślin doniczkowych jest ważnym zabiegiem w pielęgnacyjnym, wpływającym na obfitość kwitnienia, zabarwienie liści oraz tempo wzrostu roślin, a także ich zdrowotność i ogólną kondycję. W jakim terminie wykonuje się nawożenie roślin doniczkowych, jak dawkować nawozy i które z nich są najlepsze? Oto wszystko co trzeba wiedzieć na temat nawożenia roślin doniczkowych.

nawożenie roślin doniczkowych
Nawożenie roślin doniczkowych

W procesie fotosyntezy rośliny samodzielnie wytwarzają potrzebne im substancje pokarmowe. Mimo to potrzebują również odpowiedniej ilości związków mineralnych zawierających niezbędne do życia pierwiastki. W naturalnym środowisku rośliny pobierają te związki z gleby. Podobnie dzieje się u kwiatów doniczkowych, jednak ilość gleby w doniczce jest ograniczona i dostępne składniki w tak małej ilości gleby szybko się wyczerpują. Z tego względu w okresie wegetacji (wzrostu roślin) musimy im dostarczać składniki odżywcze poprzez nawożenie roślin doniczkowych.

Dlaczego nawożenie jest niezdędne?

W większych ilościach rośliny pobierają tzw. makroelementy. Najważniejsze to:

  • azot (N) - wpływa na właściwy rozwój ulistnienia,
  • fosfor (P) - zapewnia prawidłowy wzrost korzeni,
  • potas (K) - wpływa na ogólną kondycję całej rośliny, a także wytwarzanie kwiatów i owoców,

Poza makroelementami, roślinom są niezbędne również mikroelementy, takie jak żelazo (Fe), mangan (Mn), cynk (Zn), czy też molibden. Te substancje rośliny pobierają w znacznie mniejszych ilościach, są one jednak równie niezbędne, co makroelementy.

Dostarczenie roślinie wszystkich makroelementów oraz mikroelementów to niestety jeszcze nie wszystko. Otóż muszą one być dostarczone w odpowiednich proporcjach.

Zapamiętaj! W nawożeniu roślin poszczególne składniki powinny być dostarczane w odpowiednich proporcjach. Zastosowanie zbyt małej lub zbyt dużej ilości jednego ze składników może ograniczać pobieranie pozostałych składników.

I tak np. rośliny ozdobne z liści wymagają nawozów, w których przeważa azot, natomiast pożywka do dokarmiania roślin kwitnących powinna mieć zwiększone stężenie fosforu i potasu a niskie azotu. Samodzielne dobranie właściwych proporcji tych składników było by oczywiście bardzo trudne. Dlatego warto do nawożenia użyć gotowe mieszanki nawozowe odpowiednie dla poszczególnych grup roślin.

Nawozy do roślin doniczkowych

Aby ułatwić sobie nawozenie roślin doniczkowych, można stosować gotowe nawozy, zawierające odpowiednio dobrane proporcje substancji odżywczych, odpowiednie dla poszczególnych grup roślin, albo nawet przygotowane specjalnie dla określonych gatunków. W zależności od tego jakie rośliny uprawiasz, masz do wyboru min. specjalne nawozy dla roślin kwitnących, roślin o ozdobnym ulistnieniu, kaktusów i sukulentów, palm czy też paproci. Są też specjalne nawozy, które pomagają rozwiązać określone problemy w uprawie roślin, jak np. nawóz przeciwko chlorozie.

nawożenie roślin doniczkowych - nawozy
Nawożenie roślin doniczkowych - nawozy

Nawozy możemy też pogrupować pod względem "drogi podania". Większość roślin pobiera makro- i mikroelementy przez korzenie. Do nawożenia mamy zatem do wyboru szereg nawozów doglebowych:

  • nawozy szybko działające:
    • nawozy płynne - możemy używać ich do podlewania roślin, z reguły występują w postaci koncentratu, który trzeba wymieszać z większą ilością wody,
    • nawozy w proszku - z reguły przed zastosowaniem trzeba je rozpuścić w wodzie,
    • nawozy granulowane - granulki mieszamy z podłożem przed posadzeniem rośliny lub, jeżeli roślina już jest umieszczona w doniczce, wysypujemy je na powierzchnię gleby,
  • nawozy o spowolnionym działaniu:
    • pałeczki nawozowe i tabletki - wciskamy je w glebę, rozpuszczają się powoli, uwalniając stopniowo składniki odżywcze, idealne dla osób które nie pamiętają o regularnym nawożeniu.

