Stefanotis bukietowy - pielęgnacja, rozmnażanie, choroby

Stefanotis bukietowy to pnąca roślina doniczkowa o błyszczących liściach i uroczych białych kwiatach wydzielających intensywny zapach. Niestety kwiatami tymi nie będziemy się cieszyć, jeżeli roślinie nie zapewnimy odpowiednich warunków uprawy. Zobacz jak wygląda prawidłowa pielęgnacja stefanotisa bukietowego w doniczce, jaki jest sposób na rozmnażanie stefanotisa w warunkach domowych oraz jakie choroby mogą zagrażać tej roślinie, jeśli nie zadbamy o nią właściwie.

Stefanotis bukietowy
Stefanotis bukietowy

Stefanotis bukietowy (Stephanotis floribunda) to pochodzące z Madagaskaru zimozielone pnącze należące do rodziny trojeściowatych (Asclepiadaceae), do której należy także hoja (Hoya). Stefanotis wytwarza sztywne, elastyczne pędy porośnięte naprzemianlegle ułożonymi ciemnozielonymi, skórzastymi, błyszczącymi liśćmi. Szczególnie ciekawe ulistnienie ma stefanotis bukietowy 'Variegata' - u tej odmiany stefanotisa liście są dwubarwne.

Główną ozdobą stefanotisa są pojawiające się w maju białe gwiazdkowate kwiaty, wydzielające intensywny aromat, podobny do zapachu kwiatów konwalii. Pachnące białe kwiaty stefanotisa są często wykorzystywane w ślubnych wiązankach.

W domowych warunkach pędy stefanotisa dorastają do 2,5 m długości i mogą wspinać się po podporach lub owijać się wokół pałąka zamontowanego w doniczce. Ta piękna roślina niestety nie jest łatwa w uprawie. Nieodpowiednia pielęgnacja stefanotisa prowadzi do zrzucania pąków kwiatowych i chorób.

Stefanotis bukietowy - uprawa i pielęgnacja

Stefanotis bukietowy wymaga dużej ilości światła. Powinno uprawiać się go na słonecznym parapecie okna, unikając jednak bezpośredniego padania promieni świetlnych latem, gdyż grozi to poparzeniami liści. Niedostateczna ilość światła może być przyczyną żółknięcia i utarty liści oraz może prowadzić do zahamowania rozwoju pąków kwiatowych. Stefanotis bukietowy najlepiej rośnie samotnie, nie zacieniany przez inne rośliny.

Najczęstszym błędem w pielęgnacji stefanotisa jest zbyt wysoka temperatura zimą. Optymalna temperatura w tym okresie to zaledwie 14-16°C. W wyższej temperaturze pędy stefanotisa nadmiernie się wyciągają, w wyniku czego odstępy pomiędzy kolejnymi parami naprzeciwległych liści są bardzo duże. W późniejszym okresie może zostać także zahamowane kwitnienie. Latem temperatura nie powinna przekraczać 24°C.

Stefanotis bukietowy Variegata
Stefanotis bukietowy 'Variegata'

W okresie kwitnienia stefanotis potrzebuje obfitego podlewania (2-3 razy w tygodniu). Zbyt rzadkie podlewanie powoduje, że kwiaty usychają. Od końca sierpnia stopniowo ograniczamy podlewanie, a w okresie spoczynku (zimą) podlewamy maksymalnie 1 raz w tygodniu - tylko tyle, aby nie zasuszyć bryły korzeniowej. Do podlewania używamy wyłącznie letniej wody, najlepiej jeśli będzie ona odwapniona. Nadmiar wapnia w wodzie powoduje chlorozę, czyli żółknięcie liści. Latem codziennie należy zraszać liście stefanotisa miękką wodą, starając się nie moczyć kwiatów.

Stefanotis uprawiamy w ziemi próchniczej, lekko kwaśnej (pH 5,5-6) lub kompostowej zmieszanej z gruboziarnistym piaskiem. Na dnie doniczki usypujemy warstwę drenażu. W okresie kwitnienia, od maja do sierpnia, co dwa tygodnie stefanotis bukietowy nawozimy płynnym nawozem, stosując połowę dawki zalecanej przez producenta. Zbyt duże dawki nawozu całkowicie hamują kwitnienie. W razie potrzeby stefanotis przesadzamy na przełomie lutego i marca. Jest to zatem typowa pora na przesadzanie roślin doniczkowych.

Bardzo szkodliwe dla stefanotisa są przeciągi, wahania temperatury oraz przestawianie i przekręcanie doniczki. Mogą spowodować one zrzucanie pąków kwiatowych.

Silny wzrost pędów powoduje, że konieczne jest coroczne ich przycinanie. W ten sposób utrzymujemy kształt korony stefanotisa oraz usuwamy ogołocone i nadmiernie wyciągnięte pędy. Stefanotis przycinamy na początku marca, jeszcze zanim zaczną się zawiązywać pąki kwiatowe.

