Ostrokrzew karbowanolistny - odmiany, uprawa, przycinanie, rozmnażanie

Ostrokrzew karbowanolistny (Ilex crenata), nazywany też ostrokrzewem bukszpanowym, to zimozielony krzew, który coraz częściej jest sadzony zamiast bukszpanu. Jest do niego bardzo podobny, doskonale znosi cięcie i nie atakuje go ćma bukszpanowa. Z tego artykułu dowiesz się: jak wygląda uprawa ostrokrzewu karbowanolistnego, jak go przycinać i w jaki sposób rozmnażać. Prezentujemy także najciekawsze odmiany ostrokrzewu karbowanolistnego warte posadzenia w ogrodzie.

Ostrokrzew karbowanolistny - Ilex crenata
Fot. depositphotos

Ostrokrzew karbowanolistny - odmiany

Odmiany ostrokrzewu karbowanolistnego różnią się między sobą kolorem liści, tempem wzrostu i pokrojem. Niektóre z nich lepiej się sprawdzą jako niskie obwódki a inne jako wyższe żywopłoty oddzielające strefy ogrodu. Oto zestawienie odmian, na które warto zwrócić uwagę:

• Ostrokrzew karbowanolistny 'Fastigiata' - ma kolumnowy, zwarty pokrój, dorasta do 1,5 metra wysokości przy zachowaniu niewielkiej szerokości ok. 60-80 cm;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Green Hedge' - odmiana szybko rosnąca o wzniesionym pokroju, dorasta do 1,5 m wysokości;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Caroline Upright' - ma wąski, wyprostowany i zwarty pokrój, dorasta do 1,5-2 m wysokości i ok. 1 m szerokości;
• Japanese holly - odmiana o wolnym wzroście i zwartym, kulistym pokroju, dorasta do 1 m wysokości;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Luxus' - to niski krzew o kulistym, zwartym pokroju, dorastający do 50 cm wysokości;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Glorie Dwarf' - odmiana o kulistym pokroju, osiągająca do 50 cm wysokości, nie jest w pełni mrozoodporna;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Golden Gem' - odmiana o kompaktowym pokroju. Dorasta do 50-70 cm wysokości, ma złocistożółte liście;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Convexa' - krzew o pokroju płaskokulistym, dorasta do 1,5 m wysokości, ma kremowe kwiaty i lekko wypukłe liście;

Ostrokrzew karbowanolistny 'Convexa'
Fot. depositphotos

• Ostrokrzew karbowanolistny 'Ellipta Convex' - dorasta do 1,8 m wysokości. Błyszczące, jasnozielone liście z czasem lekko ciemnieją;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Dark Green' - to krzew o ciemnozielonych, błyszczących liściach, dorastający do 1,5-2 m wysokości;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Green Glory' - odmiana o rozłożystym pokroju, dorasta do 1,5 m wysokości;
• Ostrokrzew karbowanolistny 'Twiggy' - odmiana o kompaktowym, zaokrąglonym pokroju osiągająca do 70 cm wysokości. Posiada atrakcyjne ubarwienie, jasnozielone liście oraz bordowe łodygi.

Ostrokrzew karbowanolistny - jak szybko rośnie

Tempo wzrostu ostrokrzewu karbowanolistnego określane jest jako wolne do umiarkowanego. Przeciętny roczny przyrost wynosi od 10-30 cm, w zależności od odmiany i warunków uprawy. Powolny wzrost niektórych odmian minimalizuje nakład pracy związany z przycinaniem.

Ostrokrzewy karbowanolistne najszybciej rosną wiosną i na początku lata. Młodsze egzemplarze przyrastają szybciej niż starsze, choć w pierwszych dwóch latach po posadzeniu roślina skupia się na budowie systemu korzeniowego. Dopiero po tym etapie energia kierowana jest na wzrost pędów. Zastosowanie mikoryzy oraz regularne nawożenie może przyspieszyć wzrost rośliny.