Być może zastanawiasz się: po co stosować nawozy szybko działające, skoro stosowanie nawozów o spowolnionym działaniu jest o wiele prostsze i w mniejszym stopniu nas angażuje? Otóż niestety nawozy o spowolnionym działaniu z reguły są droższe a poza tym na bieżąco nie pozwalają nam regulować wielkości dawki podawanego nawozu w zależności od potrzeb rośliny.

Poza nawozami doglebowymi, istnieją również nawozy dolistne. Roślina wchłania nawóz podany dolistnie znacznie szybciej, jednak nie wszystkie rośliny można nawozić w ten sposób.

Częstotliwość nawożenia i dawkowanie nawozów

Nawożenie roślin doniczkowych jest konieczne przede wszystkim w okresie najsilniejszego wzrostu, najczęściej od wiosny do jesieni. Jeżeli potrzeby nawozowe rośliny są duże, nawóz stosujemy co tydzień (np. u wielu roślin kwitnących). Większość roślin wystarczy jednak nawozić raz na dwa tygodnie lub nawet tylko raz w miesiącu (kaktusy i sukulenty). Podobnie jak częstotliwość nawożenia, również dawki nawozu trzeba dostosować do potrzeb wybranych roślin. Pamiętaj aby nigdy nie stosować dawek większych niż podane na opakowaniu nawozu! Jeżeli nawozu użyjesz mniej niż należało, roślina co najwyżej będzie wolniej rosła lub słabiej kwitła. Użycie zbyt dużej dawki nawozu może być natomiast bardzo niebezpieczne.

Przenawożenie może być przyczyną większych szkód niż brak nawożenia. Nadmiar nawozu może nawet doprowadzić do śmierci rośliny! Nigdy nie przekraczaj dawek nawozów zalecanych przez producenta.

Powyższe uwagi dotyczące częstotliwości nawożenia odnoszą się oczywiście wyłącznie do nawozów szybko działających. Nawozy o spowolnionym działaniu podajemy znacznie rzadziej, niektóre wystarczy umieścić w glebie raz w roku, na początku sezonu wegetacyjnego.

Nawożenie roślin doniczkowych w zimie

Większości roślin doniczkowych nie powinno się dokarmiać zimą, gdyż przechodzą one wtedy okres spoczynku. Nawożenie rozpoczynamy w marcu, kiedy rośliny zaczynają wypuszczać nowe liście, a kończymy na przełomie sierpnia i września. Pamiętajmy, że nawożenie nie rekompensuje roślinie niedoboru światła, wilgoci czy odpowiedniej temperatury. Im gorsze warunki uprawy, tym wolniej roślina pobiera zawarte w podłożu składniki pokarmowe, czyli wymaga rzadszego nawożenia.

Wyjątek od powyższej reguły stanowią nieliczne rośliny kwitnące w okresie zimowym oraz nie wymagające okresu spoczynku.

Zobacz także:

przesadzanie roślin doniczkowychPrzesadzanie roślin doniczkowych
Przesadzanie roślin doniczkowych jest jednym z najważniejszych zabiegów pielęgnacyjnych. Trzeba je zazwyczaj wykonywać co roku w przypadku roślin młodych, u starszych wystarczy raz na kilka lat. Jaki jest najlepszy termin na przesadzanie, do jakiej ziemi przesadzać rośliny doniczkowe, jak dobierać doniczki do przesadzania oraz jak wykonać samą czynność przesadzania aby nie uszkodzić rośliny. Więcej...

Dodatki do podłoży ogrodniczych
Od dobrego podłoża oczekuje się, że będzie ono przepuszczalne, przy jednoczesnej zdolności do zatrzymywania wody i składników pokarmowych. Powinno także być wolne od patogenów i szkodników. Aby uzyskać podłoża spełniające te wszystkie wymagania, dodaje się do nich składniki poprawiające ich właściwości. Przedstawiamy najpopularniejsze dodatki do podłoży ogrodniczych. Więcej...

uprawa roślin doniczkowych w domuUprawa roślin doniczkowych w domu
Uprawa roślin doniczkowych w domu jest zajęciem lubianym przez wiele osób. Aby jednak rośliny doniczkowe uprawiane w domu zdrowo rosły, należy przestrzegać podstawowych zasad ich uprawy. Oto kilka rad co sprawia największe problemy w uprawie roślin doniczkowych w domu osobom początkującym i jakie warunki należy zapewnić roślinom aby pięknie i zdrowo rosły. Więcej...

Opracowano na podstawie: J. Courtier, G. Clarke, Kwiaty w domu, Reader's Digest Przegląd Sp. z o.o., Warszawa 1998, s. 198-199.