Szkodniki bluszczu pospolitego. Co zjada bluszcz i wygryza dziury w liściach?
Bluszcz pospolity (Hedera helix) to roślina o dość twardych, skórzastych i gorzkich liściach, dlatego uchodzi za pnącze dość odporne na ataki szkodników. Jednak młode pędy, rozwijające się, miękkie, młode liście czy korzenie bluszczu mogą zostać za atakowane. Z tego artykułu dowiesz się, co zjada bluszcz pospolity i wygryza dziury w jego liściach. Poznaj najpopularniejsze szkodniki bluszczu pospolitego oraz zalecane sposoby na ich zwalczanie.
Dziury w liściach bluszczu wygryzione przez opuchlaki
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl
Co wygryza dziury w liściach bluszczu?
Nieregularne otwory lub nadgryzione brzegi blaszek liściowych bluszczu to znak, że roślina została zaatakowana przez szkodniki. Bardzo często o takie zniszczenia podejrzewane są ślimaki.
Jak się jednak okazuje skórzaste, twarde liście bluszczu pospolitego nie są zjadane przez ślimaki, gdyż zawierają toksyczne dla mięczaków saponiny. Ślimaki mogą jedynie szukać schronienia w cieniu pod liśćmi bluszczu i z tych miejsc wychodzić na żer do innych części ogrodu. Nigdy jednak bezpośrednio nie zjadają liści bluszczu.
Skoro nie są to ślimaki, to jakie inne szkodniki wygryzają dziury w liściach bluszczu? Otóż najczęściej są to opuchlaki lub gąsienice motyli.
Opuchlaki na bluszczu
Opuchlaki (Otiorhynchus) to chrząszcze o charakterystycznym, wydłużonym ryjku i lekko błyszczącym, bruzdkowanym ciele o długości do 12 mm. Wygryzają one półokrągłe, zatokowe dziury na brzegach liści bluszczu. Dorosłe owady żerują nocą a w ciągu dnia ukrywają się w zakamarkach, dlatego trudno je zauważyć. Ich kremowobiałe larwy żyją w podłożu i podgryzają korzenie oraz podstawę pędów. Żerowanie larw prowadzi do zahamowania wzrostu, więdnięcia, osłabienia a nawet zamierania rośliny.
Liść bluszczu uszkodzony przez opuchlaki
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl
Zwalczanie opuchlaków na bluszczu pospolitym jest niestety dosyć trudne. Dorosłe osobniki można wyłapywać ręcznie, strząsając je na folię rozłożoną pod rośliną lub stosować pułapki (np. z desek), pod którymi ukrywają się w ciągu dnia. Pomocne mogą być opryski środkami do zwalczania chrząszczy, takimi jak NeemAzal T/S.
Zwalczanie larw w ziemi polega na podlewaniu bluszczu preparatami z wrotyczem, takimi jak np. Wrotycz ProBio Ogród, które działają na larwy opuchlaków odstraszająco. Większą skuteczność możemy uzyskać stosując preparaty mikrobiologiczne, takie jak: Larva Stoper. Preparat ten zawiera dobroczynne nicienie, które atakują larwy opuchlaków żerujące w ziemi. Najlepsze rezultaty w zwalczaniu larw opuchlakó uzyskamy stosując Larva Stoper w okresach od kwietnia do maja oraz od sierpnia do września.
Gąsienice na bluszczu
Gąsienice motyli (m.in. motyli z rodziny sówkowatych) mogą wygryzać dziury w liściach bluszczu. Wygląd i objawy żerowania szkodników mogą się nieco różnić, w zależności od gatunku motyla. Młode osobniki wyjadają tkankę liścia od spodniej strony i tworzą tzw. okienka. Starsze gąsienice wygryzają duże, nieregularne dziury i szkieletują liście, pozostawiając same nerwy.
Gąsienica na liściu bluszczu
Fot. depositphotos
Jedną z metod zwalczania gąsienic na bluszczu jest regularne przeglądanie roślin i ręczne zbieranie szkodników. Przy większej populacji do oprysków można użyć środków ochrony roślin, takich jak: Deltam czy NeemAzal T/S. Pomocny może być także preparat Czosnek & Chilli produkowany wyłącznie na bazie naturalnych składników.
