Dziurawe liście róży. Skąd się biorą dziury w liściach róż?

Dziurawe liście róży są często spotykanym objawem. Mogą być one spowodowane atakiem różnych szkodników. Takie krzewy bardzo szybko tracą swoje walory dekoracyjne. Właściwa i szybka identyfikacja szkodników, które dziurawią liście róż, pozwoli wybrać odpowiednie środki do walki z nimi. Warto wiedzieć, że dziury w liściach róż mogą być też skutkiem... choroby! Zobacz skąd się biorą dziury w liściach róż i co należy robić, gdy je zauważymy.

dziurawe liście róży
Dziurawe liście róży

Larwy błonkówek

Najczęściej występującymi szkodnikami wygryzającymi dziury w liściach róż są larwy błonkówek, czyli niewielkich owadów, przypominających wyglądem muchy. Jedną z nich jest śluzownica różana (Caliroa aethiops). Jej larwy wyrządzają szkody na krzewach róż, wygryzając dziury między nerwami liści, w konsekwencji doprowadzając do ich tzw. szkieletowania. Na liściach róż mogą być widoczne larwy śluzownicy. Mają one żółtozielony kolor, około 10 mm długości i pokryte są ciemnym śluzem.

Inną błonkówką, która atakuje krzewy róż jest obnażacz różówka (Arge rosae). Jej larwy wygryzają zatokowe dziury w liściach róż, rozpoczynając od brzegu blaszki liściowej, a kończąc na nerwie głównym, tworząc tzw. gołożery. Larwy obnażacza mają niebieskawozielony kolor z czarnymi plamami wokół brodawek i około 20 mm długości. W czasie żerowania ich odwłok jest zwinięty ku dołowi lub esowato uniesiony do góry.

larwy obnażacza różówki
Larwy obnażacza różówki
Fot. ©Rafał Okułowicz

Kolejnym często występującym szkodnikiem róż, wygryzającym dziury w liściach jest psowacz różany (Allantus cinctus). Młode larwy tej błonkówki żerują na dolnej stronie liści róż, zeskrobując z nich skórkę wraz z miękiszem. Górna strona liścia pozostaje nietknięta, w skutek czego tworzą się charakterystyczne "okienka". Starsze larwy z kolei wygryzają nieregularne, podłużne dziury pomiędzy nerwami liści róż. Larwy psowacza różanego mają długości 10–15 mm. Ich strona grzbietowa jest ciemnozielona z delikatnymi białymi brodawkami, a brzuszna – szarozielona z aksamitnym, niebieskawym nalotem. Głowa larwy jest jasnobrązowa. W sytuacji zagrożenia larwy zwijają się w charakterystyczną, ślimakowatą spiralę.

dziury w liściach róż wygryzione przez larwy psowacza różanego
Dziury w liściach róż wygryzione przez larwy psowacza różanegoi
Fot. Slimguy, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Zwalczanie larw błonkówek jest stosunkowo łatwe. Pojawiają się one co roku na tych samych krzewach róż, ponieważ dorosłe osobniki i larwy zimują w opadłych liściach lub glebie w pobliżu krzewu. W walce z tymi szkodnikami czasami wystarcza przesadzenie krzewu w inne miejsce. Po zauważeniu szkodników, liście i pędy wraz z żerującymi larwami należy usuwać i niszczyć. W małej ilości larwy błonkówek nie wyrządzają dużych szkód na różach, a wiele z nich zostaje zjedzonych przez ptaki odwiedzające ogród. W przypadku dużej liczebności szkodników można zastosować opryski środkami owadobójczymi. Na pojedynczych krzewach wystarczy gotowy preparat Karate Spray, zaś w przypadku dużej liczby krzewów do opryskania, warto sięgnąć po koncentrat Karate Gold.

Zielone gąsienice na różachZielone gąsienice na różach. Co to jest i jak je zwalczać?
Zielone gąsienice żerujące na różach mogą wygryzać dziury w liściach lub powodować ich deformacje. Jeżeli nie będziemy zwalczać tych szkodników róż, w mgnieniu oka mogą ogołocić krzewy z liści, co obniża wartość dekoracyjną róż osłabia ich wzrost. Jak zatem poradzić sobie z tymi szkodnikami różanych krzewów? Więcej...

Gąsienice motyli

Oprócz larw błonkówek dziury w liściach róż mogą wygryzać także gąsienice niektórych motyli, np. znamionówki tarniówki (Orgyia antiqua). Gąsienice tego motyla należą do najpiękniejszych w Polsce. Mają około 25 mm długości, są czarno-szare z czerwonymi brodawkami, pędzlami czarnych włosków w przedniej części ciała oraz czterema pędzlami włosków na grzbiecie – żółtych u przyszłych samców lub brązowych u przyszłych samic. Gąsienice znamionówki wygryzają duże, nieregularne, rozległe dziury w liściach róż. Przy licznym występowaniu gąsienic może dochodzić nawet do gołożerów, jednak są to rzadkie przypadki.

dziury w liściach róż wygryza larwa znamionówki tarniówki
Dziury w liściach róż wygryza larwa znamionówki tarniówki
Fot. ©Agnieszka Lach

Skutecznym sposobem walki z tym szkodnikiem jest zbieranie gąsienic oraz niszczenie jaj motyli, znalezionych na pędach róż. Zwalczanie larw znamionówki konieczne jest jedynie w przypadku licznego ich występowania. Wówczas krzewy róż należy opryskać preparatem owadobójczym, np. wymienionymi wcześniej Karate Spray lub Karate Gold.

