Ogród na skarpie
Często w przydomowych ogrodach możemy spotkać pozornie trudne do zagospodarowania fragmenty terenu, które właściciele próbują przekształcić w standardowy, często nudny, płaski zakątek z soczyście zielonym trawnikiem i kilkoma iglakami. Myślę tutaj o bardziej lub mniej stromych skarpach, pagórkach, wzniesieniach...
Ale czy nie było by lepiej dostosować nasadzenia roślinne do naturalnego ukształtowania terenu, na którym leży ogród? Zaoszczędzimy sobie w ten sposób spore nakłady na robociznę, a dobrze skomponowane rabaty dodadzą uroku każdemu ogrodowi i w niedługim czasie staną się prawdziwą dumą jego właścicieli.
Jak zabezpieczyć boki skarpy?
![]() Zbocza większych skarp trzeba zabezpieczyć budując murek oporowy. Dla zabezbieczenia niewielkich wzniesień wystarczą drewniane paliki. zobacz powiększenie ![]() Do gleby na skarpie warto dodać HydroŻel. Preparat ten magazynuje wodę i zapobiega jej spływaniu do niższych warstw gleby. Dzięki temu, roślinom rosnącym na skarpie, wody na pewno nie zabraknie. Więcej... |
Planując zagospodarowanie wzniesień, zwłaszcza tych posiadających strome stoki, warto zastanowić się nad zastosowaniem rozwiązań, które będą przeciwdziałały wymywaniu podłoża podczas ulewnych deszczy, wiosennych roztopów. Takie zabezpieczenia są szczególnie wskazane na glebach lekkich i piaszczystych oraz glebach gliniastych, jeżeli wzniesienie jest bardzo strome. Wówczas nadmiar wody opadowej może spowodować poważne straty.
W tym celu niezastąpione będą podkłady kolejowe lub większe głazy wbite do połowy w glebę pod kątem 75° względem skarpy. Takie nachylenie zapobiegnie przepychaniu zabezpieczeń przez masy ziemi, szczególnie po ulewnych deszczach, kiedy to gleba "wędruje" w dół stoku.
Bardzo ciekawy sposób na praktyczne i bardzo dekoracyjne wykończenie brzegu stromej skarpy to urządzenie w tym miejscu suchego murka oporowego z zespolonych za pomocą zaprawy większych fragmentów piaskowca, wapieni lub ewentualnie granitu. Taka konstrukcja, pod warunkiem prawidłowego wykonania na solidnym fundamencie, będzie spełniać swoje zadanie przez dziesiątki lat.
Jakie rośliny posadzić na skarpie?
|
Fotografie udostępnione przez Ogrody Hortulus ![]() Wzniesienie o wystawie południowej lub zachodniej na suchym, kamienistym lub piaszczystym terenie jest doskonałe miejsce do uprawy egzotycznych roślin z cieplejszych stref klimatycznych. zobacz powiększenie ![]() Skarpy są doskonałymi miejscami na urządzenie ogrodu skalnego. Większe kamienie nie tylko nadadzą skarpie oryginalnego "górskiego" wyglądu ale też zabezpieczą glebę przed osuwaniem się. zobacz powiększenie |
1) Skarpa południowo-zachodnia
Moim zdaniem najciekawszy pomysł to wykorzystanie istniejących wzniesień terenu na stworzenie jedynego w swoim rodzaju ogrodu przypominającego step lub murawy kserotermiczne, gdzie będą rozwijać się niespotykane gatunki i odmiany roślin, które nie udają się w typowych, "płaskich" ogrodach.
Jeśli mamy do dyspozycji skarpę lub pagórek o wystawie południowej lub zachodniej na suchym, kamienistym lub piaszczystym terenie to możemy przekształcić go, przy minimalnym wysiłku, w ogród żwirowy. Znajdą w nim doskonałe warunki do rozwoju egzotyczne gatunki roślin pochodzące z cieplejszych stref klimatycznych. Opuncje mrozoodporne (Opuntia humnifosa), naparstnica drobnokwiatowa (Digitalis parviflora) i czerwono kwitnąca, chimeryczna, naparstnica naga (Digitalis nudicale), piękne śródziemnomorskie osty (Carduncellus pinnatus i C. mitissimus) przybierające formę niewielkich rozetek kłujących liści, oraz trojeść bulwiasta (Asclepias tuberosum) i ożanka nierównoząbkowa w pięknej odmianie "Crispa" (Teucrium scorodonia "Crispa") to tylko niektóre z roślin, które będą rosły znakomicie na okresowo suchym, ciepłym podłożu, jakie zapewnia wystawa południowa i silne nachylenie boków takiego wzniesienia.
