Åšwierk sitkajski - odmiany, wymagania, uprawa w Polsce
Świerk sitkajski to okazałe drzewo iglaste o atrakcyjnym kolorze igieł pochodzące z Ameryki Północnej. W odróżnieniu od innych, popularnych gatunków świerka, świerk sitkajski najlepiej udaje się w wilgotnym i łagodnym klimacie. Dowiedz się jak wygląda uprawa świerka sitkajskiego w Polsce, jakie ma on wymagania. Przedstawiamy najładniejsze odmiany świerka sitkajskiego polecane do ogrodów.
Åšwierk sitkajski - Picea sitchensis
Fot. depositphotos
Jak wygląda świerk sitkajski?
Świerk sitkajski (Picea sitchensis) to gatunek drzewa iglastego pochodzący z zachodniego wybrzeża Ameryki Północnej. W naturalnym środowisku rośnie w dolinach rzek, na wyspach i nad oceanem. W Europie świerk sitkajski jest uprawiany od 1830 roku - doskonale czuje się w wilgotnym i łagodnym klimacie Europy Zachodniej. W Polsce jest polecany do uprawy w rejonach o dużej ilości opadów i łagodnym klimacie, czyli przede wszystkim na Pomorzu Zachodnim.
Świerk sitkajski to jedno z najwyższych drzew iglastych osiągające wysokość od 50 do 70 metrów i do 2 m obwodu pnia. Młode drzewa mają cienką, gładką, szarozieloną korę, która z wiekiem łuszczy się i ma ładny fioletowy odcień. Pędy, gęsto rozmieszczone na pniu, tworzą zwartą, strzelistą, stożkową koronę. Spiralnie ułożone igły są krótkie, płaskie, sztywne, ostre i mają charakterystyczny białe paski na spodniej stronie. Cylindryczne szyszki świerka sitkajskiego są wydłużone, mają długość od 5 do 10 cm. Początkowo są żółtobrązowe lub czerwonawe, z czasem brązowieją.
Åšwierk sitkajski - Picea sitchensis
Fot. Bureau of Land Management Oregon and Washington from Portland, America, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons
Åšwierk sitkajski - odmiany
Świerk sitkajski jest ceniony nie tylko za swoją urodę, ale także za zdolność do tworzenia gęstych, chroniących przed wiatrem zadrzewień. Świerk sitkajski w Polsce jest sadzony w parkach, arboretach, ogrodach a w pasie nadmorskim także w lasach.
Do najładniejszych odmian świerka sitkajskiego osiągających niewielkie rozmiary należą:
- Świerk sitkajski 'Aurea' - odmiana o złocistym wybarwieniu igieł, szczególnie widocznym na młodych przyrostach. Drzewo rośnie stosunkowo wolno i ma wzniesiony, stożkowaty pokrój;
- Świerk sitkajski 'Bentham's Sunlight' - charakteryzuje się złocistymi przyrostami, które kontrastują z ciemniejszymi, starszymi igłami. W miarę starzenia się, kolor złocisty zanika, ale młode pędy nadal pozostają intensywnie żółte;
- Świerk sitkajski 'Glauca' - odznacza się niebieskawym zabarwieniem igieł, które nadają drzewu atrakcyjny, srebrzysty wygląd. Ma bardziej zwarty i regularny pokrój w porównaniu do gatunku;
- Świerk sitkajski 'Glenmasson' - karłowa, wolno rosnąca odmiana o kulistym pokroju;
- Świerk sitkajski 'Nana' - odmiana o kulistym pokroju dorastająca do 1 m wysokości;
- Świerk sitkajski 'Papoose' - karłowata, wolnorosnąca odmiana o zwartym, stożkowatym pokroju;
- Świerk sitkajski 'Pendula' - odmiana o płaczącym pokroju;
- Świerk sitkajski 'Silberzwerg' - szczepiony na pniu osiąga maksymalnie 1-1,5 metra wysokości;
- Świerk sitkajski 'Tenas' - karłowa odmiana o kulistym pokroju dorastająca do 120 cm wysokości;
- Świerk sitkajski 'Tom Thumb' - kompaktowa, karłowata odmiana o kulistym pokroju osiągająca zaledwie 30 cm wysokości;
- Świerk sitkajski 'Wiesje' - szczepiona na pniu odmiana o bardzo regularnej, kulistej koronie i powolnym wzroście.
Åšwierk sitkajski - Picea sitchensis
Fot. Roland Tanglao from Vancouver, Canada, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons
Åšwierk sitkajski - uprawa i wymagania
Należący do najpiękniejszych drzew iglastych świerk sitkajski jest gatunkiem wymagającym. Najlepiej rośnie w chłodnym, wilgotnym klimacie - preferuje umiarkowane temperatury z dużą ilością opadów. Podczas surowych zim przemarza (zaliczany do strefy mrozoodporności roślin 6B), zaś latem słabo znosi suszę - korona staje się rzadka a drobniejsze gałązki usychają. Dekoracyjny świerk sitkajski nie toleruje zanieczyszczonego powietrza, dlatego nie nadaje się do sadzenia w centrach dużych aglomeracji miejskich.
Świerk sitkajski najlepiej rośnie w miejscach słonecznych choć toleruje też półcień. W pełnym słońcu rośnie szybciej i tworzy gęstszą koronę.
Åšwierk sitkajski - Picea sitchensis
Fot. depositphotos
Świerk sitkajski wymaga gleb wilgotnych i przepuszczalnych - nie toleruje miejsc podmokłych, gdzie woda zalega zbyt długo. Preferuje gleby gliniaste, piaszczyste lub żwirowe, które są bogate w składniki odżywcze. Gleba pod uprawę świerku sitkajskiego powinna mieć odczyn od lekko kwaśnego do obojętnego (pH 5,0-7,0).
W pierwszych latach po posadzeniu świerk sitkajski wymaga regularnego podlewania, szczególnie podczas długotrwałej suszy. Dorosłe okazy są bardziej odporne na niedobory wody, ale nadal preferują wilgotne środowisko. Ściółkowanie gleby korą lub kompostem pomaga utrzymać wilgoć i zabezpieczyć system korzeniowy przed mrozem i upałem.
Wzbogacanie gleby kompostem lub innymi nawozami organicznymi korzystnie wpływa na wzrost i rozwój świerka, zwłaszcza na mniej zasobnych glebach. Na żyźniejszych glebach nawożenie nie jest konieczne.
Świerk sitkajski ma gęstą i regularną koronę, której nie trzeba kształtować. Natomiast cięcie sanitarne świerka najlepiej przeprowadzać późną zimą lub wczesną wiosną.
Przeczytaj również:
- Åšwierk - gatunki i odmiany polecane do ogrodu
- Świerk kłujący, srebrny - odmiany, uprawa, cięcie
- Åšwierk pospolity - opis, odmiany, sadzenie, uprawa
- Åšwierk kaukaski - odmiany, uprawa, przycinanie
Opracowano na podstawie:
1. W. Bugała, Drzewa i krzewy iglaste, PWRiL, Warszawa 2003, s. 162-163;
W. Bugała, Drzewa i krzewy, PWRiL, Warszawa 1979, s. 60;
J. Pokorny, Drzewa znane i mniej znane, Polska Oficyna Wydawnicza BGW, Warszawa 1992, s. 40-41.