Ostrokrzew karbowanolistny - Ilex crenata - kwiaty
Fot. depositphotos

Ostrokrzew karbowanolistny - uprawa i wymagania

Sadzenie ostrokrzewu karbowanolistnego najlepiej przeprowadzać wiosną lub wczesną jesienią w rozstawie 3-5 roślin na metr bieżący (dla żywopłotów i niskich obwódek). Ważnym zabiegiem jest ściółkowanie gleby wokół roślin np. korą sosnową, która ogranicza parowanie wody, hamuje wzrost chwastów i naturalnie zakwasza podłoże.

W okresach suszy konieczne jest regularne podlewanie ostrokrzewu karbowanolistnego, ponieważ system korzeniowy tej rośliny jest dość płytki. Krzew ten jest rośliną zimozieloną, dlatego trzeba go podlać przed zimą i w czasie roztopów. Zasilanie nawozem dla roślin kwaśnolubnych należy prowadzić od kwietnia do lipca.

Ostrokrzew karbowanolistny - Ilex crenata - owoce
Fot. depositphotos

Ostrokrzew karbowanolistny preferuje stanowiska słoneczne lub półcieniste, ciepłe i osłonięte od mroźnych i wysuszających wiatrów, które mogą uszkadzać zimozielone liście podczas bezśnieżnych zim. Podłoże powinno być żyzne, próchnicze i dobrze przepuszczalne, ale stale umiarkowanie wilgotne o odczynie kwaśnym (pH 5,0-6,5). Uprawa na glebach zasadowych może doprowadzić do chlorozy liści oraz zwiększonej podatności na choroby grzybowe. W chłodniejszych rejonach kraju podczas surowych zim bez okrywy śnieżnej krzew ten może przemarzać, dlatego warto go zabezpieczyć. Rośliny młode powinny być zabezpieczane przed mrozem na terenie całej Polski.

Ostrokrzew karbowanolistny - przycinanie

Ostrokrzew karbowanolistny doskonale znosi przycinanie i szybko się regeneruje, Doskonale nadaje się do formowania topiarów.

Główne cięcie wykonuje się wiosną, zwykle w maju, po minięciu przymrozków. Ewentualną korektę kształtu można przeprowadzić pod koniec lata, zazwyczaj w sierpniu. Przycinane w tym terminie pędy zdążą zdrewnieć przed zimą.

Do przycinania ostrokrzewu należy używać ostrych, zdezynfekowanych narzędzi. Przy cięciu odmładzającym zaleca się usuwanie od 1/3 do połowy długości pędów. W przypadku formowania brył geometrycznych (kule, stożki), przycinamy taką długość tegorocznego przyrostu, aby utrzymać gęstą formę pędów i kształt. Regularne przycinanie ostrokrzewu stymuluje krzew do zagęszczania.

Ostrokrzew karbowanolistny - rozmnażanie

Ostrokrzew karbowanolistny najlepiej rozmnażać z sadzonek półzdrewniałych. Ta metoda jest najbardziej skuteczna i gwarantuje zachowanie cech odmianowych.

Sadzonki półzdrewniałe ostrokrzewu pobiera się latem (czerwiec-lipiec). Wybiera się tegoroczny pęd i odcina fragment o długości ok. 8-12 cm. Po usunięciu dolnych liści i zanurzeniu końcówki pędu w ukorzeniaczu, sadzonkę umieszcza się w podłożu z torfu i piasku (1:1). Proces ukorzeniania trwa od 6-12 tygodni i wymaga wysokiej wilgotności powietrza oraz temperatury podłoża w granicach 21-24°C. Młode sadzonki należy chronić przed bezpośrednim promieniowaniem słonecznym.

Monika Chwała

Przeczytaj również:

• Ostrokrzew - odmiany, uprawa, rozmnażanie, choroby
• Ostrokrzew Meservy - jak szybko rośnie, odmiany, uprawa i wymagania
• Krzewy liściaste zimozielone do cienia
• Drzewka na balkon całoroczne

Opracowano na podstawie:
1. Katalog roślin - drzewa, krzewy byliny, polecane przez Związek Szkółkarzy Polskich, Praca Zbiorowa, Agencja Promocji Zieleni, Warszawa 2016, s. 188;
2. D. Willery, Co gdzie rośnie? 1900 roślin ogrodowych na każde stanowisko, Wydawnictwo Publicat, Poznań 2021, s. 274.