Znakomite zestawienie barw a także kształtów liści i kwiatów uzyskamy gdy kamienisty pagórek obsadzimy odmianą penstemona o purpurowych liściach i kremowych kwiatach (Penstemon digitalis "Husker Red Strain"), mikołajka agawolistnego (Eryngium agavifolium), goździka kropkowanego o biskupich płatkach i delikatnych soczyście zielonych listkach (Dianthus barbatus) oraz miłka wiosennego (Adonis vernalis) i ostnic (Stipa barbata, Stipa tenuissima "Ponny Tails") o zwiewnych kłosach, falujących na wietrze, dodających lekkości całej kompozycji.
2) Skarpa północno-wschodnia
Jeżeli natomiast nasza skarpa ma wystawę północną lub wschodnią, a gleba jest dostatecznie wilgotna, możemy stworzyć w tym miejscu ogród skalny z prawdziwego zdarzenia z całym bogactwem roślin górskich, delikatnych paproci oraz pastelowo kwitnących lewizji.
Wystarczy tylko uformować niewielkie póki skalne, a podłoże rozluźnić dodatkiem żwiru lub gruboziarnistego piasku. Jeśli chcemy nadać możliwie naturalny charakter całej kompozycji, to nie obejdzie się bez nadgryzionych zębem czasu konarów oraz karp korzeniowych, także większych głazów.
W szczelinach pomiędzy kamieniami możemy umieścić rośliny, które nie znoszą zamakania jak np. lewizja liścieniowa (Levisia cotyledon), ramonda mykeńska (Ramonda myconi), haberlea rodopska (haberlea rhodopensis) czy pięknie kwitnące pantofelniki (Calceolaria falklandica i C. bilora).
Zacienione półki z żyznym, wilgotnym podłożem to doskonałe miejsce uprawy pięknych odmian brunery wielkolistnej (Brunnera macrophylla) "Silver Wings", "Jack Frost" czy też "Langrest" o interesującym marmurkowym wzorze na każdym liściu. U podnóża wzniesienia warto posadzić delikatniejsze gatunki zimozielonych paproci ogrodowych takich jak na przykład języcznik pospolity (Phyllitis scolopendrium) odmiany "Angustifolia" i "Undulata" (o niezwykłym kształcie liści) oraz podrzeń żebrowiec (Blechnum penna-marina), a resztę powierzchni wokół stoku obsypać drobnym żwirem i wyłożyć mniejszymi kamieniami, które uzupełnią całość kompozycji.
Sposób na skarpę łatwą w pielęgnacji
![]() Iglaki i inne rośliny porastające skarpy powinny mieć silnie rozwinięte systemy korzeniowe. Możesz to osiągnąć stosując szczepionki mikoryzowe. Dzięki temu rośliny lepiej się zaaklimatyzują i zniosą niedogodne warunki panujące na skarpie. zamów szczepionkę mikoryzową |
Jeśli nie mamy czasu (lub ochoty) by dokładać dodatkowych starań w późniejszą pielęgnację roślin, możemy po prostu częściowo zniwelować wzniesienie, cały teren pokryć czarną, grubą włókniną, a w wycięte w niej otwory wsadzić rośliny. Jednak zanim przystąpimy do sadzenia roślin musimy koniecznie pozbyć się wieloletnich chwastów, które w późniejszym czasie staną się naszym utrapieniem. Możemy to zrobić ręcznie (na strome wzniesienie raczej żadna maszyna nie wjedzie) lub przy pomocy jednego z wielu dostępnych w handlu środków chemicznych.
Niskie, rozłożyste krzewy iglaste lub liściaste po 2-3 latach zakryją nieestetyczną ściółkę z tworzywa sztucznego i będą stanowić piękne uzupełnienie nasadzeń w pozostałych częściach ogrodu. Ja osobiście w tym wypadku proponuje zastosowanie róż okrywowych (Rosa sp.), różnokolorowych odmian ognika (Pyrocantha coccinea) oraz dla kontrastu sosny kosodrzewiny (Pinus mugo) i płożących odmian jałowca pospolitego (Juniperus communis).
W przypadku roślin o większych wymaganiach wodnych może okazać się konieczne zastosowanie automatycznego systemu nawadniania nad- lub podziemnego, który dostarczy odpowiednie dawki wody oraz nawozów pod każdą posadzoną roślinę bez konieczności żmudnego podlewania ręcznego za pomocą węża ogrodowego.
Odpowiednio zabezpieczona i obsadzona roślinami skarpa przestanie być powodem do wstydu, a stanie się pięknym, tętniącym życiem fragmentem ogrodu, z którego będziemy dumni.
Gwidon







