Automatyczne nawadnianie ogrodu - jak zaprojektować i wykonać

Automatyczne nawadnianie ogrodu ułatwia pielęgnację każdego ogrodu, a zwłaszcza bogatego w różnorodną i wymagającą roślinność. Nie chodzi już nawet o to, że uwalnia od przeciągania po ogrodzie długiego węża do podlewania, ale przede wszystkim oszczędza czas, a jeśli w systemie jest automatyczny sterownik, sam "pamięta" za nas o podlewaniu. Dodatkową korzyścią jaką niesie z sobą automatyczne nawadnianie ogrodu jest też oszczędne zużycie wody i optymalne jej wykorzystanie przez rośliny. Założenie instalacji automatycznego nawadniania nie jest tanie, ale można budować ją etapami, gdyż rozbudowa takiej instalacji nie jest trudna i można ją wykonać w dowolnym momencie.

automatyczne nawadnianie ogrodu
Automatyczne nawadnianie ogrodu

Jak zaprojektować automatyczne nawadnianie ogrodu

Aby zaprojektować automatyczne nawadnianie ogrodu zaznaczamy na planie działki obrys domu, ścieżek, podjazdu, trawnika, rabat i miejsce ujęcia wody. Na podstawie tych informacji - znając wydajność i ciśnienie pompy do nawadniania ogrodu lub ciśnienie wody w wodociągu, a także wydajność poszczególnych zraszaczy i ich wymagania co do ciśnienia wody, ustalamy rozmieszczenie zraszaczy, liczbę niezależnych linii nawadniających, czyli sekcji, a także średnicę i długość rur.

Automatyczne nawadnianie ogrodu składa się z trzech podstawowych elementów:

  • urządzeń nawadniających - zraszaczy, emiterów, linii kroplujących,
  • przewodów doprowadzających wodę i elementów łączących,
  • elektrozaworów i elektronicznego urządzenia sterującego.

Z czego składa się automatyczne nawadnianie ogrodu

Studzienka rozdzielcza
Jest to plastikowa skrzynka, którą umieszcza się w centralnym miejscu ogrodu, ale tak, by była niewidoczna - najlepiej na rabacie. Do skrzynki doprowadza się rurę od ujęcia wody, a wewnątrz montuje rozdzielacz z wylotami (przyłączami) do poszczególnych sekcji. Każdą sekcję podłącza się do rozdzielacza elektrozaworem, który będzie się otwierał lub zamykał pod wpływem impulsu elektrycznego wysyłanego ze sterownika - dlatego do studzienki doprowadza się przewód elektryczny.

Linie nawadniające
Poszczególne części systemu należy połączyć rurami z tworzywa sztucznego w linie nawadniające. Stosuje się do tego elastyczne rury polietylenowe w ciemnym kolorze - by nie rozwijały się w nich glony. Rury mają grubość ścianek 2-3 mm i średnicę zewnętrzną 16, 20, 25, 32, 40 lub 50 mm; średnicę tę dobiera się do długości linii i liczby zamontowanych na niej końcówek zraszających.

Rury i końcówki rozkłada się na powierzchni gruntu zgodnie z projektem i poszczególne odcinki skręca specjalnymi złączkami. Po połączeniu ich w całość, próbnym podlewaniu i ewentualnej korekcie przebiegu linii nawadniających zakopuje się je. Rury należy zakopać wykonując podsypkę ze żwiru czy z piasku.

Końcówki do nawadniania
Automatyczne nawadnianie ogrodu należy tak projektować, by podlewanie było jak najkorzystniejsze dla roślin i jak najwygodniejsze dla użytkowników ogrodu, dlatego rodzaje końcówek dobiera się do nasadzeń. Na jednej linii nawadniającej montuje się tylko jeden rodzaj końcówek: albo zraszacze wynurzalne bądź niewynurzalne, albo mikrozraszacze, albo linię kroplującą. Przed zamontowaniem końcówek przepłukuje się wszystkie ciągi, aby nie zanieczyścić piaskiem delikatnych końcówek instalacji.

zraszacze ogrodoweZraszacze ogrodowe. Jaki zraszacz do trawnika i ogrodu?
Dziś już chyba nikt nie podlewa roślin wprost z węża ogrodowego. Do wyboru mamy rozmaite końcówki zraszające z możliwością regulacji strumienia wody, czyli tzw. zraszacze ogrodowe. Są zraszacze ręczne i stacjonarne różnych typów. Inne do podlewania trawników a inne do rabat. Zobacz które zraszacze ogrodowe sprawdzają się w określonych sytuacjach i jak wybrać odpowiedni zraszacz do Twojego ogrodu. Więcej...

