Oprysk olejem parafinowym. Kiedy pryskać drzewa owocowe i iglaki?

Oprysk olejem parafinowym jest zalecany pod koniec zimy i na przedwiośniu w celu zniszczenia zimujących form szkodników na drzewach owocowych i iglakach. Ale to nie jedyne rośliny, które warto opryskać olejem parafinowym. Zobacz jak i kiedy dokładnie wykonać oprysk olejem parafinowym aby przyniósł najwięcej korzyści. Podajemy terminy i zalecenia dotyczące oprysków olejowych w ogrodzie!

Oprysk olejem parafinowym
Oprysk olejem parafinowym na drzewa owocowe
Fot. depositphotos.com

Jak działa oprysk olejem parafinowym?

Oprysk olejem parafinowym pozwala zwalczać szkodniki zimujące na roślinach, np. w spękaniach kory i różnych zakamarkach między gałęziami. Olej parafinowy zwalcza jaja, larwy, a także osobniki dorosłe niektórych szkodników. Cienka powłoczka pozostająca na roślinie po wykonaniu oprysku olejem parafinowym skutecznie blokuje dostęp powietrza do jaj i wylęgających się z nich larw szkodników, które dzięki temu ulegają uduszeniu.

Jaki szkodni zwalcza oprysk olejem parafinowym?

Poprzez oprysk olejem parafinowym zwalcza się formy zimujące takich szkodników, jak:

  • mszyce,
  • ochojniki,
  • przędziorki,
  • miseczniki.

Bardziej szczegółowe przykłady konkretnego szkodnika na konkretnej roślinie, które możecie odnieść do zastosowań w swoich ogrodach, to:

Ochojnik świerkowo-modrzewiowy
Objawy świadczące o obecności ochojników na iglakach: (1) galasy tworzone na pędach, (2) zaschnięte galasy opuszczone przez szkodniki, (3) biały nalot widoczny na igłach latem - to powód aby na przedwiośniu wykonać oprysk olejem parafinowym!

Mimo tak szerokiego zastosowania, musimy jednak pamiętać, że oprysk olejem parafinowym nie będzie skuteczny wobec wszystkich szkodników. I tak np. w przypadku przędziorka chmielowca zimują samice, które wiosną zaczynają opuszczać swoje kryjówki zimowe i dopiero potem składają jaja. Jeżeli w naszym ogrodzie występował akurat ten gatunek przędziorka, konieczne będzie zwalczanie go innymi środkami przędziorkobójczymi w sezonie wegetacyjnym.

wiosenne opryski drzew owocowychWiosenne opryski drzew owocowych
Już na przedwiośniu należy pomyśleć o opryskach drzew owocowych. Niska temperatura, a czasem brak słońca powodują, że rzadko wychodzimy do ogrodu. Tymczasem to właśnie o tej porze roku wykonuje się najważniejsze opryski drzew owocowych, które zapobiegną pojawianiu się chorób i szkodników w okresie wegetacji. Które wiosenne opryski drzew owocowych są najważniejsze i w jaki sposób je wykonać? Więcej...

Jakie rośliny opryskiwać olejem parafinowym?

Oprysk olejem parafinowym zaleca się wykonywać na drzewach i krzewach owocowych i liściastych, a także na iglakach. W zasadzie można opryskać wszystkie drzewa i krzewy liściaste tracące ulistnienie na zimę oraz iglaki. Szczególnie zalecane jest aby opryskiwać jabłonie, grusze, śliwy, głogi, trzmieliny, cisy, jodły, świerki, modrzewie i sosny, gdyż na tych roślinach zazwyczaj licznie występują szkodniki możliwe do zwalczenia olejem parafinowym.

W praktyce warto obserwować rośliny w swoim ogrodzie i oprysk wykonać przede wszystkim, jeżeli zauważyliśmy zimujące szkodniki w postaci złóż jaj przędziorków, larw miseczników, czy tzw. galasów na iglakach, w których ukrywają się ochojniki lub jeśli szkodniki te występowały w naszym ogrodzie w latach ubiegłych. Wykonując oprysk olejem parafinowym zmniejszymy ryzyko ponownego pojawienia się tych szkodników.

Jeżeli jednak żadnych objawów występowania szkodników wcześniej nie zaobserwowaliśmy, z oprysku można zrezygnować. Jeśli objawy takie pojawią się w czasie sezonu wegetacyjnego, oprysk wykonajmy koniecznie w roku następnym.

promanal - ekologiczny środek owadobójczy
Na przedwiośniu olej parafinowy pozwala zwalczać stadia zimujące miseczników. Jeśli widzieliśmy takie larwy jak na zdjęciu, trzeba wykonać oprysk

Czy oprysk olejem parafinowym jest bezpieczny?

Oprysk olejem parafinowym uważany jest za zabieg ekologiczny, bezpieczny dla ludzi i środowiska. Używana do oprysku parafina w stanie płynnym nie zanieczyszcza środowiska i nie ma działań niepożądanych na organizmy żywe. Jedynie w niewielkim stopniu może mieć szkodliwy wpływ na wodę w zbiornikach, co jednak nie ma większego znaczenia gospodarczego.

