Cissus australijski i rombolistny - pielęgnacja, choroby

Cissus australijski i cissus rombolistny to dwa najczęściej spotykane w uprawie doniczkowej gatunki roślin należących do rodzaju Cissus. O popularności tych pnączy zdecydowały ich walory ozdobne oraz stosunkowo łatwa pielęgnacja. Poznaj możliwości uprawy cissusa, dowiedz się jak wygląda pielęgnacja cissusa w uprawie doniczkowej oraz jak zwalczać choroby zagrażające cissusowi.

cissus rombolistny
Cissus rombolistny - Cissus rhombifolia

Cissus - gatunki i odmiany

Cissus australijski (Cissus antarctica) pochodzi z Australii, jest jednym spośród 350 gatunków rodzaju Cissus. Jest to szybkorosnące pnącze, które może wspinać się po kratkach i innych podporach, przy których utrzymują go wąsy czepne, wytwarzane przez tę roślinę. Może być też uprawiany w donicach wiszących. Liście tego cissusa są jasnozielone, połyskujące, ząbkowane na brzegach. Pędy osiągają do 3 m długości.

Cissus rombolistny (Cissus rhombifolia) pochodzi z Afryki Południowej. Poza cissusem australijskim, to drugi najczęściej uprawiany gatunek cissusów. Zazwyczaj uprawia się go jako roślinę pnącą, ale w wiszących pojemnikach także świetnie się prezentuje i dobrze rośnie. Ma ciekawy kształt liści (stąd nazwa), które z wierzchu są ciemnozielone, a od spodu czerwone i pokryte delikatnymi włoskami. Decydując się na uprawę tej rośliny warto poszukać odmiany cissusa 'Ellen Danica', którą wyróżniają atrakcyjne, trójklapowane liście.

Czasem w uprawie doniczkowej spotykany jest też cissus różnobarwny (Cissus discolor), posiadający aksamitne, zaostrzone liście ze srebrnoróżowym wzorem. Tego gatunku jednak nie polecam do uprawy w domu, gdyż jego pielęgnacja jest bardzo trudna, a roślina wymaga dużo ciepła i wysokiej wilgotności powietrza, której w mieszkaniu nie będziemy w stanie zapewnić.

Pielęgnacja cissusa

Stanowisko, nasłonecznienie
Cissus może być uprawiany na stanowisku jasnym ale z rozproszonym światłem lub w półcieniu. Roślina ta nie lubi ostrego słońca tak samo jak nie lubi pełnego cienia.

Temperatura
Temperatura powietrza w pomieszczeniu, w którym rośnie cissus powinna mieścić się w przedziale 15 - 24 °C. W okresie zimowym cissus lubi mieć nieco chłodniej, w granicach 10 - 18°C. Minimalna temp. uprawy nie powinna spadać poniżej 7°C.

Podlewanie cissusa
Pielęgnacja cissusa wymaga aby roślinę regularnie podlewać, uważając jednak aby jej nie przelać. Gdy przesadzimy z podlewaniem, liście cissusa natychmiast żółkną i opadają, może to się nawet skończyć tym, że będziemy musieli roślinę wyrzucić. Najlepiej przyjąć zasadę, że pomiędzy kolejnymi podlewaniami wierzchnia warstwa gleby powinna przeschnąć. Trzymajmy się tej zasady szczególnie zimą, kiedy podlewania należy nieco ograniczyć w stosunku do okresu wiosenno-letniego. Liście cissusa warto też zraszać letnią, odstałą wodą.

Nawożenie cissusa
Nawożenie cissusa odbywa się tradycyjnie od marca do końca sierpnia. Najlepiej stosować specjalny nawóz płynny do roślin zielonych, który podajemy co dwa tygodnie.

nawożenie roślin doniczkowychNawożenie roślin doniczkowych
Nawożenie roślin doniczkowych jest ważnym zabiegiem w pielęgnacyjnym, wpływającym na obfitość kwitnienia, zabarwienie liści oraz tempo wzrostu roślin, a także ich zdrowotność i ogólną kondycję. W jakim terminie wykonuje się nawożenie roślin doniczkowych, jak dawkować nawozy i które z nich są najlepsze? Oto wszystko co trzeba wiedzieć na temat nawożenia roślin doniczkowych. Więcej...