Sterownik
Jest to urządzenie elektroniczne, w którym programuje się godziny włączania i wyłączania poszczególnych sekcji systemu (otwarcia lub zamknięcia elektrozaworów). Sterownik umieszcza się na ścianie domu - zarówno na zewnątrz budynku, jak i w środku, na przykład w kuchni. Może być zasilany prądem z sieci lub baterii. Niezależnie od zaprogramowanych godzin podlewania, można wybrane sekcje lub cały system włączyć ręcznie poza ustaloną porą. Skorzystanie z tej funkcji sterownika nie wymaga potem ponownego programowania - będzie działał zgodnie z zapisanym wcześniej ustawieniem.

Czujnik deszczu
Jest to urządzenie elektroniczne, które blokuje włączanie się systemu podlewania, kiedy pada - albo niedawno padał - deszcz. Czujnik nie reaguje na pierwsze krople deszczu, lecz dopiero, gdy spadnie od 3 do 25 mm. Aby po deszczu system ponownie zaczął działać, wilgoć z czujnika musi odparować.

Czujnik wilgotności gleby
Steruje działaniem systemu według stopnia nasycenia gleby wodą. W przydomowych ogrodach częściej jednak stosuje się czujniki deszczu.

Jak wykonać automatyczne nawadnianie ogrodu

Urządzenia nawadniające mają na celu zaopatrywanie poszczególnych roślin lub zajmowanej przez nie powierzchni w wodę. Prawidłowo wykonane automatyczne nawadnianieogrodu jest niezawodne i łatwe w obsłudze. Pozwala na równomierne podlanie obszaru, na którym zostało zamontowane i jest nieocenione, bowiem oszczędza czas gospodarza.

Różnego typu zraszacze mają na celu podlewanie trawnika i roślin w sposób naśladujący deszcz. Zastosowanie natomiast linii kroplujących, umożliwia podlewanie roślin pojedynczymi kroplami wody, które wolno wypływają z urządzenia nawadniającego, zamontowanego na powierzchni gruntu. Dzięki temu wokół rośliny wilgotny jest obszar o średnicy 40-70 cm. Stosowanie tego typu nawadniania jest najoszczędniejszą metodą. Linie kroplujące służące do podlewania szerszych rabat układa się tak, by utworzyły sieć równoległych przewodów oddalonych od siebie na 50-70-140 cm. Aby nie były widoczne układa się je na włókninie i obsypuje korą, tłuczniem, lub kamykami.

Stosując ten typ nawadniania do trawników, należy linie zakopać w gruncie, układa się je na głębokości 3-5 cm w odległościach 40-50 cm. Dzięki takiej irygacji woda będzie bezpośrednio dostarczana do korzeni.

Urządzenia tworzące automatyczne nawadnianie ogrodu należy tak zamontować, by odległości między nimi były równe ich zasięgom i częściowo na siebie zachodziły.

Nawadnianie kropelkowe Gardena Micro Drip SystemNawadnianie kropelkowe Gardena Micro Drip System
Nawadnianie kropelkowe Gardena Micro-Drip-System pozwala na bardzo precyzyjne nawadnianie roślin, dostarczając im wodę kropla po kropli, tyle ile potrzeba. Nawadnianie kropelkowe Gardena może być wykorzystane do nawadniania zarówno krzewów ozdobnych, rabat kwiatowych, delikatnych roślin w szklarni oraz kwiatów na balkonach i tarasach. Zobacz dokładniej jakie możliwości stwarza nawadnianie kropelkowe Gardena Micro-Drip-System. Więcej...