Zdecydowanie natomiast oprysk olejem parafinowym wykonywany pod koniec zimy i na przedwiośniu jest mniej szkodliwy, niż opryski chemicznymi środkami ochrony roślin wykonywane w sezonie wegetacyjnym, gdy na roślinach poza szkodnikami liczebnie występują też owady pożyteczne.

przędziorek owocowiec - jaja
Skupiska drobnych czerwonych kulek na gałęziach drzewa to jaja przęziorka. Koniecznie wykonajmy oprysk olejem parafinowym

Oprysk olejem parafinowym, a owady pożyteczne

Oprysk olejem parafinowym uchodzi za bezpieczny dla owadów pożytecznych, choć to nie do końca jest prawdą. Wykonując opryski olejem parafinowym musimy pamiętać, iż nie działa on selektywnie i jest szkodliwy także dla owadów pożytecznych, które są naturalnymi wrogami zwalczanych przez nas szkodników.

Skąd zatem założenie, że oprysk olejem parafinowym jest bezpieczny dla owadów pożytecznych? Otóż zdecydowana większość larw biedronek, skorków, czy złotooków zimuje w liściach na ziemi, a czasem chroni się w zabudowaniach (np. wrażliwe na mróz złotooki często zasiedlają strychy, mieszkania i piwnice). Dlatego oprysk wykonywany na rośliny niszczy tylko nieznaczne ich ilości. Korzyści związane z bardzo skutecznym zwalczaniem szkodników są zatem przeważające.

Ekologiczne opryski drzew owocowychEkologiczne opryski drzew owocowych
Ekologiczne opryski drzew owocowych mają duży wpływ na ilość i jakość plonów jakie zbierzemy w nadchodzącym sezonie wegetacyjnym. Są dobrym pomysłem, jeżeli nie chcemy wprowadzać chemii do ogrodu lub sadu. Bowiem spożywanie ekologicznie uprawianych jabłek, gruszek czy wiśni jest na pewno lepsze i zdrowsze. Oto jakie preparaty można zastosować do ekologicznych oprysków drzew owocowych. Więcej...

Terminy oprysków olejem parafinowym

Ogólnie zalecany termin wykonania oprysku olejem parafinowym to okres od końca lutego do końca marca. Jest to jednak termin orientacyjny, a dokładny termin zabiegu musimy wyznaczyć na podstawie tempa rozwoju roślin w danym roku, zachowania szkodników i przebiegu pogody. Decydując się na to kiedy wykonać oprysk olejem parafinowym, warto wziąć pod uwagę następujące zalecenia:

  • oprysk olejem parafinowym najlepiej wykonać w momencie, gdy szkodniki wybudzają się z zimowego uśpienia i ich aktywność życiowa rośnie, np. gdy z jaj zimowych zaczynają wylęgać się larwy. W tym okresie szkodniki zaczynają intensywnie oddychać i potrzebują dużo powietrza. Tymczasem preparaty olejowe zamykają wtedy przetchlinki jaj i uniemożliwiają dopływ tlenu rozwijającym się larwom, które giną,
  • termin oprysku preparatem olejowym można wyznaczyć w oparciu o fazy fenologiczne na podstawie prowadzonych obserwacji. I tak np. w przypadku zwalczania przędziorka owocowca na jabłoni w przeprowadzonych badaniach zaobserwowano, że oprysk olejem parafinowym przynosi najlepsze efekty, gdy wykona się go w okresie od tzw. mysiego uszka do zielonego pąka kwiatowego. W zależności od przebiegu pogody może to być w marcu ale też dopiero w kwietniu
  • oprysk olejem parafinowym najlepiej wykonać w okresie bezlistnym lub na początku ukazywania się liści, gdyż na w pełni rozwiniętych liściach olej parafinowy może wykazywać objawy fitotoksyczności w postaci powstawania brunatnych plam,
  • oprysk olejem parafinowym należy wykonać w dzień bezwietrzny, bezdeszczowy i słoneczny, przy temperaturze powyżej 5°C (a najlepiej w temp. 8°C lub wyższej). Przed wykonaniem oprysku warto też sprawdzić prognozę pogody na najbliższe dni, gdyż występujące w następnych dniach ulewne deszcze i spadki temperatury poniżej 5°C znacznie obniżą skuteczność wykonanego oprysku.

Biorąc pod uwagę wszystkie te czynniki, wybór właściwego terminu oprysku może okazać się skomplikowany. Przede wszystkim zatem zadbajmy aby oprysk wykonać przy odpowiedniej pogodzie. Jeżeli oprysk wykonamy za wcześnie, gdy szkodniki są jeszcze uśpione i nie potrzebują tak intensywnie powietrza, oprysk również będzie skuteczny ale jego skuteczność może być mniejsza. Jeśli zaś oprysk wykonamy zbyt późno, gdy na roślinach rozwiną się już liście, istnieje ryzyko ich uszkodzenia. W przypadku roślin liściastych zalecam zatem oprysk wykonać jak najpóźniej w końcówce zimy lub na początku wiosny ale zanim rozwiną się liście.

