Plamy na liściach hortensji. Skąd się biorą i jak je leczyć?

Plamy na liściach hortensji mogą mieć różne kolory i kształty. Ich pojawianie się sygnalizuje zazwyczaj poważne problemy, będące wynikiem choroby grzybowej lub błędów w uprawie. Nieleczone krzewy bardzo szybko tracą atrakcyjny wygląd i słabiej kwitną. Zobacz skąd się biorą plamy na liściach hortensji i jak leczyć rośliny z takimi plamami.

plamy na liściach hortensji
Plamy na liściach hortensji pnącej

Żółte plamy na liściach hortensji

Żółte i brązowe, suche, nieregularne plamy na liściach hortensji powstają w wyniku ich poparzenia. Do poparzeń liści hortensji może dojść na skutek ekspozycji krzewów na silne słońce przy niskiej wilgotności podłoża lub zbyt intensywnego nawożenia. Aby uniknąć tego typu uszkodzeń, hortensje należy sadzić w miejscach, które oferują im cień w najgorętszych godzinach dnia. Dodatkowo wokół krzewów powinno się rozkładać odpowiednio grubą warstwę ściółki, która pomaga zatrzymać wilgoć w glebie. Stosując nawozy do hortensji, należy przestrzegać zaleceń producentów i w miarę możliwości stosować nawozy w formie granulowanej o spowolnionym działaniu.

Brązowe plamy na liściach hortensji

Brązowe plamy na liściach hortensji mogą świadczyć o chorobie grzybowej. Najczęstszą przyczyną takich objawów jest plamistość liści hortensji. Choroba ta atakuje hortensje rosnące w ogrodach oraz uprawiane w doniczkach. Grzyb Cercospora hydrangea, wywołujący plamistość liści, silnie poraża liście hortensji, powodując powstawiacie na nich małych (o średnicy 3-6 mm), okrągłych, brązowych lub fioletowych plam. Plamy te zlokalizowane są po oby dwóch stronach blaszki liściowej.

plamistość liści hortensji
Plamistość liści hortensji

Objawy pojawiają się na początku na liściach w dolnych partiach rośliny, a następnie rozprzestrzeniają ku wierzchołkowi krzewu. Całe krzewy tracą wigor, słabiej rosną i trudniej im zawiązywać pąki kwiatowe. Mimo że do zarażenia krzewów dochodzi wiosną, objawy plamistości liści hortensji widoczne są dopiero późnym latem. Rozwojowi choroby sprzyja wysoka wilgotność powietrza, natomiast w okresach suszy jej rozwój i rozprzestrzenianie są zahamowane.

Warto wiedzieć!
Objawy plamistości liści u poszczególnych gatunków hortensji mogą się różnić. Na przykład u hortensji ogrodowej (Hydrangea macrophylla) plamy na liściach mają kolor jasnoszary i otoczone są brązowymi lub purpurowymi obwódkami. Z kolei u hortensji dębolistnej (Hydrangea quercifolia) plamy na liściach są kanciaste, ciemnobrązowe lub fioletowe.

Inną chorobą hortensji, objawiającą się w postaci dużych (o średnicy do 2,5 cm), nieregularnych, ciemnobrązowych i lekko zapadniętych w blaszce liściowej plam, jest antraknoza hortensji. W przeciwieństwie do plamistości liści, objawy antraknozy mogą pojawić się jednocześnie na liściach i kwiatach w dolnej i górnej części krzewu. Chorobę wywołuje grzyb Colletotrichum gloeosporioides, który zimuje w martwym materiale roślinnym. Antraknoza rozwija się w warunkach gorącej (23-32°C), pochmurnej i deszczowej pogody, a zarodniki grzyba rozprzestrzeniają się wraz z rozpryskującą się wodą.

mączniak prawdziwy na liściach hortensji
Mączniak prawdziwy na liściach hortensji

Szare plamy na liściach hortensji

Uprawiane w ogrodach hortensje bywają atakowane przez mączniaka prawdziwego. Choroba ta pojawia się zwykle wiosną i jesienią. Do rozwoju mączniaka prawdziwego prowadzi moczenie liści w trakcie podlewania hortensji, szczególnie tych rosnących w cieniu, oraz przenawożenie azotem. Wywołuje go grzyb Erysiphe polygoni, który atakuje liście hortensji. W wyniku infekcji na liściach hortensji widoczne są szare, mączyste plamki, które szybko się powiększają, przybierając nieregularne kształty. Z czasem plamy żółkną i wysychają, a liście i wierzchołki pędów ulegają zniekształceniu.