Inne szkodniki bluszczu
Nie wszystkie szkodniki wygryzają dziury w liściach bluszczu. Niektóre z nich żerują poprzez nakłuwanie tkanek (w tym liści) i wysysanie soków roślinnych, co prowadzi do zahamowania wzrostu pnącza, jego osłabienia, deformacji liści a często nawet zamierania całej rośliny. Do tej grupy szkodników bluszczu zaliczamy mszyce, miseczniki i przędziorki.
Mszyca bluszczowa
Mszyca bluszczowa (Aphis hederae) żeruje w dużych koloniach na najmłodszych, soczystych wierzchołkach pędów oraz spodniej stronie liści. Ma kolor czarny lub ciemnobrązowy i dorasta do 2,5 mm długości. Powoduje zahamowanie wzrostu, silną deformację liści bluszczu, ich drobnienie oraz obfite wydzielanie spadzi, na której rozwijają się grzyby sadzakowe, pokrywające liście czarnym nalotem.
Mszyca bluszczowa
Fot. AJC1 from UK, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons
Przy niewielkiej populacji mszyc, można je zmyć silnym strumieniem wody. W razie potrzeby stosuje się opryski ekologicznymi preparatami na bazie oleju rydzowego (np. Emulpar 940 EC), preparatami z wyciągami roślinnymi (Boczos płynny) albo środkami ochrony roślin opartymi na substancjach naturalnych, jak np. Limocide. Na szczęście naturalnych sposobów na mszyce jest tak wiele, że nie warto sięgać po środki chemiczne. Naturalnymi wrogami mszyc są m.in. biedronki i złotooki.
Misecznik cytrusowiec na bluszczu
Misecznik cytrusowiec (Coccus hesperidum) to czerwiec zasiedlający pędy i liście bluszczu, z których wysysa soki komórkowe. Zaatakowane liście żółkną, zasychają i opadają. Obecność misecznika łatwo rozpoznać po wypukłych, owalnych, brunatnych lub żółtobrązowych tarczkach długości 3,5-5 mm. Są one mocno przytwierdzone do liści lub pędów. Miseczniki produkują lepką spadź, która brudzi roślinę i ogranicza powierzchnię asymilacyjną liści.
Objawy żerowania misecznika cytrusowca
Fot. depositphotos
Jeśli tarczek jest niewiele, można je mechanicznie usunąć za pomocą wacika nasączonego wodą z szarym mydłem lub denaturatem. Pomocne będą preparaty olejowe (np. Emulpar 940 EC) lub na bazie polimerów silikonowych (Siltac EC) odcinające owadom dopływ powietrza. Przy silnej inwazji użyć można także odpowiednich środków owadobójczych, jak np. Sanium System.
Przędziorek chmielowiec na bluszczu
Przędziorek chmielowiec (Tetranychus urticae) to mikroskopijny pajęczak lubiący ciepłe i suche środowisko. Na dolnej stronie liści żerują larwy i osobniki dorosłe. Wysysają soki z komórek liści, powodując powstawanie drobnych, mozaikowatych, jasnych plamek na liściach bluszczu. Blaszki liściowe z czasem żółkną, a przy dużej ilości szkodników opadają. Na wierzchołkach pędów widoczna jest delikatna pajęczyna.
Walka z przędziorkami może wymagać zastosowania środków takich jak Karate Gold lub Ortus 05 SC. Zanim jednak sięgniemy po chemiczne środki ochrony, warto wykonać oprysk naturalnymi preparatami Emulpar 940 EC oraz Limocide.
Przeczytaj również:
- Choroby bluszczu pospolitego. Dlaczego bluszcz usycha, żółknie, brązowieje i nie rośnie?
- Czy bluszcz pospolity jest trujący?
- Bluszcz irlandzki - sadzenie, uprawa, rozmnażanie, choroby
- Bluszcz doniczkowy - pielęgnacja, rodzaje, choroby
Opracowano na podstawie:
1. G. Soika, G. Łabanowski, Szkodniki ozdobnych krzewów liściastych i pnączy, Plantpress, Kraków 2015, s. 16-17.