Oprysk olejem parafinowym na iglaki
Oprysk olejem parafinowym na tuje
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl

Jeśli z opryskiem się spóźniliśmy, nie sięgajmy po olej parafinowy lub preparaty na nim oparte, a wybierzmy preparat Emulpar 940 EC. Jest on oparty na innym oleju, a mianowicie oleju rydzowym. Jest to olej uzyskiwany z rośliny zwanej lnianką. Olej ten nie wywołuje takich objawów fitotoksyczności jak olej parafinowy i może być stosowany również na rośliny posiadające już rozwinięte liście. Dlatego to właśnie Emulapr 940 EC polecany jest do amatorskich upraw w ogrodach i na działkach, dla osób które nie mają jeszcze dużego doświadczenia w stosowaniu oprysków.

Emulpar 940 EC

Przepis na oprysk olejem parafinowym

Do oprysku na rośliny można wykorzystać czysty olej parafinowy, czyli inaczej ciekłą parafinę (Paraffinum liquidum), którą kupimy w aptece. Aby przygotować ciecz do oprysku olej parafinowy należy rozcieńczyć z wodą. Wg ekologicznych poradników powinno stosować się proporcje: 100ml oleju parafinowego na 5-6 litrów wody (najlepiej deszczówki). Należy to bardzo dokładnie wymieszać, a następnie opryskać rośliny.

Oczywiście możemy też zastosować przeznaczone specjalnie do ogrodów preparaty olejowe dostępne w handlu, takie jak: Prommanal 60 EC, Treol 770 EC oraz Emulpar 940 EC.

Tak jak wspominałem wyżej, polecam szczególnie Emulpar 940 EC, oparty nie na oleju parafinowym, a na oleju rydzowym. Jest on bardziej bezpieczny do stosowania przez osoby nie posiadające doświadczenia ogrodniczego, a ilość preparatu niewykorzystana na przedwiośniu, może być zużyta także w sezonie wegetacyjnym.

Promanal 60 EC

Jak wykonać oprysk olejem parafinowym?

Pamiętajmy aby opryski preparatami olejowymi wykonywać bardzo dokładnie, opryskując też spodnie części gałązek i docierając we wszystkie zakamarki, gdzie najczęściej ukrywają się szkodniki. Ciesz powinna dokładnie pokryć wszystkie części rośliny, wręcz ściekać po gałęziach. Jeśli olej zaczyna nam skapywać, oznacza to, że użyliśmy go zbyt wiele.

Ważne jest także aby preparat olejowy rozcieńczać dokładnie w proporcjach podanych na opakowaniu lub etykiecie użytego preparatu. Nie ma sensu dawać więcej oleju niż jest to zalecane w instrukcji środka, gdyż wówczas istnieje ryzyko zapchania dyszy w opryskiwaczu.

Czyszczenie opryskiwacza po oprysku olejem

Pamiętajmy też aby od razu po oprysku umyć opryskiwacz z resztek oleju. Ponieważ oleje bywają trudno usuwalne, warto użyć ciepłej wody z dodatkiem mydła ogrodniczego, które lepiej rozpuści pozostałości z oleju. W ten sposób warto dokładnie przepłukać lancę, dyszę i wnętrze zbiornika opryskiwacza.

Mydło ogrodnicze potasowe z czosnkiem

Przeczytaj również:

Terminarz oprysków drzew owocowych na działceTerminarz oprysków drzew owocowych na działce
Odpowiednio wykonywane opryski drzew owocowych są gwarancją uzyskania zdrowych i smacznych owoców. Pobierz terminarz oprysków drzew owocowych na działce w postaci praktycznej tabeli, dzięki której z łatwością dobierzesz preparat i termin oprysku na Twoje drzewka. Więcej...

Pielęgnacja iglaków wiosną. Jak zadbać o iglaki po zimie?Pielęgnacja iglaków wiosną. Jak zadbać o iglaki po zimie?
Iglaki po zimie często nie zachwycają swoim wyglądem. Gdy obejrzymy je dokładniej, okazuje się że pędy straciły swój soczyście zielony kolor, a niektóre gałązki całkowicie uschły. W takich sytuacjach konieczne jest właściwa pielęgnacja iglaków wiosną, która zabezpieczy je przed dalszymi zniszczeniami i przyspieszy regenerację roślin. Więcej...

Brązowienie iglaków po zimie. Jak uratować brązowe iglaki?Brązowienie iglaków po zimie. Jak uratować brązowe iglaki?
W ogrodach często obserwuje się brązowienie iglaków po zimie. Brązowieją pojedyncze pędy, najczęściej od strony, z której wieją najsilniejsze wiatry, a nieraz usychają całe rośliny. Wówczas zazwyczaj myślimy, że iglaki po prostu przemarzły. Ale przyczyna jest nieco inna i, co ważne, można temu zapobiec! Więcej...