Trzmielina na żywopłot. Która szybko rośnie i co ile ją sadzić?
Trzmielina to atrakcyjna i odporna roślina, która dobrze znosi przycinanie. Dzięki dużej różnorodności gatunków pozwala tworzyć zarówno żywopłoty formowane, nieformowane jak i niskie obwódki. W tym artykule podpowiadamy, które odmiany trzmieliny są najlepsze na żywopłot i jak o nie dbać. Sprawdź, która trzmielina szybko rośnie oraz co ile sadzić trzmielinę na żywopłot aby szczelnie osłoniła daną powierzchnię.
Dwubarwny żywopłot z dwóch odmian trzmieliny japońskiej
Fot. depositphotos
Najlepsze gatunki trzmieliny na żywopłot
Wybór gatunku trzmieliny na żywopłot zależy od planowanej wysokości, funkcji oraz warunków panujących w ogrodzie. Odpowiednia gęstość sadzenia, regularne przycinanie oraz dbanie o glebę i nawadnianie pozwalają stworzyć trwały, gęsty żywopłot. Najlepiej w tej roli sprawdzą się:
Trzmielina Fortune’a na żywopłot
Trzmielina Fortune’a (Euonymus fortunei) jest najbardziej wszechstronna, idealnie nadaje się na niskie, zimozielone żywopłoty (obwódki) i żywopłoty wyższe (do wysokości około 2 m) rosnące przy podporze.
Odmiany trzmieliny Fortune’a, takie jak: 'Emerald 'n' Gold' z żółtozielonymi liśćmi czy 'Emerald Gaiety' z białymi obrzeżeniami na liściach, bardzo dobrze znoszą intensywne cięcie i dość szybko tworzą zwarty żywopłot. W tej roli sprawdzi się także silnie rosnąca odmiana trzmieliny Fortune’a 'Coloratus', która jesienią przebarwia się na purpurowo. Trzmieliny te mogą wspinać się po siatkach ogrodzeniowych, murach i drzewach ale warto im w tym pomóc, by szybciej osiągnąć efekt.
Niski żywopłot obwódkowy z trzmieliny Fortune’a
Fot. depositphotos
Obwódki z trzmieliny Fortune’a są także doskonałą alternatywą dla niskich żywopłotów z bukszpanu, intensywnie niszczonych w ostatnich latach przez ćmę bukszpanową.
Trzmielina pospolita na żywopłot
Trzmielina pospolita (Euonymus europaeus) to gatunek rodzimy o sezonowych liściach. Można z niej stworzyć wysokie, formowane lub nieformowane żywopłoty, które będą cennym siedliskiem dla ptaków. Takie osłony szczególnie pasują do ogrodów wiejskich i naturalistycznych. Głównymi zaletami trzmieliny pospolitej jako rośliny żywopłotowej są wysoka mrozoodporność i duża tolerancja na różne warunki glebowe. Jesienią jej liście przebarwiają się na odcienie czerwieni a zimą ozdobą są barwne owoce długo pozostające na krzewie.
Szeroki żywopłot z trzmieliny oskrzydlonej
Fot. depositphotos
Trzmielina oskrzydlona na żywopłot
Trzmielina oskrzydlona (Euonymus alatus) stosowana jest głównie na szerokie żywopłoty formowane, do 2,5 m wysokości, które jesienią będą mocnym akcentem kolorystycznym w ogrodzie. Liście trzmieliny oskrzydlonej jesienią zmieniają barwę z zielonej na intensywnie czerwoną i opadają na zimę. Na pędach z korkowymi listewkami pozostają jednak ozdobne owoce, będące pokarmem dla ptaków.
Trzmielina japońska na żywopłot
Trzmielina japońska (Euonymus japonicus) to gatunek zimozielony ale wrażliwy na mróz, dlatego wymaga stanowisk osłoniętych, szczególnie od zimowych wiatrów. Odmiany takie jak 'Bravo', czy 'Green Spire' można sadzić jako formowane żywopłoty do wysokości 2 m ale tylko w najcieplejszych rejonach Polski. Jej całoroczną ozdobę stanowią gęsto rosnące, skórzaste liście.
Żywopłot z trzmieliny japońskiej
Fot. depositphotos
Która trzmielina szybko rośnie?
Tempo wzrostu trzmieliny zależy od gatunku oraz warunków siedliskowych i jest kluczowym parametrem przy planowaniu żywopłotu.
Najszybciej rośnie trzmielina pospolita, która w sprzyjających warunkach, na żyznym i wilgotnym podłożu może przyrastać nawet 60 cm rocznie. Tworzy wysoką, dość ażurową przesłonę ale z czasem będzie się zagęszczała.
