Pelargonia rabatowa - odmiany, uprawa, zimowanie
Pelargonia rabatowa ma wzniesiony, krzaczasty pokrój i różnobarwne kwiaty. Może być uprawiana zarówno na ogrodowych rabatach jak i w pojemnikach na balkonach i tarasach. Nie jest specjalnie wymagająca a regularnie nawożona odwdzięczy się bujnym kwitnieniem aż do pierwszych przymrozków. Sprawdź jak wygląda uprawa pelargonii rabatowej i dowiedz się jak ją zimować. Prezentujemy również atrakcyjne odmiany pelargonii rabatowej, które na długo ozdobią Twój taras lub rabatę.
Pelargonia rabatowa - Pelargonium hortorum
Fot. pixabay
Jak wygląda pelargonia rabatowa
Pelargonia rabatowa (Pelargonium hortorum) znana również jako pelargonia ogrodowa lub pasiasta jest hybrydą powstałą ze skrzyżowania dwóch gatunków pelargonii: Pelargonium zonale i Pelargonium inquinans. Oba gatunki pochodzą z Afryki Południowej, dlatego w cieplejszym klimacie pelargonia rabatowa jest rośliną wieloletnią. W naszych warunkach klimatycznych, ze względu na wrażliwość na mróz, uprawiana jest jako roślina jednoroczna.
Pelargonia rabatowa ma zwarty, krzaczasty pokrój i dorasta do ok. 50 cm wysokości. Ma mięsiste, dobrze magazynujące wodę, wzniesione i silnie rozgałęzione pędy. Są dość sztywne ale i łamliwe. Lekko owłosione liście pelargonii rabatowej są karbowane, mają przebarwienia (tzw. strefowanie) i charakterystyczny zapach. Kwiaty zebrane są w baldachogrona na długich szypułkach. W zależności od odmiany mogą mieć barwy: białą, kremową, łososiową, różową, czerwoną czy fioletową. Pelargonie rabatowe kwitną długo i obficie, od wiosny aż do późnej jesieni.
Pelargonia rabatowa - Pelargonium hortorum
Fot. pixabay
Pelargonia rabatowa - odmiany
Istnieje wiele odmian pelargonii rabatowej o różnej kolorystyce kwiatów i liści. Oto przykładowe, atrakcyjne odmiany pelargonii rabatowej:
Pelargonia rabatowa 'Mrs Pollock' - odmiana o wielobarwnych liściach w odcieniach zieleni, brązu i żółtego oraz czerwonych kwiatach.
Pelargonia rabatowa 'Trendix Dark Red' - posiada półpełne kwiaty o intensywnej, ciemnoczerwonej barwie.
Pelargonia rabatowa 'Appleblossom Rosebud'- odmiana o pełnych kwiatach przypominających małe różyczki. Mają różowy kolor z białymi akcentami oraz zielone liście z ciemniejszym pasem.
Pelargonia rabatowa 'Fireworks Bicolor' - posiada biało-różowe kwiaty z płatkami o oryginalnym, wydłużonym kształcie.
Pelargonia rabatowa 'Wilhelm Langguth' - odmiana o krwistoczerwonych, pełnych kwiatach i dwubarwnych liściach - zielonych z białym obrzeżeniem.
Pelargonia rabatowa 'Vancouver' - odmiana o czerwonych kwiatach i brązowych, powcinanych liściach z jasnozielonym marginesem.
Pelargonia rabatowa 'Caramel Red' - posiada szkarłatno-czerwone kwiaty i ciemne, purpurowe liście z jasnym brzegiem.
Pelargonia rabatowa 'Glacis' - posiada pojedyncze, białe kwiaty i zielone liście.
Pelargonia rabatowa 'Shocking Pink' - odmiana o różowych kwiatach i ciemnozielonych liściach.
Pelargonia rabatowa - Pelargonium hortorum
Fot. pixabay
Pelargonia rabatowa a bluszczolistna - różnice
Pelargonia rabatowa (Pelargonium hortorum) i pelargonia bluszczolistna (Pelargonium peltatum) to dwa gatunki pelargonii, różniące się wyglądem, pokrojem i zastosowaniem. Oto podstawowe różnice między pelargonią rabatową a bluszczolistną:
- Pelargonia rabatowa ma bardziej zwarty i krzaczasty pokrój w porównaniu z pelargonią bluszczolistną, która ma naturalnie zwisające pędy;
- Ze względu na wzniesiony pokrój pelargonia rabatowa może być sadzona na rabatach kwiatowych oraz w donicach, natomiast pelargonia bluszczolistna jest idealna do uprawy w wiszących koszach, czy skrzynkach balkonowych, w których jej pędy efektownie się przewieszają;
- Pelargonia rabatowa ma karbowane, lekko owłosione liście, na których widoczne jest ciemniejsze strefowanie. Pelargonia bluszczolistna ma błyszczące i gładkie liście podobne do liści bluszczu, na których strefowanie jest mniej widoczne;
- Kwiaty obu gatunków są zebrane w baldachogrona, ale kwiaty pelargonii bluszczolistnej są mniejsze niż u pelargonii rabatowej.
