Rośliny miododajne - drzewa i krzewy


Uprawiając w ogrodzie rośliny miododajne, będziemy mogli cieszyć się wspaniałym zapachem ich kwiatów, a także zaprosić do ogrodu wiele pożytecznych owadów, np. pszczoły.

Zima to dla ogrodnika czas odpoczynku, ale też dobry moment na zaplanowanie wiosennych nasadzeń i zasiewów. A ponieważ zima się kończy, to coraz częściej przeglądamy książki, katalogi i strony internetowe o tematyce ogrodniczej, spisując to co chcielibyśmy w tym roku wprowadzić do ogrodu. Niektórzy z nas pozostaną tradycyjnie przy roślinach sprawdzonych, do których mają zaufanie i które od kilku lat sprawiają nam radość, inni będą poszukiwać nowości oraz eksperymentować.

Jednym i drugim dziś przedstawiam propozycję roślin miododajnych, nadających się znakomicie tak do założeń naturalistycznych jak i do współczesnych ogrodów modernistycznych czy postmodernistycznych. Warto zainteresować się tą grupą roślin, stwarzając w ogrodzie mikroklimat sprzyjający pożytecznym owadom. Korzyść będzie obopólna. Owady będą miały stałe źródło nektaru i pyłku a my niezwykłe wrażenia estetyczne wywołane przez odwiedzające nasz ogród motyle, pszczoły, trzmiele i inne owady, nie wspominając już o całej ferii barw i zapachów jakie z sobą niosą rośliny miododajne.

Jeżeli planujesz większe nasadzenia i poszukujesz sadzonek drzew do swego ogrodu, to polecam Ci lipę drobnolistną (Tilia mordata). Lipę, której piękno docenił niegdyś nasz poeta z Czarnolasu Jan Kochanowski. Miło będzie kiedyś zasiąść w cieniu tego drzewa i zaciągnąć się intensywnym słodkim zapachem jego kwiatów. Jest to jednak drzewo do dużych ogrodów, ponieważ osiąga wysokość do 40 metrów. Wytwarza prosty pień. W młodości ma gładką, zielonkawo szarą korę, która z wiekiem staje się płytko i podłużnie spękana, ciemnoszara. Liście lipy są sercowate z piłkowanym brzegiem. Posiada charakterystyczne jasnożółte kwiaty w luźnych baldachach, zakwitające na przełomie czerwca i lipca. Owoce ma małe, okrągłe i gładkie. Jest w pełni mrozoodporna.
» zamów sadzonkę - lipa drobnolistna "Erecta" sprawdziliśmy, polecamy !

Innym, ciekawym drzewem wartym polecenia do dużych ogrodów, jest klon jawor (Acer pseudoplatanus) o szerokiej kulistej koronie i łuszczącej się płatami korowinie. Liście grube, pięcioklapowe, jesienią przybierające barwę żółtą lub pomarańczową. Owady zlatują się do żółto zielonkawych kwiatów zwisających w gronach, ukazujących się w maju po rozwoju liści.
» zamów sadzonkę - klon jawor sprawdziliśmy, polecamy !

Kolejnym drzewem wartym posadzenia, tym razem nawet w mniejszym ogrodzie, jest robinia lepka (Robinia viscosa). Drzewo dorastające do wysokości 6-12 m, o kulistym pokroju korony. Kora na pędach jest jasnobrązowa i gładka, jednak najmłodsze przyrosty pokryte są gruczołkowatymi, lepkimi włoskami. Liście są złożone z 13- 21 jajowatych listków, na wierzchu ciemnozielonych, pod spodem szarozielonych. Ozdobą robinii są bladoróżowe kwiaty, zebrane w krótkie grona, rozwijające się w czerwcu. W drugiej połowie lata powtarza mniej obfite kwitnienie. Jej zaletą jest to, że można formować jej koronę, nadając parasolowaty kształt. Pięknie wygląda jako soliter, jak również w towarzystwie niewielkiej kompozycji z roślin karłowatych.
» zamów nasiona - robinia akacjowa sprawdziliśmy, polecamy !
» zamów sadzonkę - robinia akacjowa "Frisia" sprawdziliśmy, polecamy !