Chrząszcze

Innymi szkodnikami wygryzającymi dziury w liściach róż są chrząszcze. Jednym z najczęściej spotykanych na różach jest ogrodnica niszczylistka (Phyllopertha horticola). Jest to niewielki chrząszcz (10–12 mm długości) podobny do chrabąszcza majowego. Jest charakterystycznie ubarwiona. Ma kasztanowobrązowe okrywy skrzydeł oraz zielononiebieską główkę. Całe ciało owada pokrywają włoski. Dorosłe chrząszcze wygryzają duże nieregularne dziury pomiędzy nerwami w liściach róż oraz w płatkach kwiatowych. Przy dużej liczebności całkowicie zjadają liście. Mocno uszkodzone rośliny czasem zamierają.

dziury w liściach róż wygryza naliściak srebrnik
Naliściak srebrnik to chrząszcz wygryzający dziury w liściach róż
Fot. Francisco Welter-Schultes, CC0, Wikimedia Commons

Innym chrząszczem żerującym na liściach róż jest naliściak srebrnik (Phyllobius argentatus). Osiąga około 4–5,5 mm długości. Ma jasnozielone ciało okryte błyszczącymi, złotozielonymi łuskami. Chrząszcz ten wygryza wąskie i głębokie, nieregularne dziury w brzeżnej części blaszki liściowej.

Zwalczanie chrząszczy jest konieczne tylko wtedy, gdy wyrządzane przez nie szkody zagrażają krzewom róż. W tym celu można wykonać opryski preparatem Mospilan 20 SP (4 g środka w 10 l wody). Pojedyncze chrząszcze należy wyłapywać i usuwać z ogrodu. Należy pamiętać także o zwalczaniu bytujących w glebie larw chrząszczy (pędraków), które mogą uszkadzać korzenie krzewów róż.

Antraknoza róży

Dziurawe liście róż mogą być też skutkiem opanowania rośliny przez chorobę grzybową - antraknozę. Wówczas na górnej stronie liści róż pojawiają okrągłe, początkowo czerwone, a później ciemnobrązowe plamy o średnicy 5 mm. Na dolnej stronie liści, w miejscu plam, powstają charakterystyczne wzdęcia. W trakcie rozwoju choroby środek plam zasycha, a tkanki wykruszają się, tworząc dziury w liściach. Wokół plam liście żółkną. W ostatnim etapie choroby liście masowo opadają.

dziurawe liście róży w wyniku choroby grzybowej
Dziurawe liście róży w wyniku choroby grzybowej
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl

Porażone pędy i liście należy na bieżąco usuwać. Grabimy także liście opadłe pod rośliną. Antraknozę róży zwalcza się stosując preparat Dithane NeoTec 75 WG w dawce 2g w 1 litr wody. Opryski wodnym roztworem środka Dithane NeoTec 75 WG wykonujemy co 14 dni (maksymalnie 4 razy w sezonie).

Wymienione preparaty do ochrony róż przed szkodnikami i chorobami można zamówić w naszym sklepie. Gwarantujemy wysoką jakość obsługi, niskie ceny i szybką dostawę. Aby zobaczyć ofertę dostęnych środków ochronnych, naciśnij przycisk poniżej.

mgr inż. Agnieszka Lach

Przeczytaj również:

Choroby róż - objawy, zwalczanie, opryskiChoroby róż - objawy, zwalczanie, opryski
Róże to wspaniale kwitnące krzewy, bardzo chętnie uprawiane w ogrodach. Najczęściej spotykane są róże rabatowe i wielkokwiatowe, którym zagrażają głównie dwie choroby - mączniak prawdziwy i czarna plamistość róży. Ale lista chorób atakujących róże jest o wiele dłuższa. Zobacz jak rozpoznawać choroby róż i jak leczyć niedomagające rośliny. Więcej...

Szkodniki róż - zdjęcia, objawy żerowania, zwalczanieSzkodniki róż - zdjęcia, objawy żerowania, zwalczanie
Szkodniki atakujące róże najczęściej uszkadzają liście, pędy lub pąki kwiatowe. Czasem objawy występowania, takie jak dziury wygryzione w liściach, łatwo rozpoznać i przypisać szkodnikowi. Czasem jednak objawami występowania szkodnika są plamki albo odbarwienia liści, które łatwo pomylić z chorobą. Dowiedz się jak rozpoznawać szkodniki występujące na różach i jak je zwalczać w ogrodach. Więcej...

Czarne plamy na liściach róż - przyczyny i zwalczanieCzarne plamy na liściach róż - przyczyny i zwalczanie
Jakie są przyczyny powstawania czarnych plam na liściach róż i co robić, gdy już je zauważymy? Oto sprawdzone sposoby na zwalczanie chorób róż przyczyniających się do powstawania plam na liściach! Więcej...

Opracowano na podstawie: Opracowanie zbiorowe pod red. G. Soiki, Poradnik sygnalizatora ochrony róży gruntowej, Instytut Ogrodnictwa, Skierniewice 2017, str. 74-76, 80-81, 86-87, 100-101; G. Łabanowski, G. Soika, L. Orlikowski, A. Wojdyła, Pielęgnacja roślin ogrodowych. Choroby i szkodniki, MULTICO Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2011, str. 127-136.