Biała mszyca na kwiatach domowych. Co to jest i jak zwalczyć?
Określenie biała mszyca na kwiatach domowych może być mylące. Pod tym określeniem kryją się różne gatunki szkodników, które żerują na spodniej stronie liści, czasem oblepiają pędy lub liście i są małe - stąd najprawdopodobniej skojarzenie z mszycą. W tym artykule wyjaśniamy, co to jest biała mszyca i w jaki sposób szkodniki te dostają się do domu. Prezentujemy również najlepsze sposoby na zwalczanie białej mszycy na kwiatach doniczkowych.
Biała mszyca na kwiatach domowych
Fot. ???
Biała mszyca na kwiatach domowych - co to jest?
Najczęściej mianem „biała mszyca” określa się białe muszki na kwiatach doniczkowych czyli mączliki lub wełnowce, wyglądające jak białe kłaczki waty na liściach.
Biała mszycza, czyli mączlik szklarniowy
Mączlik szklarniowy (Trialeurodes vaporariorum) to drobne, białe muszki na kwiatach, które przy potrząśnięciu rośliną wzbijają się w powietrze. Żerują na wielu gatunkach roślin, również na kwiatach doniczkowych. Ciało o długości do 1,5 mm pokryte jest woskowatą substancją, która nadaje im biały kolor. Na spodniej stronie liści mączliki składają jaja, z których wykluwają się zielonkawe a później białe larwy.
Mączlik szklarniowy, określany często jako "biała mszyca"
Fot. depositphotos
Zarówno osobniki dorosłe, jak i larwy mączlika, wysysają soki, co prowadzi do żółknięcia i wykruszania liści oraz osłabienia wzrostu. Wydzielana przez nie lepka spadź staje się pożywką dla grzybów sadzakowych. Pokryte nią rośliny wyglądają nieestetycznie. Mączliki są również wektorami wirusów roślinnych.
Biała mszyca, czyli wełnowce
Wełnowce (Pseudococcidae) to niewielkie, owalne pluskwiaki o długości do 5 mm. Ich ciało pokryte jest gęstą, białą wydzieliną woskową przypominającą wełnę. Pełni ona funkcję ochronną przed wysychaniem, naturalnymi wrogami oraz środkami ochronnymi. Szkodniki te wyglądają jak białe kłaczki wełny na liściach i łodygach roślin ozdobnych.
Poszczególne gatunki, takie jak: wełnowiec cytrusowiec (Planococcus citri) czy wełnowiec długoogoniasty (Pseudococcus longispinus), atakują różne gatunki roślin, m.in. fikusy, palmy, storczyki, szeflery czy paprocie. Na roślinach domowych najczęściej pojawiają się zimą, w okresie grzewczym.
Wełnowce, określane często jako "biała mszyca"
Fot. depositphotos
Wełnowce wysysają soki roślinne, co doprowadza do zahamowania wzrostu, deformacji, żółknięcia i opadania liści. Kwitnienie jest osłabione a w skrajnych przypadkach ich żerowanie może spowodować obumarcie rośliny, zazwyczaj młodej. Ponadto, wełnowce zanieczyszczają roślinę lepką rosą miodową (spadzią), na której rozwijają się grzyby sadzakowe. Podobnie jak mączliki, przenoszą choroby wirusowe.
Skąd się bierze biała mszyca na kwiatach doniczkowych?
Pojawienie się szkodników określanych jako „biała mszyca” na kwiatach doniczkowych wynika najczęściej z zawleczenia ich do domu wraz z nowo zakupionymi roślinami, które nie zostały poddane kwarantannie ale mogą także wlatywać latem przez okna.
Skąd biorą się mączliki na kwiatach doniczkowych?
Do domu mączliki trafiają zwykle po zakupie nowych roślin albo wlatują przez okna. Larwy mączlików ukrywają się na spodniej stronie liści, dlatego rośliny przed zakupem trzeba dokładnie obejrzeć a następnie poddać kwarantannie. Szkodniki te potrafią dostać się do wnętrza także przez otwarte okna w sezonie letnim, migrując z pobliskich ogrodów, balkonów czy upraw warzywnych. W ciepłych, domowych warunkach szybko się namnażają.
Skąd biorą się wełnowce na kwiatach doniczkowych?
