Dziewanna wielkokwiatowa - właściwości, zastosowanie, uprawa
Dziewanna wielkokwiatowa (Verbascum densiflorum) to piękna i okazała roślina, znana już od starożytności. Z bujnej rozety liści wyrastają kwiatostany o wysokości do 2m. Warto wiedzieć, że dziewanna rosnąca pospolicie na skraju lasu lub przydrożach posiada cenne właściwości lecznicze. Zobacz jakie ma zastosowanie dziewanna wielkokwiatowa oraz jak prowadzić uprawę dziewanny w ogrodzie.
Dziewanna wielkokwiatowa - Verbascum densiflorum
Fot. pixabay
Jak wygląda dziewanna
Dziewanna wielkokwiatowa to dwuletnia roślina, która w pierwszym roku wytwarza rozetę dużych liści, a w drugim wydaje wysoki, wzniesiony, niekiedy rozgałęziony pęd kwiatowy z licznymi kwiatami, osiągając do 2m wysokości. Pędy kwiatowe i liście dziewanny pokryte są gęstym żółtobiałym kutnerem.
Kiedy kwitnie dziewanna
Dziewanna wielkokwiatowa kwitnie od lipca do września. Kwitnienie na jednym gronie kwiatowym trwa zaledwie kilka godzin. Kwiat otwiera się przed wschodem słońca, a więdnie i opada wieczorem. Dodatkowo wysoka temperatura i nasłonecznienie przyśpieszają ten proces. Na szczęście jedna roślina może wytworzyć wiele pędów kwiatowych.
Dziewanna wielkokwiatowa - właściwości
To właśnie delikatne kwiaty dziewanny są głównym surowcem zielarskim, a konkretnie - wysuszone korony kwiatowe wraz z przyrośniętymi do nich pylnikami. Surowiec zielarski dziewanny wielkokwiatowej ma barwę złocistą, miodowy zapach i słodki smak. Szybko pochłania wodę z powietrza, przez co zmienia barwę na brunatną. Dlatego ważne jest aby zaraz po zebraniu wysuszyć kwiaty.
Kwiaty dziewanny zawierają śluzy, saponiny, cukier oraz flawonoidy, które wykazują właściwości wykrztuśne, ściągające i łagodzą podrażnienia.
Dziewanna wielkokwiatowa - Verbascum densiflorum
Fot. depositphotos
Kiedy zbierać kwiaty dziewanny
Dziewanna wielkokwiatowa kwitnie w drugim roku, a zbiory jej kwiatów przeprowadzamy stopniowo w miarę zakwitania, w godzinach rannych, przy suchej pogodzie. Kwiaty zrywa się ręcznie i układa w koszach tak, żeby się nie pogniotły i nie zaparzały, ponieważ tracą wtedy barwę. Zebrane kwiatostany suszymy w temperaturze 35-45°C i szczelnie pakujemy.
Dziewanna wielkokwiatowa - zastosowanie
Dziewanna wielkokwiatowa ma zastosowanie lecznicze, w szczególności przy problemach z górnymi drogami oddechowymi. Pomoże w kaszlu, astmie, zapaleniu oskrzeli. Można przygotowywać z niej nalewki, doskonale sprawdzające się podczas kaszlu, oraz krople do bolących uszu.
Kwiatostany i krople do uszu z dziewanny
Fot. depositphotos
Krople z dziewanny
Jeśli uda nam się zebrać surowiec zielarski w postaci kwiatów dziewanny, warto poznać przepis na krople do uszu z dziewanny, dzięki któremu to doskonałe panaceum będziemy w stanie przygotować samodzielnie.
Potrzebujemy: garść kwiatów i pąków dziewanny, 200 ml oleju bazowego (może być sezamowy lub lniany), zmiażdżony ząbek czosnku.
Jak przygotować i stosować: kwiaty dziewanny wkładamy do słoiczka i zalewamy olejem, dodajemy czosnek. Zamykamy słoik i przechowujemy przez 10 dni w temperaturze pokojowej, następnie przecedzamy macerat. Gotowym olejek podgrzewamy w kąpieli wodnej do 40°C, po czym delikatnie wlewamy kilka kropel do bolącego ucha. Zakrapla się do uszu kilka razy w ciągu dnia. Krople mają działanie przeciwzapalne.
Dziewanna - miododajność
Dziewanna wielkokwiatowa wytwarza dużą ilość pyłku. Dzięki temu jest licznie odwiedzana przez owady, w tym pszczoły i trzmiele. Proces pylenia pręcików jest bardzo szybki szczególnie w upalne i suche dni. Wydajność pyłkowa dziewanny wielkokwiatowej wynosi 75-260 kg/ha, zaś jeden kwiat produkuje 3,8 mg pyłku. W ogrodzie obok dziewanny warto sadzić inne rośliny miododajne, takie jak np. lawenda wąskolistna.
Dziewanna wielkokwiatowa - uprawa
Dziewanna wielkokwiatowa lubi stanowiska słoneczne, suche i zaciszne, zapewniające jej osłonę przed wiatrem i zimnem. Nie ma dużych wymagań w stosunku do gleby, udaje się na glebach lżejszych. Im lepsze jednak zapewnimy jej stanowisko tym bujniej rośnie i wydaje więcej kwiatów.
Uprawę dziewanny wielkokwiatowej rozpoczynamy od wysiewu nasion, które są bardzo drobne i kiełkują tylko w świetle. Dlatego nie należy ich przykrywać, a jedynie wysiać i delikatnie przyklepać. Nasiona dziewanny wielkokwiatowej wysiewa się wiosną na rozsadniku lub w inspekcie i w tym samym roku wysadza na miejsce stałe. Można również siać dziewannę wielkokwiatową bezpośrednio do gleby w końcu lipca i na początku sierpnia.
Przeczytaj również:
- Zioła dwuletnie. Przykłady, popularne gatunki ziół do ogrodu
- Rumianek pospolity - uprawa, zastosowanie, właściwości lecznicze
- Szczeć pospolita - właściwości, zastosowanie, uprawa
- Nagietek lekarski - właściwości lecznicze, zastosowanie, uprawa
Opracowano na podstawie: Rumińska A., Ożarowski A., Leksykon roślin leczniczych, PWRiL, Warszawa 1990.
