Jak rozmnażać agrest? Rozmnażanie agrestu przez odkłady, sadzonki, sztobry i z nasion
Agrest to lubiany krzew owocowy, który z powodzeniem można rozmnożyć we własnym ogrodzie. Dzięki temu zyskasz nowe sadzonki i zaoszczędzisz pieniądze. Czytając ten artykuł poznasz 5 różnych sposobów rozmnażania agrestu. Sprawdź, które metody rozmnażania agrestu są najłatwiejsze i przynoszą najlepsze efekty!
Sadzonka agrestu
Fot. depositphotos
Czy warto samodzielnie rozmnażać agrest?
Samodzielne rozmnażanie agrestu to doskonały sposób na powiększenie ilości krzewów przy minimalnych nakładach finansowych. Przy stosowaniu technik wegetatywnych (takich, jak np. rozmnażanie przez sadzonki i odkłady), młode rośliny powtarzają cechy krzewu matecznego, zachowują smak owoców, mają taką samą plenność oraz odporność na choroby. Przy wysiewie agrestu z nasion, nowa roślina nie zachowuje cech rodzicielskich, dlatego w uprawie amatorskiej nie jest polecana.
Choć młode sadzonki agrestu wymagają zapewnienia im odpowiednich warunków, takich jak stabilna wilgotność podłoża oraz ochrona przed mrozem i patogenami, rozmnażanie agrestu jest stosunkowo proste i może przynieść dużą satysfakcję każdemu ogrodnikowi.
Rozmnażanie agrestu przez odkłady pionowe
Odkłady pionowe (określane też inaczej jako kopczykowanie) to prosty sposób na pozyskanie nowych sadzonek agrestu. Wczesną wiosną młode pędy obsypuje się u podstawy żyzną ziemią (lub kompostem), która powinna być stale umiarkowanie wilgotna. Pędy wypuszczają własne korzenie w miejscu kontaktu z ziemią. Jesienią kopczyk należy rozgarnąć a ukorzenione młode pędy delikatnie oddzielić od rośliny matecznej i posadzić na miejsce stałe.
Jeśli chcemy uzyskać większą ilość sadzonek z jednego krzewu agrestu, wczesną wiosną pędy rośliny matecznej należy dość mocno przyciąć nad ziemią, co stymuluje krzew do wypuszczania wielu nowych, młodych przyrostów. Gdy osiągną one około 20 cm wysokości, ich podstawy obsypuje się ziemią a po ukorzenieniu oddziela i sadzi w miejscu docelowym.
Nowo posadzony agrest
Fot. depositphotos
Rozmnażanie agrestu przez odkłady poziome
W tej metodzie dolne pędy agrestu przygina się do podłoża i umieszcza w płytkim rowku wykopanym w ziemi. Wiosną pęd należy przymocować w kilku miejscach, np. za pomocą haczyków, a następnie przysypać żyzną glebą, pozostawiając jedynie wierzchołek pędu nad powierzchnią. Pęd, połączony z rośliną mateczną, pobiera wodę, składniki odżywcze i tworzy własne korzenie w miejscach węzłów. Po pełnym ukorzenieniu (co następuje zwykle do jesieni) młode rośliny odcina się od krzewu rodzicielskiego i przesadza na miejsce stałe.
Rozmnażanie agrestu przez sztobry (sadzonki zdrewniałe)
Technika ta, choć sprawdza się przy rozmnażaniu wielu gatunków krzewów, w przypadku agrestu może być wyzwaniem. W celu przygotowania sadzonek zdrewniałych, należy pobrać zdrowe, jednoroczne pędy o średnicy ołówka i długości 20-25 cm. Aby zwiększyć szanse na sukces, pędy takie należy pobrać w okresie pełnego spoczynku, w jednym z dwóch terminów:
- późną jesienią, gdy ustanie wegetacja,
- bardzo wczesną wiosną, zanim ruszy wegetacja.
Dolny fragment pędu zanurza się w ukorzeniaczu i umieszcza w przepuszczalnym podłożu z domieszką piasku (np. torf wymieszany z piaskiem w proporcji 1:1). Kluczowe jest utrzymywanie stałej, umiarkowanej wilgotności gleby, co pozwoli młodej roślinie przetrwać krytyczny etap ukorzeniania.
Przez pierwsze tygodnie wiosny sadzonki zdrewniałe czerpią energię zmagazynowaną w pędzie. Najpierw muszą wykształcić się korzenie, a dopiero potem liście. Jeśli podłoże będzie przesuszone lub zbyt zimne, procesy te zostaną zaburzone a sadzonka zużyje swoje zapasy energii na przedwczesny rozwój liści zamiast korzeni. Prowadzi to do osłabienia lub obumarcia sadzonki.
Rozmnażanie agrestu przez sadzonki zielne
Optymalnym momentem na rozmnażanie agrestu przez sadzonki zielne jest zwykle przełom maja i czerwca. W tym czasie pobiera się wierzchołkowe fragmenty pędów, które powinny być elastyczne, a u podstawy wykazywać już pierwsze oznaki twardnienia.
Aby zminimalizować parowanie wody, dolne liście usuwa się a wierzchołek pędu delikatnie skraca. Końcówkę sadzonki zanurza się w ukorzeniaczu, a następnie umieszcza w przepuszczalnym podłożu np. w mieszaninie torfu z piaskiem (składniki te powinny być wymieszane w proporcji 1:1).
Tak przygotowane sadzonki zielne agrestu wymagają wysokiej wilgotności, ochrony przed bezpośrednim słońcem oraz ciepłego podłoża o temperaturze 20-22°C. Najłatwiej osiągnąć te warunki, umieszczając sadzonki w szklarni lub pod osłoną z folii.
Owoce agrestu z widocznymi nasionami
Fot. envato
Rozmnażanie agrestu z nasion
W przeciwieństwie do wyżej opisanych metod wegetatywnych, rozmnażanie agrestu z nasion jest procesem generatywnym. Metoda ta najczęściej wykorzystywana jest przez profesjonalne ośrodki zajmujące się tworzeniem nowych odmian agrestu. Rozmnażanie agrestu z nasion nie jest polecane amatorom, ponieważ uzyskane w ten sposób rośliny nie dziedziczą w pełni cech rośliny matecznej, np. owoce mogą być mniejsze, mniej słodkie, krzew może wykazywać większą podatność na choroby.
Nasiona pozyskane z dojrzałych owoców muszą przejść fazę stratyfikacji czyli przebywania w warunkach wilgoci i niskiej temperatury przez okres 3-4 miesięcy. Dopiero po tym czasie można je wysiać. Jest to proces długi a krzewy uzyskane w ten sposób wchodzą w owocowanie znacznie później niż rośliny rozmnażane wegetatywnie.
Przeczytaj również:
- Cięcie agrestu. Jak i kiedy przycinać agrest?
- Agrest pienny - uprawa, cięcie, najlepsze odmiany
- Opryski agrestu i porzeczek. Kiedy i czym pryskać porzeczki i agrest?
- Choroby agrestu i porzeczek - objawy, zdjęcia, zwalczanie
Opracowano na podstawie:
1. E.M. Chojnowscy, Jak pielęgnować ogród, Multico Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2010, s. 89-92;
2. J. Mikołajczyk, Rok w ogrodzie, Wydawnictwo SBM, Warszawa 2019, s. 98-99.