Pelargonia rabatowa a bluszczolistna - różnice
Fot. pixabay
Pelargonia rabatowa - uprawa
Pelargonie nie są bardzo wymagające. Uprawa pelargonii rabatowej najlepiej udaje się na stanowisku słonecznym i osłoniętym od wiatru. W cieniu rośliny te słabiej kwitną. Nie mają specjalnych wymagań co do gleby, dobrze będą rosły w każdej żyznej i przepuszczalnej ziemi ogrodowej o pH obojętnym lub lekko kwaśnym. Do sadzenia pelargonii można wykorzystać gotowe podłoże do balkonowych roślin kwitnących, takie jak np. ziemia do pelargonii, surfinii i roślin balkonowych Kronen.
Pelargonia rabatowa - sadzenie i rozstawa
Sadzenie pelargonii rabatowych (lub wynoszenie ich na zewnątrz) przypada na II połowę maja, po minięciu ostatnich, wiosennych przymrozków. Dołki pod rośliny powinny być nieco większe niż bryła korzeniowa. Umieszczamy w nich sadzonki, obsypujemy ziemią, delikatnie dociskamy i obficie podlewamy. Nadmiar wody z podstawki usuwamy. Wybierając pojemnik dla rośliny, warto pamiętać, że te o jasnych kolorach nagrzewają się mniej niż ciemne. Na dnie donic powinna się znajdować warstwa drenażu, którą mogą stanowić drobne kamyki lub keramzyt.
Pelargonia rabatowa - Pelargonium hortorum
Fot. pixabay
Rozstawa sadzenia pelargonii rabatowej wynosi ok. 30 cm między roślinami w rzędzie i podobnie między rzędami. Zachowanie odpowiednich odległości zapewnia lepszą cyrkulację powietrza i zapobiega pojawianiu się chorób grzybowych pelargonii.
Pelargonia rabatowa - z czym łączyć
Pelargonie rabatowe doskonale komponują się z wieloma innymi roślinami ozdobnymi. Tworzą wtedy atrakcyjne zestawienia roślin o różnym kolorze kwiatów, kształcie liści czy pokroju. Kolory kwiatów mogą być pokrewne, podobne do siebie albo dobrane na zasadzie kontrastu.
Pelargonie rabatowe warto łączyć z takimi roślinami, jak: begonia, petunia, plektrantus, koleus czy z innymi gatunkami pelargonii. Na zasadzie kontrastu pelargonie można łączyć z aksamitkami, uczepem, sanwitalią czy kocankami włoskimi o szarej barwie liści. Miłe dla oka połączenia pelargonia stworzy z lobelią, bakopą, szałwią omszoną i werbeną. Pelargonie rabatowe można także łączyć z wyższymi roślinami, takimi jak: drzewka cytrusowe, które latem często wynoszone są na taras.
Wybierając rośliny do wspólnych nasadzeń w jednym pojemniku, należy zwrócić uwagę, czy mają takie same wymagania co do podlewania i gleby. Jeśli są posadzone w oddzielnych donicach, należy tylko zwrócić uwagę by się nawzajem nie zasłaniały, chyba, że niektóre z nich lubią cień.
Pelargonia rabatowa - Pelargonium hortorum
Fot. pixabay
Pelargonia rabatowa - podlewanie
Pelargonie dobrze znoszą krótkotrwałą suszę dzięki mięsistym łodygom i liściom magazynującym wodę ale preferują umiarkowane podlewanie odstaną wodą - wtedy najlepiej rosną. W upalne dni korzystne jest codzienne podlewanie pelargonii, czasem nawet 2 razy dziennie - rano i wieczorem. Ziemia powinna być wilgotna, ale nie mokra, ponieważ pelargonie są wrażliwe na nadmiar wilgoci w glebie, która może doprowadzić do gnicia korzeni. Z tego względu nadmiar wody po podlaniu należy wylewać z podstawki. Wodę najlepiej lać bezpośrednio na podłoże, niekorzystne jest zraszanie liści. W glebie suchej pelargonie będą słabiej kwitły.