Do małych ogrodów, idealnie nadaje się szczepiona na pniu, niezwykle dekoracyjna wierzba iwa odm. Pendula (Salix caprea Pendula), przynosząca wczesną wiosną pierwsze ogrodowe ozdoby, srebrno-szare kotki. Po rozkwitnięciu kwiaty iwy zyskują żółtą barwę i roztaczają wokół słodki zapach. Kotki wierzby iwy mają nieoszacowane znaczenie dla świata owadów, jest to pierwszy pożytek dla pszczół po zimowym odpoczynku. Jej liśćmi żywią się między innymi gąsienice motyli. Wierzba ta rośnie szybko i jest mało wymagająca, jedyne co musimy jej zapewnić to słoneczne miejsce i świeżą wilgotną glebę. Efektownie wygląda w pobliżu oczek wodnych.

Duże walory estetyczne do ogrodu wnosi jarząb pospolity (Sorbus aucuparia). Jest to niewielkie drzewo do 15 m wysokości, charakteryzujące się gładką srebrzystoszarą korą. Liście matowo- zielone przybierają na jesieni złotożółtą do czerwono-żółtej barwę. Po roztarciu pachną gorzkimi migdałami. Tworzy rozpostarte baldachy białych kwiatów. Owocami jarzębiny to zebrane w grona, małe, kuliste, czerwone lub pomarańczowe korale. Owoce są jadalne, mają gorzkawy smak. Żeby pozbyć się goryczki wystarczy zebrane owoce lekko przemrozić.
» zamów sadzonkę - jarząb pospolity (jarzębina) sprawdziliśmy, polecamy !

Do małych ogrodów, mogę polecić również aralię wysoką (Aralia elata) o białych zebranych w baldachogrona kwiatach osiągającą wysokość do 8m, czy ewodię koreańską (Tetradium danielli) - niskie 7 metrowe drzewo, kwitnące obficie od lipca do sierpnia.


Coraz częściej spotykanym w naszych ogrodach krzewem jest budleja Dawida. Jej kwiaty przyciągają piękne motyle. Nie bez powodu zatem budleja bywa też zwana "motylim krzewem".

Jeżeli nie planujesz w swoim ogrodzie nasadzeń drzew, a chcesz go jedynie urozmaicić krzewami, polecam modną ostatnio budleję Dawida (Buddleja davidii), pochodzącą z umiarkowanych i tropikalnych rejonów wschodniej Azji, Ameryki Południowej i Afryki. Ten dorastający do wysokości 3 metrów krzew posiada drobne kwiaty, zebrane w długie, gęste kwiatostany. Kwitnienie trwa od początku sierpnia aż do października. W zależności od odmiany kwiaty budlei mają barwę białą, żółtą, pomarańczową, różową, niebieską, fioletową lub purpurową. Dzięki tej różnorodności barw, możemy tworzyć w ogrodzie barwne bukiety, sadząc np. trzy różnokolorowe rośliny razem. Da to niesamowity efekt, przyciągający wzrok przechodniów. Przyjemny zapach budlei zwabia setki motyli, stąd często nazywana jest motylim krzewem.

Krzew ten najlepiej sadzić w słonecznym, zacisznym zakątku ogrodu, na gliniasto-piaszczystej glebie o odczynie zbliżonym do obojętnego. Podczas upałów wymaga obfitego podlewania. W okresie wegetacji powinien być 2-3-krotnie zasilany nawozami wieloskładnikowymi. Ponieważ jest mało odporna na mrozy trzeba ją na zimę okrywać kopczykiem ziemi, kory, trocin lub liści. Zwykle pędy nad kopczykiem przemarzają, nie ma to jednak większego znaczenia, gdyż i tak krzew trzeba co roku na przełomie kwietnia i maja krótko przycinać. Budleja rośnie bardzo szybko, osiągając w sierpniu wys. 1,5 metra.
» zamów nasiona - budleja Dawida sprawdziliśmy, polecamy !

