Czarna malina - właściwości, uprawa, odmiany

Czarna malina jest stosunkowo rzadko uprawianym krzewem owocowym. Tymczasem warto docenić zdrowotne i odżywcze właściwości czarnej maliny, której owoce wykazują działanie antynowotworowe i przeciwbakteryjne. Są też cennym źródłem witamin i minerałów oraz posiadają pięciokrotnie wyższy potencjał antyoksydacyjny niż tradycyjne maliny czerwone. Zobacz jak wygląda uprawa czarnej maliny oraz które odmiany czarnej maliny najlepiej rosną w ogrodzie. Oto sekrety uprawy tych niezwykle zdrowych i pożywnych owoców, które pomogą pokonać nawet raka!

czarna malina
Czarna malina - owoce

Czarna malina - właściwości

Czarna malina to tak naprawdę odmiany maliny właściwej (Rubus idaeus) dające czarne owoce. Owoce czarnej maliny są smaczne, nadają się zarówno do bezpośredniego spożycia jak i na przetwory. W czasie dojrzewania są czerwone, a w pełni dojrzałości stają się niemal zupełnie czarne. Pokrywa je wyraźnie zauważalny nalot. Od tradycyjnych malin czerwonych odróżnia je nie tylko czarne zabarwienie owoców ale też ich wyjątkowe właściwości zdrowotne i odżywcze.

Zdrowotne właściwości czarnej maliny opierają się przede wszystkim na bardzo wysokiej zawartości antocyjanów, których jest aż pięciokrotnie więcej niż w malinach czerwonych. Antocyjany pomagają usuwać z organizmu wolne rodniki, zapobiegając tym samym degradacji błon komórkowych, procesom starzenia i rozmaitym chorobom cywilizacyjnym. Owoce czarnej maliny wykazują działanie antynowotworowe, ograniczając m. in. rozwój nowotworów prostaty, jelita grubego czy okrężnicy.

Warto zwrócić również uwagę na bakteriobójcze właściwości czarnej maliny, której owoce ograniczają rozwój bakterii wywołujących zapalenie płuc, wrzody żołądka czy zapalenie górnych dróg oddechowych. Co ciekawe, w owocach czarnych malin stwierdzono też związki o właściwościach przeciwzapalnych, działające podobnie jak niesteroidowe leki przeciwzapalne, takie jak aspiryna czy ibuprofen.

Właściwości odżywcze czarnej maliny związane są z wysoką zawartością witaminy C i E oraz makroelementów, takich jak potas, wapń, magnez i cynk. W owocach czarnej maliny w dużym stężeniu występują też miedź i żelazo, dzięki czemu mogą one wspomagać leczenie anemii.

Te wszystkie cenne właściwości czarnej maliny sprawiają, że warto mieć ten krzew na działce i korzystać z dobrodziejstw jego owoców.

czarna malina
Czarna malina - dojrzałe owoce stają się czarne

Czarna malina - uprawa

Wymagania uprawowe czarnej maliny są bardzo podobne do tradycyjnej maliny czerwonej, owocującej na pędach dwuletnich. Roślinie należy zapewnić stanowisko słoneczne, mogą być to zarówno łagodne stoki i zbocza, jak i równiny, najlepiej osłonięte od wiatrów. Gleba powinna być żyzna i wilgotna, jednak odpowiednio przewiewna, o odczynie lekko kwaśnym. Na glebach zbyt ciężkich, zbitych, te krzewy owocowe słabiej plonują i zapadają na choroby malin.

Uprawa czarnej maliny najlepiej udaje się jeżeli posadzimy ją w szpalerze przy drutach lub płocie, gdyż jej pędy są bardzo długie (nawet do 4 metrów u odmiany 'Bristol') i wymagają przywiązywania do podpór. Wszelkie zabiegi pielęgnacyjne wykonujemy identycznie jak u tradycyjnych malin owocujących na pędach dwuletnich. Pamiętajmy aby po zbiorach owoców ściąć wszystkie pędy, które owocowały, pozostawiając jedynie młode pędy roczne, które zaowocują w przyszłym roku.

Jak i kiedy przycinać malinyJak i kiedy przycinać maliny
Maliny to krzewy owocowe wymagające regularnego cięcia. Przycinanie pędów malin wpływa korzystnie na plonowanie i ułatwia zbiór owoców. Zobacz kiedy przycinać maliny, czym różni się przycinanie malin owocujących raz w roku od malin powtarzających owocowanie oraz kiedy po raz pierwszy przycinać maliny po posadzeniu. Więcej...