Pelargonia rabatowa - Pelargonium hortorum
Fot. pixabay
Pelargonia rabatowa - nawożenie
Pelargonie wymagają regularnego nawożenia - kwitną wtedy bardziej obficie i dłużej. Najlepiej wybrać specjalne nawozy do pelargonii lub nawozy przeznaczone do roślin kwitnących, które w swoim składzie zawierają więcej potasu a mniej azotu. Taki skład nawozu znacząco wspomaga obfite kwitnienie pelargonii. Nawozy można stosować wraz z podlewaniem roślin raz na 2 tygodnie w okresie wzrostu i kwitnienia.
Pelargonia rabatowa - zimowanie
Przezimowanie pelargonii rabatowej pozwoli cieszyć się rośliną w kolejnym sezonie, wiosną można z niej pobrać nowe sadzonki.
Do zimowania wybieramy zdrowe okazy pelargonii. Do pomieszczenia przenosimy je, gdy temperatury na zewnątrz coraz częściej będą oscylować w okolicy 0°C. Zwykle dzieje się tak na przełomie października i listopada, czasem później. Rośliny przycinamy i usuwamy suche i chore liście. Pelargonię przetrzymujemy w jasnym ale chłodnym pomieszczeniu o temperaturze około 10°C. W pomieszczeniach zbyt ciepłych rośliny mogą chorować i gorzej będą kwitły. W tym czasie ograniczamy podlewanie i zaprzestajemy nawożenia.
Pod koniec stycznia rozpoczynamy regularne podlewanie i nawożenie. Wiosną przesadzamy pelargonie do świeżego podłoża i albo przycinamy wyrosłe pędy, aby roślina się rozkrzewiała albo wykorzystujemy je na nowe sadzonki.
Jak przycinać pelargonie
Przycinanie pelargonii przed zimą to zabieg, który wykonuje się po przeniesieniu pelargonii na zimowanie. Pędy rośliny przycinamy ostrym i czystym narzędziem nad węzłem, na wysokości ok. 15 cm. Pozostawiamy po 2-3 oczka, na wiosnę rozwiną się z nich nowe pędy. Usuwamy również wszystkie zżółknięte, chore i zasuszone liście.
Przycinanie pelargonii po zimie polega na skracaniu wybujałych z powodu małej ilości światła pędów. Usunięcie pędów wierzchołkowych sprawi, że roślina będzie się lepiej rozkrzewiała a kwitnienie będzie bardziej obfite. Pędy te można wykorzystać na nowe sadzonki.
Przycinanie pelargonii a raczej uszczykiwanie jej pędów warto także wykonywać przez cały okres wegetacyjny. Podobnie jak usuwanie przekwitniętych kwiatów pelargonii, które sprzyja lepszemu zawiązywaniu nowych pąków kwiatowych.
Pelargonia rabatowa - Pelargonium hortorum
Fot. pixabay
Pelargonia rabatowa - rozmnażanie
Nasiona pelargonii wysiewa się zimą (styczeń-luty) w pomieszczeniu o temperaturze 20-25°C. Wschody nasion trwają przez około 2 tygodnie. Siewki z 2-3 liśćmi sadzi się do oddzielnych doniczek o średnicy około 10 cm. Na zewnątrz - do pojemników lub do gruntu - rośliny przenosi się po majowych przymrozkach, od II połowy maja.
Pelargonię można także rozmnożyć z sadzonek wierzchołkowych. Z przezimowanej pelargonii rabatowej na początku marca pobieramy sadzonki o długości ok. 10 cm, z 3-4 węzłami. Dolne liście usuwamy. Sadzonkę pozostawiamy, by rany przeschły. Można użyć ukorzeniacz. Umieszczamy ją w wilgotnej i przepuszczalnej ziemi np. do wysiewu lub w mieszaninie torfu i piasku. Doniczkę umieszczamy w lekko ocienionym miejscu o temperaturze ok. 20°C na 3 tygodnie.
W tym czasie sadzonki powinny się ukorzenić, wtedy można je przesadzić do większych doniczek. Na zewnątrz pelargonie wynosimy w II połowie maja.
Przeczytaj również:
- Pelargonia pachnąca - zastosowanie, właściwości lecznicze, uprawa
- Pelargonia Calliope zwisająca - odmiany, uprawa, zimowanie
- Pelargonia angielska - odmiany, uprawa, zimowanie
- Dlaczego pelargonie nie mają kwiatów?
Opracowano na podstawie:
1. J. Rabiza-Świder, Niezawodne pelargonie, Działkowiec nr 8/2019, s. 4-5;
2. A. Tomczyk, Balkonowe w przechowalni, Działkowiec nr 1/2019, s. 56;
3. K. Jóźwiak, Kwitnący balkon, Działkowiec nr 5/2019, s. 10-12;
4. J. Scott-Macnab, Wielka ilustrowana encyklopedia roślin ogrodowych, Reader's Digest Przegląd Sp. z o.o., Warszawa 2004, s. 457-461;