Najszybciej zagęszcza się trzmielina Fortune’a. Gatunek ten najlepiej reaguje na cięcie. Im częściej roślina jest przycinana, tym szybciej wypuszcza nowe pędy, tworząc gęsty żywopłot. Na ogrodzeniach odmiany pnące np. 'Coloratus', po okresie ukorzenienia, który może trwać 2-3 lata, przyrastają o 20-40 cm rocznie.
Znacznie wolniejszym tempem wzrostu (ok. 10-20 cm rocznie) charakteryzują się trzmielina japońska oraz oskrzydlona. Czas oczekiwania na docelowy efekt jest dłuższy ale za to w późniejszych latach łatwiejsze jest utrzymanie żywopłotu przy mniejszym nakładzie pracy.
Jak gęsto sadzić trzmielinę na żywopłot?
Prawidłowa rozstawa sadzenia trzmieliny pozwala uzyskać zwartą ścianę zieleni przy jednoczesnym uniknięciu zbyt dużej konkurencji roślin o wodę i składniki odżywcze.
Trzmielina Fortune’a na obwódki o wysokości 30-50 cm powinna być sadzona co 20–30 cm, najlepiej w dwóch rzędach naprzemiennie, aby szybciej uzyskać wypełnienie. Przy prowadzeniu jej jako pnącza wystarczą 2-3 sztuki na metr bieżący, umieszczone w odległości ok. 15–20 cm od ogrodzenia.
Trzmielina japońska, przeznaczona na żywopłoty formowane wymaga zachowania odstępów 40-50 cm między sadzonkami w odległości ok. 50 cm od ogrodzenia, co ułatwi późniejszą pielęgnację.
Trzmielina pospolita ma sztywny, wyprostowany pokrój i nie wymaga podpór. Potrzebuje natomiast najwięcej miejsca. W nasadzeniach naturalistycznych sadzi się zazwyczaj 1–2 sztuki na metr bieżący w odległości ok. 100 cm od granicy działki. W formowanych szpalerach można sadzić ją gęściej, co 30-35 cm. Przy sadzeniu w dwóch rzędach, naprzemiennie, odstępy zwiększa się do 50-70 cm między roślinami, a odległość między rzędami to 40-50 cm.
Trzmielina oskrzydlona także potrzebuje więcej przestrzeni. Najlepiej sadzić ją co 60-100 cm, w zależności od planowanej wysokości i stylu żywopłotu.
Pielęgnacja żywopłotu z trzmieliny
Przed założeniem żywopłotu z trzmieliny należy przygotować pas ziemi, spulchnić ją i odchwaścić a dołki wzbogacić kompostem. Po posadzeniu rośliny obficie podlewamy i ściółkujemy korą, co ograniczy parowanie wody i rozwój chwastów. W przypadku żywopłotów zimozielonych ważne jest obfite nawadnianie roślin jesienią i podlewanie w okresach odwilży zimą, co pozwoli roślinom przetrwać najtrudniejszy czas.
Kiedy przycinać żywopłot z trzmieliny?
Niezależnie od wybranego gatunku, przy zakładaniu żywopłotu z trzmieliny istotne jest skrócenie pędów po posadzeniu, co pobudzi krzewienie. W kolejnych latach pędy można przycinać 2 razy w sezonie, w marcu i w lipcu.
W przypadku pnących odmian trzmieliny prowadzenie przy podporach lub siatce i podwiązywanie pomoże im nadać pożądany kierunek wzrostu. Pomocne mogą być tyczki bambusowe, które stabilizują pędy. Bez początkowego podwiązywania trzmielina będzie się płożyła po ziemi. Później pędy drewnieją i podpory nie są potrzebne.
Zachowanie odstępu między żywopłotem a ogrodzeniem posesji pozwoli roślinom swobodnie się rozrastać i zapewni im niezbędną cyrkulację powietrza, co zapobiega chorobom grzybowym i ułatwia pielęgnację.
Uwaga!
Mimo wielu zalet trzmieliny, projektując żywopłot należy mieć świadomość, że trzmielina jest rośliną trującą. W szczególności toksyczne są jaskrawe, dekoracyjne owoce, zawierające glikozydy. Warto wiedzieć, że regularne cięcie formujące trzmieliny ograniczy zawiązywanie się owoców.
Przeczytaj również:
- Trzmielina - choroby i szkodniki
- Krzewy liściaste zimozielone na słońce
- Krzewy liściaste zimozielone na żywopłot
- Rośliny na żywopłot liściasty - buk, grab, ligustr czy berberys
Opracowano na podstawie:
1. Katalog roślin - drzewa, krzewy byliny, polecane przez Związek Szkółkarzy Polskich, Praca Zbiorowa, Agencja Promocji Zieleni, Warszawa 2016, s 174-176;
2. J. Bykowska, Alternatywy tujowych żywopłotów, Działkowiec 7/2019, s. 8-9;
3. A. Pacholczak, Owocujące kaliny i trzmieliny, Działkowiec 11/2021, s. 8-9.