Inną niezawodną rośliną ogrodową jest berberys, występujący również w postaci zimozielonych krzewów. Jednym z najpiękniejszych krzewów w przydomowych ogrodach jest berberys Thunberga (Berberis thunbergii) pochodzący z Japonii. Osiąga wysokość do 2 metrów. Posiada niezwykle, intensywnie przebarwiające się jesienią liście na kolor pomarańczowy i szkarłatny. Na przełomie maja i czerwca pokrywa się pojedynczymi, brązowo żółtymi kwiatami. Jesienią ozdobą są długo utrzymujące się na krzewie, nawet przez całą zimę, eliptyczne, szkarłatne owoce. Nadaje się na niskie żywopłoty. Preferuje glebę umiarkowanie wilgotną, o lekko kwaśnym odczynie. Nie jest wymagający co do stanowiska.
» zamów sadzonkę - berberys Thunberga sprawdziliśmy, polecamy !

Pięknym, wytrzymałym na mróz, zimozielonym, miododajnym krzewem na stanowiska ocienione jest mahonia pospolita (Mahonia aquifolium), osiągająca wysokość 1 metra i pochodząca z Ameryki Północnej. Jej całoroczną ozdobą są blaszkowate, błyszczące liście, przebarwiające się jesienią i zimą na kolor brunatno czerwony. Żółte kwiaty zebrane w grona pojawiają się na przełomie kwietnia i maja. We wrześniu dojrzewają granatowoczarne owoce, chętnie zjadane przez ptaki, pokryte jasnoniebieskim nalotem. Najlepiej sadzić ją w miejscach zacisznych, na glebach wilgotnych, lekkich, piaszczystych i gliniasto-piaszczystych z dużą zawartością próchnicy. Jak wspomniałam roślina idealna na zacienione stanowiska, można ją jednak również sadzić na nasłonecznionych stanowiskach. Trzeba się jednak liczyć z tym, że w takich warunkach może przemarzać. Starsze krzewy źle znoszą przesadzanie, dlatego powinny być przenoszone na nowe stanowisko wraz z bryłą korzeniową.
» zamów sadzonkę - mahonia pospolita sprawdziliśmy, polecamy !

Nieco zapomnianym krzewem, wartym powrotu do naszych ogrodów jest tarnina (Prunus spinosa). Jest to krzew nieco kłopotliwy, ponieważ tworzy wiele odrostów. Myślę jednak, że nie powinno się rezygnować z jej uprawy, gdyż jej białe kwiaty w kwietniu, a potem przepiękne niebieskie owoce ukazujące się jesienią, są jedyne w swoim rodzaju. Jest mało wymagająca i odporna na mróz i suszę, trzeba jej tylko zapewnić słoneczne stanowisko. Jest to roślina długowieczna. Kwiaty tarniny zawierają olejek kamforowy. Jej liśćmi żywią się gąsienice pazia królowej. Przemarznięte owoce tarniny nadają się do wyrobu bardzo dobrych win.
» zamów sadzonkę - śliwa tarnina sprawdziliśmy, polecamy !

Znanym i powszechnie uprawianym krzewem, stosowanym na żywopłoty jest karagana syberyjska (Caragana arborescens). Roślina szybko rosnąca o zwartym pokroju. Od mają do czerwca tworzy wiązki motylkowatych, żółtych kwiatów. Niezwykle nektarodajna i pyłkodajna, jest chętnie oblatywana przez pszczoły. Karagana syberyjska znosi ubogie, suche i kamieniste podłoża, wykazuje dużą tolerancję wobec odczynu gleby, jednak dobrze czuje się na stanowiskach słonecznych. Bardzo dobrze znosi zanieczyszczenie powietrza. Nie lubi przesadzania.
» zamów sadzonkę - karagana syberyjska sprawdziliśmy, polecamy !