Przesadzanie, ziemia
Przesadzanie cissusa wykonujemy w zależności od wielkości rośliny. W ciągu kilku lat cissus wyrasta niekiedy na wielki okaz i wtedy przesadzanie jest kłopotem, dlatego wymieniamy tylko górna warstwę ziemi. Dopóki roślina jest mała przesadzamy wiosną co roku. Można stosować zwykłą ziemię do kwiatów doniczkowych, do której dodany jest torf ogrodniczy. Zaś idealne do uprawy cissusa jest podłoże złożone z ziemi kompostowej, torfu i piasku, zmieszanych w stosunku 4:1:1. Ziemia do uprawy cissusa powinna mieć odczyn pH 5,5 - 6,5.

Podpory dla cissusa
Cissus może piąć się po kratce, siatce lub paliku pokrytym mchem. Podpory trzeba solidnie zamocować aby w miarę wzrostu rośliny nie wywróciły się pod ciężarem pędów i liści.

Uwaga! Po zakupieniu cissusa jak najszybciej zapewnij mu jakąś podporę, zanim jego pędy się poplączą lub zdeformują.

Przycinanie pędów cissusa
Końcówki pędów cissusa warto przycinać aby roślina utrzymała krzewiastą formę. Gdy pędy ogołacają się z liści od dołu, konieczne jest silniejsze cięcie.

Cissus - choroby i szkodniki

Cissus może zapadać zarówno na choroby nieinfekcyjne, spowodowane niewłaściwą pielęgnacją rośliny, jak i infekcyjne choroby roślin doniczkowych o podłożu grzybiczym.

Choroby liści cissusa związane z niewłaściwą pielęgnacją objawiają się powstawaniem nieregularnych plam na liściach, żółknięciem i zamieraniem liści. Przyczyną takich objawów może być zbyt intensywne nasłonecznienie, nadmierne podlewanie lub przesuszenie rośliny, a także zbyt suche i ciepłe powietrze panujące w mieszkaniu. Jeżeli wierzchołki liści brązowieją, ewidentnie wskazuje to na zbyt suche powietrze. Wówczas pomaga zraszanie.

Jeżeli jednak plamy na liściach cissusa są owalne, z wyraźną jasną obwódką, a na ich powierzchni można dostrzec czarne skupienia zarodników grzyba, wskazuje to na chorobę infekcyjną - plamistość liści cissusa, powodowaną przez grzyby Cercospora viticola oraz Phyllosticta cissicola. Porażone liście należy usuwać, a całe rośliny opryskać kilkakrotnie, stosując naprzemiennie biopreparaty: Biochikol 020 PC, Bioczos BR, Biosept 33 SL, Pokon Biochitan 020 PC. Jeżeli to nie pomoże, trzeba sięgnąć po środki ochrony takie jak Dithane NeoTec 75 WG i Topsin M 500 SC, pamiętając jednak iż preparatów tych nie można stosować w pomieszczeniach mieszkalnych (najlepiej na czas oprysku rośliny wystawić na zewnątrz).

Wodniste szare plamy z pylącym nalotem mogą natomiast wskazywać, że roślinę zaatakowała szara pleśń cissusa. Silnie porażone rośliny trzeba wyrzucić, natomiast po zauważeniu pierwszych objawów choroby cissusa warto spróbować uratować opryskując biopreparatem Biosept 33 SL na przemian z fungicydem Kaptan Zawiesinowy 50 WP lub Teldor 500 SC.

pleśń w doniczce z kwiatamiPleśń w doniczce z kwiatami - zwalczanie
Pleśń w doniczce powodują grzyby, które ograniczają dostęp wody do korzeni jak również obniżają atrakcyjność rośliny. Niestety pleśń w doniczce z kwiatami jest częstym zjawiskiem na naszych parapetach. Dlatego należy wiedzieć jak walczyć z pleśnią i co robić żeby jej unikać. Dowiedz się więcej o metodach zwalczania pleśni w doniczkach z kwiatami i z jakim innym problemem jest ona często mylona. Więcej...