Zwalczanie chorób liści hortensji

W zwalczaniu chorób grzybowych liści hortensji niezwykle istotne jest regularne usuwanie porażonych liści i ich niszczenie, ponieważ stanowią one źródło ponownego zakażenia krzewów. Usuwać i niszczyć należy również całe, silnie porażone chorobą pędy. Bardzo ważne są także:

  • unikanie moczenia liści hortensji podczas podlewania,
  • uprawa krzewów w optymalnych warunkach,
  • unikanie nadmiernego zagęszczania krzewów hortensji.

Do oprysków przeciwko chorobom hortensji, wywołującym plamy na liściach, możemy stosować preparaty naturalne i ekologiczne:

Biosept Active - preparat naturalny oparty na wyciągu z grejpfruta wzmacnia rośliny i uodparnia je na choroby, a także stymuluje do szybszego wzrostu i ułatwia regenerację roślin uszkodzonych przez chorobę. Zapobiegawczo lub po zauważeniu plam na liściach hortensji, preparat Biosept Active rozcieńcza się w wodzie w ilości 1 ml środka na 1-2 litrów wody, a następnie wykonuje opryski w odstępach co 7-14 dni.

Biosept Active

Lecitec - preparat ekologiczny oparty na naturalnej lecytynie. Lecytyna wzmacnia błony komórkowe i zabezpiecza liście hortensji przed wdarciem się patogenów wywołujących choroby. Aby przygotować oprysk hortensji należy 25ml preparatu Lecitec rozpuścić w 8 litrach wody. Oprysk powtarza się kilka razy w odstępach tygodniowych.

Lecitec

W ciężkich przypadkach konieczne może okazać się zastosowanie ochrony chemicznej. Do zwalczania chorób liści hortensji stosuje się preparaty grzybobójcze, jak np. Topsin M 500 SC lub SAPROL.

mgr inż. Agnieszka Lach

Opracowano na podstawie: E. Chojnowska, Hortensje, Multico Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2018, str. 21-22, 33-35; A. Wojdyła, Na co choruje hortensja, Mój Ogródek, nr 1/2018 (46), str. 62; A. K. Hagan, J. M. Mullen, Diseases of Hydrangea, UPS, 10M37, New Oct 2001, ANR-1212, str. 1-7; G. Łabanowski, L. Orlikowski, G. Soika, A. Wojdyła, Pielęgnacja roślin ogrodowych. Choroby i szkodniki, Multico Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2011, str. 52-53.

Przeczytaj również:

choroby hortensjiChoroby hortensji
Hortensje to chętnie uprawiane krzewy, cenione przede wszystkim za piękne kwiaty. Choć hortensje dość rzadko sprawiają problemy, to jednak mogą być atakowane przez kilka chorób i szkodników. Oto jak radzić sobie z chorobami i szkodnikami hortensji. Więcej...

Dlaczego hortensja traci kolorDlaczego hortensja traci kolor?
Intensywne kolory kwiatów hortensji sprawiają, że krzewy te to wspaniałe rośliny do obsadzania rabat. Sadząc je w ogrodzie chcemy, by jak najdłużej go zdobiły. Tymczasem zdarza się, że hortensja traci kolor kwiatów lub liści. Nie wygląda wówczas już tak ładnie. Poznaj wyjaśnienie dlaczego hortensja traci kolor i co wówczas robić. Więcej...

Dlaczego hortensja nie kwitnieDlaczego hortensja nie kwitnie?
Hortensje są pięknymi roślinami, szczególnie w okresie kwitnienia. Ich wspaniałe kwiatostany od razu przykuwają wzrok. Czasami jednak nie chcą zakwitnąć. Dlaczego tak się dzieje i czy to my ogrodnicy popełniamy jakiś błąd? Poznaj 5 powodów dlaczego hortensja nie kwitnie i dowiedz się jak pobudzić hortensje do kwitnienia! Więcej...