Jednym z najwcześniej kwitnących krzewów nadających się do małych ogrodów, przyciągających pożyteczne owady, jest krzewuszka.

Jednym z najwcześniej kwitnących krzewów nadających się do małych ogrodów, przyciągających pożyteczne owady, jest krzewuszka (Weigela). Jest to dość gęsty krzew dorastający do 2,5 metra wysokości, posiadający dzwonkowate, okazałe, barwne kwiaty, zmieniające barwę w miarę kwitnienia. Późnym latem często powtarza kwitnienie. Ładnie wygląda w towarzystwie innych kwitnących krzewów, jest również dobrym tłem dla kwitnących latem bylin. Dobrze wygląda również jako soliter, lub posadzona w szpalerze na nieformowany żywopłot.
» zamów sadzonkę - krzewuszka, weigela sprawdziliśmy, polecamy !

Weigela najlepiej rośnie na glebach przepuszczalnych, żyznych, umiarkowanie wilgotnych o odczynie obojętnym lub lekko kwaśnym. Dobrze znosi suszę i zanieczyszczone powietrze, dlatego polecana jest do sadzenia w miastach. W miejscach półcienistych kwitnie słabo, dlatego oczekując obfitego kwitnienia lepiej wybrać dla niej stanowisko słoneczne. Również w tym celu, co roku, tuż po przekwitnięciu, należy przycinać pędy, a najstarsze, najsłabiej kwitnące skracać lub usuwać. Ten zabieg jest niezbędny, gdyż krzewuszka kwitnie na pędach jednorocznych. Na zimę, nasadę krzewu trzeba zabezpieczyć przed mrozem liśćmi, kompostem lub ziemią. Gdyby jednak krzew przemarzł, trzeba go wiosną krótko przyciąć. Na takie cięcie Weigela szybko się regeneruje.

Pięknym krzewem, niedocenianym w ogrodach przydomowych jest porzeczka krwista (Ribes sanguineum), pochodząca z Ameryki Północnej. Jest to krzew o wyprostowanych, sztywnych gałęziach, zakwitający przed rozwojem liści na różowy lub krwisto czerwony kolor. Ciemnogranatowe owoce z silnym jasnym nalotem woskowym wabią późną jesienią i zimą ptaki do naszego ogrodu . Najlepiej uprawiać ją na glebach żyznych, ciepłych i przepuszczalnych, na stanowiskach słonecznych o wystawie południowej i południowo- zachodniej. Odporna na choroby grzybowe.
» zamów sadzonkę - porzeczka krwista "Scarlet" sprawdziliśmy, polecamy !

Młode 1-roczne i 2-letnie oraz świeżo posadzone krzewy, należy dobrze okrywać poprzez obsypanie ich kopczykami z ziemi, torfu lub kory, czy obwiązanie roślin po pierwszych przymrozkach matą słomianą bądź tekturą falistą.

Krzewami zwabiającymi owady do naszego ogrodu są także: żarnowiec miotlasty (Sarothamnus scoparius), idealny na wrzosowiska; czeremcha amerykańska (Prunus serotina), nadająca się do dużych ogrodów, posiadająca owoce świetne na nalewki alkoholowe; moszenki południowe (Colutea arborescens) o jaskrawożółtych kwiatach; amfora krzewiasta, inna nazwa - indygowiec krzewiasty (Amorpha fruticosa), roślina mało wybredna o ciemnopurpurowo fioletowych kwiatach; kolcosił Henrego (Eleutherococcus sieboldianus), nadal mało popularna roślina, a szkoda bo niezwykle ozdobna i mało wymagająca.

To oczywiście jeszcze nie wszystkie rośliny miododajne, które warto mieć w ogrodzie. Zapraszam do lektury kolejnej cześci artykułu: rośliny miododajne - byliny, kwiaty i zioła.