Cissusa może też zaatakować mączniak prawdziwy i rzekomy. W przypadku porażenia mączniakiem rzekomym, na górnej stronie liści pojawiają się żółte, nieregularne plamy o średnicy do 3 cm, zaś od spodu - delikatny nalot zarodnikowania grzyba. Z kolei mączniak prawdziwy to biały, mączysty nalot na liściach, który z czasem ciemnieje. W przypadku ataku mączniaka, niezależnie od jego rodzaju, możemy wspomagać się wymienionymi już wcześniej biopreparatami: Bioczos BR, Biosept 33 SL albo Pokon Biochitan.

Cissusa mogą też atakować szkodniki kwiatów doniczkowych, takie jak przędziorek szklarniowiec, powodujący mozaikowate przebarwienia na liściach, wełnowiec cytrusowiec zanieczyszczający rośliny wełnistą wydzieliną, mszyce powodujące zniekształcenia i odbrawienia młodych liści, z widocznymi koloniami owadów przesiadujących na wierzchołkach pędów, a także wciornastki. Przeciwko szkodnikom należy wybrać odpowiednie preparaty owadobójcze. Bezpieczny do stosowania w domu jest naturalny środek Agricolle, dostępny jako wygodny, gotowy do użycia spray. Można nim zwalczać wszystkie w/w szkodniki.

Przeczytaj również:

Bluszcz doniczkowy - pielęgnacja, rodzaje, choroby
Bluszcz jest popularną rośliną doniczkową. Przekonaj się jak prosta jest pielęgnacja tego dekoracyjnego pnącza. Poznaj jakie są rodzaje bluszczu i czym się charakteryzują. Bluszcz to bardzo dekoracyjna i niedroga roślina, która nadaje się do każdego wnętrza. W poniższym artykule dowiesz się najważniejszych informacji o pielęgnacji i rodzajach bluszczu doniczkowego. Więcej...

pochrzyn tropikalne pnącze, roślina żółwPochrzyn Dioscorea - tropikalne pnącze, roślina żółw
Pochrzyn to tropikalne pnącze, tworzące niezwykłe bulwiaste kłącza. Znanych jest ponad 600 gatunków należących do rodzaju Dioscorea. Jak je uprawiać, które można mieć w domu, a które sadzić w ogrodzie? Oto dwa najciekawsze gatunki - roślina żółw, czyli pochrzyn słoniowy (Dioscorea elephantipes), oraz pnący ziemniak, czyli pochrzyn chiński (Dioscorea batatus). Więcej...

SundavilleSundaville - uprawa, pielęgnacja, rozmnażanie, zimowanie
Sundaville to modna i niezwykle atrakcyjna roślina balkonowo-tarasowa. Jej największą zaletą jest długie i obfite kwitnienie. Wadą zaś brak mrozoodporności. Dowiedz się więcej o uprawie, pielęgnacji i rozmnażaniu tego pnącza. Przekonaj się jak pięknie Sundaville może wyglądać na twoim tarasie lub balkonie. Oto sekrety uprawy Sundaville. Więcej...

Opracowano na podstawie: J. Courtier, G. Clarke, Kwiaty w domu, Przegląd Reader's Digest, Warszawa 1998, s. 61 oraz G. Łabanowski, L. Orlikowski, A. Wojdyła, Jak pielęgnować rośliny doniczkowe - choroby i szkodniki, Multico, Warszawa 2011, s. 48-51. Fot. depositphotos.com