Wszystkie urządzenia zraszające należy podzielić na sekcje i podłączyć do elektrozaworów, które montuje się w studzience. Aby ciśnienie wody było odpowiednie, żadna sekcja nie może być nadmiernie obciążona, a więc nie może być zbyt długa. Każda powinna być sterowana przez jeden zawór. Zawory podłączone są do sterownika, który zarządza całym systemem. Należy go zamontować w pomieszczeniu. Sterownik umożliwia zaprogramowanie pory włączania się i wyłączania instalacji oraz długości pracy poszczególnych sekcji. Poszczególne sekcje można też zawsze uruchamiać ręcznie. Niezbędnym elementem systemu irygacyjnego jest czujnik deszczu. Odpowiada on za wyłączenie systemu, jeśli pada deszcz. Należy go tak zamontować, by miał bezpośredni kontakt z ewentualnymi opadami deszczu.

Przewody systemu nawadniającego należy umieścić w wykopach o szerokości 20 cm, na głębokości 30-40 cm. Po ułożeniu nawodnienia zasypuje się wykopy ziemią i udeptuje. Dla bezpieczeństwa systemu, należy na głębokości 10 cm od powierzchni gruntu rozłożyć wzdłuż przewodów, na szerokość wykopu, materiał np. włókninę, folię, informującą, że w miejscu jej ułożenia zabrania się kopać. Nie zastosowanie się do takiej informacji grozi uszkodzeniem systemu.

Automatyczne nawadnianie ogrodu w już istniejącym ogrodzie

Aby wykonać automatyczne nawadnianie ogrodu na terenie już założonego ogrodu nie koniecznie musimy doprowadzić do jego uszkodzenia. Aby ułożyć przewody na istniejącym trawniku, należy zdjąć pas darni na szerokość wykopu (20 cm). Odcinki darni nie mogą być dłuższe niż 1m. Ułatwia to podważanie darni i układanie jej na folii rozłożonej wzdłuż wykopu. Następnie wykonuje się w wykop o głębokości 30-40 cm, Ziemię z wykopu umieszcza się podobnie jak darń na folii. Dalej układa się przewody. Ułożone przewody zasypuje się ziemią z wykopów i udeptuje. Na wierzch układa się pasy darni, udeptuje i obficie podlewa.

Montowanie przewodów na terenie, gdzie ułożono już nawierzchnie możliwe jest dzięki przepustom pozostawionym do tego celu. Aby zamontować system należy odnaleźć miejsca występowania przepustów i przeprowadzić przez nie przewody.

Przeczytaj również:

oszczędzanie wody w ogrodzieOszczędzanie wody w ogrodzie
Jednym z podstawowych zabiegów pielęgnacyjnych w każdym ogrodzie jest podlewanie. Jednak w ciągu roku na podlewanie średniej wielkości ogrodu można zużyć nawet kilkaset tysięcy litrów wody! Zobacz jak oszczędzić ponad 70% wody zużywanej do podlewania oraz zapobiec usychaniu roślin. Oto najlepsze sposoby na oszczędzanie wody w ogrodzie. Więcej...

podlewanie roślin ogrodowychPodlewanie roślin ogrodowych
Podlewanie roślin ogrodowych jest jednym z najważniejszych obowiązków ogrodnika. Ma ogromny wpływ na prawidłowy wzrost roślin, obfite kwitnienie i plonowanie. Nieumiejętnie wykonywane może jednak przynieść więcej szkody niż pożytku. Tym czasem wystarczy przestrzegać kilku prostych zasad aby podlewanie roślin w ogrodzie przynosiło jak najwięcej korzyści. Zobacz jak podlewać rośliny aby pięknie i zdrowo rosły. Więcej...

Skrzynki balkonowe z nawadnianiem
Skrzynki balkonowe z nawadnianiem to niezwykle wygodne i praktyczne rozwiązanie dla tych wszystkich, którzy chcą cieszyć się pięknymi kwiatami bez konieczności codziennego podlewania ich. Zobacz jak działają skrzynki balkonowe z nawadnianiem oraz na co zwrócić uwagę, wybierając skrzynkę balkonową z nawadnianiem na swój balkon lub taras. Która skrzynka spełni nasze oczekiwania i zapewni właściwe nawadnianie roślin? Więcej...