Pachnące kwiaty doniczkowePachnące kwiaty doniczkowe. 5 roślin o przyjemnym zapachu!
Pachnące kwiaty doniczkowe wypełniają mieszkania wspaniałymi aromatami. Dzięki nim można się zrelaksować po ciężkim dniu i wprowadzić miły nastrój. A znając termin kwitnienia każdego z nich, możemy dobrać gatunki tak, aby kwitnąc po sobie, przez cały rok mogły cieszyć nas swym zapachem. Oto 5 roślin doniczkowych o bardzo przyjemnym zapachu! Więcej...

Stefanotis bukietowy - rozmnażanie

Stefanotis bukietowy rozmnażamy przez sadzonki, które pozyskujemy w czasie wiosennego przycinania. Sadzonka powinna mieć 8-10 cm długości, posiadać 2 pary liści i stożek wzrostu. Usuwamy dolną parę liści a końcówkę pędu przycinamy ukośnie ostrym nożem. Ranę oprószamy węglem drzewnym lub zanurzamy końcówkę sadzonki w ukorzeniaczu.

Następnie umieszczamy sadzonki w podłożu składającym się z torfu zmieszanego z piaskiem (1:1). Sadzonki umieszczamy głęboko, aż po nasadę liści. Posadzone rośliny obficie podlewamy, okrywamy folią lub szklanym naczyniem i ustawiamy w jasnym miejscu. Podłoże musi być stale wilgotne, a optymalna temperatura w trakcie ukorzeniania sadzonek to 21°C. Codziennie na 5-10 min należy zdejmować okrycie, aby przewietrzyć ukorzeniające się sadzonki stefanotisa. Po około 4 tygodniach przykrycie usuwamy.

Stefanotis bukietowy - choroby

Chloroza - jest to choroba rozwijająca w wyniku błędnej pielęgnacji stefanotisa. Objawia się żółknięciem liści, najczęściej najmłodszych. Jej przyczyną jest podlewanie rośliny wodą bogatą w wapń. Aby przywrócić zdrowie roślinie, należy podlać ją nawozem ze zwiększoną dawką żelaza. W trakcie dalszej regeneracji należy podlewać stefanotisa odwapnioną (przegotowaną i dostaną) wodą.

Szkodniki - zbyt wysoka temperatura zimą sprawia, że stefanotisa łatwo atakują szkodniki roślin doniczkowych, takie jak: wełnowiec, przędziorek chmielowiec i tarcznik. Żerujące szkodniki powodują żółte plamy na liściach, pokrywają ich powierzchnię rosą miodową (wełnowce, tarczniki) lub pajęczynką (przędziorki). Ich występowanie hamuje wzrost i kwitnienie stefanotisa.

Aby zwalczyć szkodniki na stefanotisie należy opryskać roślinę wodnym roztworem szarego mydła lub denaturatu. Dodatkowo w celu dalszej ochrony zastosować możemy naturalny preparat Agricolle Target. Wełnowce i tarczniki możemy skutecznie usunąć mechaniczne, przecierając powierzchnię liści i pędów wacikiem nasączonym denaturatem. Zapewnienie temperatury 13-14°C w okresie spoczynku skutecznie ogranicza rozwój tych szkodników.

mgr inż. Agnieszka Lach

Przeczytaj również:

Gardenia jaśminowata - uprawa, pielęgnacja, rozmnażanieGardenia jaśminowata - uprawa, pielęgnacja, rozmnażanie
Gardenia jaśminowata to zimozielony krzew o błyszczących liściach, u nas uprawiany jako roślina doniczkowa, ceniona ze względu na duże i pięknie pachnące kwiaty. Zobacz ak wygląda uprawa gardenii jaśminowatej w doniczce i czego potrzeba tej roślinie. Więcej...

Pelargonia pachnąca - zastosowanie, właściwości lecznicze, uprawaPelargonia pachnąca - zastosowanie, właściwości lecznicze, uprawa
Pelargonie uprawiamy w skrzynkach na balkonach i tarasach dla ich pięknych kwiatów, jakimi cieszymy się od wiosny do jesieni. Ale liście niektórych z nich, szczególnie po roztarciu, mogą wydzielać także bardzo wyraźny zapach, przypominający kamforę, miętę czy pomarańczę. Niektórzy twierdzą że rośliny te poprawiają nastrój, a niektóre z nich mają też właściwości lecznicze. Oto pelargonie, uprawiane dla pięknego zapachu liści. Więcej...

Kwiaty doniczkowe łatwe w uprawieKwiaty doniczkowe łatwe w uprawie - 3 najlepsze rośliny!
Rośliny doniczkowe dobrze prezentują się w naszych mieszkaniach ale wymagają pielęgnacji. Na szczęście można wybrać takie kwiaty doniczkowe, które są łatwe w uprawie i nie skomplikują nam życia. Jeśli masz mało czasu, często wyjeżdżasz lub szukasz swojej pierwszej rośliny "dla początkującego" to dobrze trafiłeś! Więcej...

Opracowano na podstawie: D. Longman, Pielęgnowanie roślin doniczkowych, Multico i PWRiL, Warszawa 1993, str. 176-177; P. Kardasz, Pielęgnacja roślin pokojowych początku XXI wieku, Videograf II, Katowice 2002, str. 209-211.