Główną przyczyną pojawienia się wełnowców jest wprowadzenie do domowej uprawy zainfekowanych okazów, które nie zostały poddane kwarantannie. Wełnowce ukrywają się w kątach liści, przy pędach oraz przy szyjce korzeniowej, co utrudnia ich zauważenie. Innym źródłem może być niskiej jakości podłoże torfowe. Proces namnażania populacji przyspiesza przy wysokiej temperaturze i niskiej wilgotności powietrza.
Jak zwalczyć białą mszycę na kwiatach doniczkowych?
Skuteczna eliminacja szkodników wymaga identyfikacji gatunku oraz zastosowania odpowiednich metod. Połączenie kilku sposobów pozwala na jednoczesne zwalczanie owadów dorosłych, jaj i larw szkodnika.
Jak zwalczyć mączliki na kwiatach doniczkowych?
Przy zwalczaniu mączlika najlepiej połączyć kilka metod. Populację dorosłych osobników ograniczają żółte tablice lepowe, które przyciągają i unieruchamiają białe, latające muszki.
W walce z jajami i larwami mączlika bardzo efektywna jest ochrona biologiczna, polegająca na wprowadzeniu naturalnego wroga mączlików. Jest nim drapieżny roztocz dobroczynek Swirski Ulti-Mite (Amblyseius swirskii) sprzedawany w saszetkach Swirski Ulti-Mite. Saszetkę wiesza się na roślinie, z której roztocz wydostaje się i zaczyna żerować na szkodnikach.
Pomocne będą także opryski preparatami olejowymi, np. Spruzit Spray na szkodniki AL, Deltam Natura Spray, Agrocover Spray czy Emulpar Spray lub środkami z wyciągiem z czosnku np. Boczos płynny. W przypadku dużej inwazji mączlika konieczne może być zastosowanie insektycydów, np. środka Sanium AL spray owadobójczy lub pałeczek doglebowych Sanium PIN.
Jak zwalczyć wełnowce na kwiatach doniczkowych?
Skuteczna walka z wełnowcami, które tworzą charakterystyczny biały lepki nalot na kwiatach doniczkowych, wymaga połączenia metod mechanicznych i chemicznych. Ich ciało chroni woskowa wydzielina, która uodparnia szkodniki na działanie wielu środków. Przy niewielkiej inwazji wełnowce można usuwać punktowo, używając wacika nasączonego roztworem alkoholu (np. denaturatu) lub wodą z szarym mydłem potasowym. Trzeba dokładnie obejrzeć całą roślinę, ponieważ szkodniki mogą się ukrywać np. przy nasadzie łodyg czy w kątach liści. Kluczowe jest przy tym częste zmienianie wacików, aby nie rozprzestrzeniać niewidocznych jaj. Zabieg powinno się powtarzać co kilka dni aż do czasu wyeliminowania szkodników. Innym sposobem jest opłukiwanie roślin silnym strumieniem wody.
Usuwanie wełnowca patyczkiem higienicznym
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl
Wełnowiec złapany na patyczek higieniczny
Fot. ©PoradnikOgrodniczy.pl
W domu użyć można preparatów olejowych, takich samych jak do zwalczania mączlika szklarniowego, czyli Spruzit Spray na szkodniki AL, Deltam Natura Spray, Agrocover Spray czy Emulpar Spray. Oblepiają one szkodniki, które duszą się i giną. Przy dużej populacji skuteczne będą preparaty owadobójcze: Sanium AL spray owadobójczy oraz doglebowe pałeczki owadobójcze Sanium PIN. Jednak najważniejszą formą profilaktyki jest dokładne oglądanie roślin przed zakupem i poddanie ich kwarantannie po przyniesieniu do domu.
Przeczytaj również:
- Biały lepki nalot na kwiatach doniczkowych. Co to jest i jak się pozbyć?
- Białe robaki w ziemi kwiatów doniczkowych. Domowe sposoby jak się pozbyć
- Szkodniki roślin doniczkowych. Objawy, opryski, zwalczanie, domowe sposoby
Opracowano na podstawie:
1. G. Łabanowski, L. Orlikowski, A. Wojdyła, Pielęgnowanie roślin doniczkowych. Choroby i szkodniki, Multico, Warszawa 2002, s. 36, 89,118;
2. D. Longman, Pielęgnowanie roślin pokojowych, Multico i Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Warszawa 1992, s. 12, 13, 111.