Czarna malina - odmiany

Czarna malina 'Bristol' - to najpopularniejsza odmiana maliny czarnej, dająca czarne, jędrne owoce o wyśmienitym smaku i wysokiej wartości przetwórczej. Owoce odmiany Bristol dojrzewają w 2 i 3 dekadzie lipca. Mrozoodporność tej odmiany maliny czarnej jest średnia. Ze względu na ryzyko przemarznięć w czasie ostrych zim i uszkodzeń roślin podczas przygruntowych przymrozków, unikajmy sadzenia jej w zastoiskach mrozowych, a także, ze względu na niebezpieczeństwo porażenia pędów i owoców przez choroby grzybowe, unikajmy miejsc, gdzie często tworzą się mgły.

Czarna malina Bristol jest dość łatwo porażana przez antraknozę maliny oraz choroby o podłożu wirusowym. Dlatego sadzonki do ogrodu kupujmy wyłącznie u zaufanych sprzedawców, którzy zagwarantują nam, że materiał nasadzeniowy jest zdrowy.

Malinojeżyna - uprawa, odmiany, gdzie kupić sadzonkiMalinojeżyna - uprawa, odmiany, gdzie kupić sadzonki
Malinojeżyna to długowieczny krzew owocowy, łączący w sobie cechy dwóch gatunków - maliny i jeżyny. Doskonale sprawdza się w uprawie na działkach i w przydomowych ogrodach, a przy tym obficie owocuje. Zobacz jak wygląda uprawa malinojeżyny w ogrodzie, jak wybrać zdrowe sadzonki i które odmiany malinojeżyny najlepiej rosną w naszym klimacie. Więcej...

Czarna malina 'Litacz' - odmiana polska, pochodząca od w/w maliny Bristol, wyhodowana w Sadowniczym Zakładzie Doświadczalnym Instytutu Sadownictwa i Kwiaciarstwa w Brzeznej. Wydaje owoce podobnej wielkości, dojrzewające jednak znacznie wcześniej, bo już w końcu czerwca. Pędy czarnej maliny Litacz są mało podatne na zamieranie pędów malin, a owoce - na gnicie. Niestety jest łatwo porażana przez wirusa krzaczastej karłowatości maliny, dlatego również w przypadku tej odmiany czarnej maliny niezwykle ważny jest zakup zdrowego materiału nasadzeniowego.

Czarna malina 'Jewel' - wydaje się być najcenniejszą odmianą spośród w/w, szczególnie dla osób które na działce czy w ogrodzie przydomowym chcą uniknąć chemicznej ochrony i wykonywania oprysków maliny. Czarna malina Jewel wykazuje znacznie większą odporność na choroby grzybowe i wirusowe maliny, a także na przemarzanie pędów. Z tego względu polecana jest do uprawy ekologicznej. Owoce zaś są jędrne, z połyskiem i smaczne, do spożywania na surowo i na przetwory. Dojrzewają od drugiej połowy lipca.

Te 3 odmiany czarnej maliny mają największe predyspozycje do uprawy w naszym klimacie. Mam nadzieję, że się skusicie choć na jedną z nich i będziecie korzystać z dobrodziejstwa tych owoców. Życzę smacznego i... na zdrowie!

Przeczytaj również:

Uprawa malin - odmiany, sadzenie, pielęgnacja, cięcie
Uprawa malin w ogrodach przydomowych i działkowych przynosi wiele korzyści. Owoce malin są bardzo zdrowe, nadają się do spożycia na surowo jak i na przetwory. Co zapewni nam powodzenie w uprawie malin? Przede wszystkim przed ich posadzeniem należy poznać jaką glebę preferują, w jaki sposób je sadzić, w jakich odstępach, a następnie jakie zabiegi pielęgnacyjne stosować. Więcej...

Malina żółta - uprawa odmiany Poranna Rosa i Golden QueenMalina żółta - uprawa odmiany 'Poranna Rosa' i 'Golden Queen'
Malina żółta cieszy się coraz większą popularnością w uprawach amatorskich. Spotykane u nas odmiany maliny żółtej to malina 'Poranna Rosa' oraz malina 'Golden Queen'. Obie są malinami powtarzającymi owocowanie, owocującymi na pędach jednorocznych. Ich zalety to ciekawe żółte zabarwienie owoców, wyborny smak, możliwość owocowania latem i potem ponownie jesienią, a także mała podatność na choroby malin. Zobacz jak wygląda uprawa maliny żółtej na działce. Więcej...

przetwory z malinPrzetwory z malin - malinowy sok, syrop, konfitura, dżem i sos
Maliny to jedne z najpyszniejszych owoców drugiej połowy lata. Można je jeść na surowo, ale równie pyszne są z nich przetwory. Przekonaj się ile pysznych rzeczy można zrobić z malin np. nalewkę lub malinowe konfitury. Sprawdź jak proste jest zrobienie dżemu z malin. Domowej roboty sok z malin jest podobno nie do pobicia. Oto najlepsze przepisy na przetwory z malin! Więcej...

Fot. Nyttend oraz Ken Goulding, zdjęcia dostępne w domenie publicznej (public domain), źródło: Wikimedia Commons.